ببە هاوکارمان
🏠|📧|دەربارە!|پەڕتووکخانە|📅
🏠 دەستپێک|📧 پەیوەندی|💡 دەربارە!
|
📅 ئەمڕۆ 28-05 لە مێژوودا
📅کڕۆنۆلۆژیای رووداوەکان
📅 رۆژەکان
📆28-05-2020
📆27-05-2020
📆26-05-2020
📆25-05-2020
📆24-05-2020
📆23-05-2020
📆22-05-2020
📂 زۆرتر ...
📅28 May
📝 بەڵگەنامەکان
📊 ئامار و راپرسی
✌️ شەهیدان
💚 ئەنفالکراوان
☪ قوربانیی شەڕی دەوڵەتی ئیسلامی - داعش
😞 قوربانیی شەڕی ناوخۆ
👩 قوربانیی توندوتیژی
📅 رۆژی لەدایکبوون
📅 رۆژی کۆچی دوایی
|💳 کۆمەکیارمەتیمان بدە بۆ پێکهێنانی کوردیپێدیایەکی باشتر. تەنانەت کۆمەکێکی بچووکیش دەبێتە یارمەتیدەرمان.
یارمەتیی ئێوەمان دەوێت بۆ:
* بەدەستهێنانی تەکنەلۆجیای باشتر و خێراتر...
* دانانی ئۆفیسێک بۆ رێکخراوی کوردیپێدیا لە باشووری کوردستان.
* دامەزراندنی چەند کارمەندی تایبەت بەخۆیەوە، تا بەردەوام ناوەڕۆکی کوردیپێدیا باشتر بکرێت.
|📕 پەڕتووکخانەگەورەترین و پۆلێنکراوترین پەڕتووکخانەی دیجیتاڵی کوردی! - (10,946) پەڕتووک||
✌️ ڕەشید حەسەن نەژاد (ڕێباز مەهاباد)
ناسناو: ڕێباز مەهاباد
ناو و پاشناو: ڕەشید حەسەن نەژاد
شوێنی لەدایکبوون: مەهاباد
ناوی دایک و باوک: حەلیم - جەعفەر
کات و شوێنی شەهیدبوون: 28ی ئایاری 2019\7ی جۆزەردان - خواکورک
28-05-2019
👫 رۆژە جەبار
دەرهێنەری چەندین کلیپ و گۆرانییە، رۆژی 28-05-2016 لە ئاوی دوکاندا خنکا.
نێوبراو خوشکی هونەرمەند لەنجە عەلی بوو.
👫 یەدوڵڵا رەحمانی
ساڵی 1940 لە شارستانی سەرپێڵی زەهاو لە دایک بوو. ساڵی 1960 لە ناوەندی رادیۆ و تەلەفیزیۆنی کرماشان وەکوو گۆرانیبێژ، ئاوازدانەر و شاعیر کار و چالاکی هونەریی خۆی دەست پێکرد.
دواتر لە ساڵی 1973 وەکوو ئامادەکاری هەواڵ و راپۆرت لەو ناوەندە پەرەی بە کار و چالاکییەکانی خۆیدا.
یەدوڵڵا رەحمانی هەر لە رۆژانی سەرەتایی چالاکی هونەریی خۆیدا هۆگر و تامەزرۆی چڕینی مەقام و ئاوازە رەسەنەکانی کوردی بوو. بە هۆی ئەوەی کە سۆز و میلۆدییەکان و نەغمە و گۆرانییەکانی ناوچەی کرماشانی زۆر بە باشی دەناسی، لەو ساڵانەی دوایی
👫 تەحسین تەها
سترانبێژی لێهاتووی کورد تەحسین تەها ئامێدی لە 25ی تشرینی یەکەمی ساڵی 1941 دا هاتۆتە ژیانەوه. چونکە باوکی فەرمانبەر بووه، لەگەلێک شارو شارۆچکە و ناوچەی دەڤەری بادینان ژیاوه، بۆیە تەحسین خوێندنی لە ناوچەی مانگیش و باتووفە و شاری دهۆک تەواوکردووە و دوای خوێندنی قۆناغی ناوەندی، چووەتە بەغداد و لە پەیمانگای هونەرە جوانەکان وەرگیراوە و خۆی فێری ئامێری عوود ژەنین کردووە و پڕۆڤەشی لەسەر سترانبێژی کردووە و هاتوچۆی ئێستگەی رادیۆی کوردی کردووە لە بەغداو سترانی بەسۆزی لەو ئێستگەیەدا پێشکەش بە گوێگران کردووه
📊 بابەت 373,886 | وێنە 58,903 | پەڕتووک PDF 10,946 | فایلی پەیوەندیدار 42,121 | 📼 ڤیدیۆ 167 | 🗄 سەرچاوەکان 14,522 |
📝 بەڵگەکانی تەڤگەری ئازادی کۆمەڵگای کوردستان (تەڤگەری ئازادی) | 🏷️ پۆل: بەڵگەنامەکان | زمانی بابەت: 🏳️ کوردیی ناوەڕاست | 👁️‍🗨️
✍️

بەڵگەکانی تەڤگەری ئازادی کۆمەڵگای کوردستان (تەڤگەری ئازادی)


بۆ رای گشتی و دەزگاکانی راگەیاندن
راگەیاندنی دەستپێشخەری تەڤگەری ئازادی
لە رۆژگاری ئەمڕۆماندا تەواوی کۆمەڵگاکانی مرۆڤایەتی لەناو گێژاوێکی قووڵ و قەیرانی هەمەلایەن و مەترسیداردا دەژین. هۆکاری بنچینەیی ئه و دۆخەش خودی سیستەمی هەژموونگەرایی جیهانە کە نەک تەنیا توانستی چارەسەرکردنی قەیران و گرفتەکانی خۆیو کۆمەڵگای نەماوه و لە هەموو رووێکەوە بە بنبەستبوون گەیشتووە، بەڵکو خۆی بووە بە سیستەمی گێژاوو قەیرانەکان. لە پێناو لەسەرپێ مانەوەی خۆشیدا وەک سروشت و کارەکتەری سەرەکی خۆی پەنای بردۆتە بەر توندوتیژی و شەڕ و پێکدادانەکانەوە. لەدەرئەنجامدا ئەوەش قەڵاچۆکردن و کۆمەڵکوژی، کۆچبەری، وێرانکاری سروشت، هەژاریو بێکاری، نادادی کۆمەڵایەتیو ناسۆری دیکەی لێکەوتۆتەوە. ئەوەش دۆخێکی دروست کردووە کە ئیتر بەرگەگرتنی ئەستەمە. بۆیە ئێستا مرۆڤایەتی ئازادیخواز لەناو تێکۆشان و لێگەڕین دایە بۆ رزگاربوون له و گێژاو و قەیرانانەی لەئارادان.
ئه و دۆخەی کە خۆرهەڵاتی ناوینیش تێیدایە دەرەنجام و رەنگدانەوەیەکی روونی ئه و گێژاوەیە کە سیستەمی باڵادەستی جیهانی تێی کەوتووە و هەوڵدەدات بەسەر تەواوی مرۆڤایەتیدا بیسەپێنێت. چونکە سیستەمە تیۆکراتی، ئۆتۆکراتی و ئۆلیگارشییە ستاتۆپارێزەکانی ناوچەکە بەرهەم و پارچەیەکی دانەبڕاو و ئۆرگانی سیستەمی هەژموونگەرایی جیهانین کە بەسەر گەلانی ناوچەکەدا سەپێنراون.
بەهۆی راستینە مێژوویی کلتوویەکەی، هەروەها پێگە ژیۆپۆلیتیک و ژیۆستراتیژیەکەیو دەوڵەمەندی سەرچاوە سروشتیەکانی وزەوە خۆرهەڵاتی ناوین بۆتە مەیدانی سەرەکی ناکۆکی، ململانێ و شەڕو پێکدادانەکانی جیهان. بۆیە رێکەوت نییە کە لە رۆژی ئەمڕۆماندا زۆرترین ئاڵوگۆڕ و سەراوبن بوون بەخۆیەوە دەبینێت. لە راستینەی رەوشی ئێستای ناوچەکەدا سیستەمی باڵادەستی جیهانی رووبەڕووی هەڵوەشانەوە دەبێتەوە. له و چوارچێوەیەشدا ئەمڕۆ ناکۆکی، ململانێ و شەڕو پێکدادانەکانی نێوان زلهێزەکانی جیهان، رژێم و هێزە ستاتۆگەراکان و تەڤگەرە ئازادیخوازەکانی ناوچەکە بە بەرزترین ئاستی خۆی گەیشتووە. سەرجەم گەلان، باوەڕی، ئایین و مەزهەبەکان لەسەر بنەمای سیاسەتی پەرتکە زاڵبە بەگژ یەکترەوە نراون و بە دەستی یەکتر لەناو دەبرێن. بەرادەیەک دەمارگیریو شۆفێنیزمی میللیگەرایی ئایینگەرایی هاوشێوەی داعش فووی تێکراوە، راستینەی بەیەکە‌وە ژیانی هەزاران ساڵەی نێوانیان کەوتۆتە ژێر هەڕەشەوە و چەندین کلتوور رووبەرووی لەناوچوون بوونەتەوە. ئەمەش ئه و دۆخەیە کە گوزارشت لە قووڵاییو کوشندەیی ئه و گێژاو و قەیرانانە دەکات کە لەپێناو نەهێشتنیو رزگاربوون لێی، تێکۆشان ئەرکێکی ژیانیو دەست لێبەرنەدراوە.
عێراق و باشوری کوردستان بەهەمان شێوەی خۆرهەڵاتی ناوین لەناو ئاڵوگۆڕێکی ریشەییدایە. لەپێناو مانەوه و خۆسەپاندن و قۆرخکردندا هێزو رژێمە ستاتۆ پارێزەکان و زلهێزە پاوانخوازەکان عێراق و باشوری کوردستانیان کردۆتە مەیدانی شەڕو پێکدادانی خوێناویو تاقیگەی پڕۆژە ستراتیژیەکانیان. لەم پێناوەدا بە هەموو شێوەیەک لە هەوڵی سەرکوتکردن و تێکشکاندنی ئیرادەی ئازادی گەلان دان.
کوردستانیش بەهۆی پاشخانە مێژووییەکەی، پێگە جیۆستراتیژیەکەیو دەوڵەمەندی کلتورە مەعنەویەکەی و سەرچاوە سروشتیەکانیەوە ئەمڕۆ بۆتە چەقی ئه و ململانێیانە و چارەنووسی سیستەمی دەسەڵاتگەرایی و ئایندەی گەلان لەسەر ئەم خاکە یەکلایی دەبێتەوە. لەم سۆنگەوە رێکەوت نییە کە بە ناوی تەواوی مرۆڤایەتییەوە، ئەمڕۆ کوردان و کوردستان لەجەنگی بەرەنگاربوونەوەی کۆنەپەرستیو فاشیزمی میللیگەرایی ئاینگەرایی داعش ی ئامرازی دەستی داگیرکەران لە سەنگەری هەرە پێشەوەدایه و بەرگری لە کەرامەتی تەواوی مرۆڤایەتی دەکات.
هەڵبەتە ئەم دۆخەش لە کاتێکدایە کە ئێراق و باشوری کوردستان بە دەست گێژاوێکی قووڵ و قەیرانی هەمەلایەنەوە دەناڵێنێت. دەستوەردانێکی هەمەچەشنەی هێزە جیهانییو هەرێمیەکان لەئارادایە. ئەمەش لەپاڵ خۆرهەڵاتی ناوین ئێراقیشی بۆ دوو بەرەی شیعە و سوننە دابەشکردووە. رژێمی ناوەندی مەزهەبگەرایی بەغدادیش دۆخەکەی قووڵتر و ئاڵۆزتر کردووە. بۆیە شانبەشانی کێشەی دەستوری یاسایی، ئەمڕۆ ئێراق تووشی قەیرانی سیاسی، ئابووری، کۆمەڵایەتی، کلتوری و ئەخلاقی قووڵ بۆتەوە. سەرەکیترینی ئه و قەیران و کێشانەش لەگەڵ هەرێمی باشوری کوردستان لەئارادایە کە ئەوانیش کێشەکانی دەستوور، خاک (مادەی 140)، نەوت، بودجە و پێشمەرگەن.
لە باشوری کوردستانیش سەرباری ئەوەی 22 ساڵ زیاترە پەرلەمان و حکومەتی هەرێم لەسەر کارن، بەڵام تا ئێستا دۆخی بێ سیستەمی زاڵە. هەرێم بێ دەستوورە و تا ئێستا زۆربەی یاساکانی سەردەمی رژێمی بەعس کاریان پێدەکرێت. کە بێگومان زۆربەیان لە خزمەتی بەرژەوەندی چینێکی دیاریکراودان و لەگەڵ دیموکراسیو ئازادیەکاندا ناکۆکن و سەرچاوەی ناعەدالەتی کۆمەڵایەتین.
بە درێژایی ئەو(22) ساڵەی حوکمڕانی سیستەمێکی سیاسی ئاوانەکراوە لە خزمەتی کۆمەڵگای باشوری کوردستاندا بێت. بەهۆی زاڵبوونی ئەقڵیەتی تەسکی حزبایەتی پەرلەمان بێ رۆڵ و ئیفلیجکراوە و ئەسیری ئەجندا و سیاسەتی حزبایەتییە و نەبووە بە مەرجەع و ئۆرگانی یاسادانان و چاودێری، دەسەڵاتی دادوەریش لەلایەن هێزەکانی دەسەڵاتەوە قۆرخکراون و زیاتر لەبەرژەوەندی دەوروبەرێکی دیاریکراودا کار دەکەن. حکومەتە یەک لەدوای یەکەکانیش لە جیاتی پێشخستنی سیاسەت و بەرنامەیەکی نیشتمانی نەتەوەیی و دامەزراوەیی، ئەقڵیەت و بەرژەوەندی و ئەجندای حزبایەتی تەسکیان بە بنەما گرتووە.
لەم چوارچێوەیەشدا سیستەمی پەروەرده و فێرکردن خاوەن بەرنامەیەکی ستراتیژی درێژخایەن و بە گوێرەی واقیعی کۆمەڵگا نییە. بۆیە ناتوانێ رۆڵ لە دروستکردنی تاک و کۆمەڵگایەکی هۆشیار، ئازاد و خاوەن ئیرادەدا ببینێ. سیستەمی تەندروستیش بە هەمان شێوە لەجیاتی بینینی رۆڵی بنەڕەتی خۆی، زیاتر وەک کەرتێکی بازرگانیو بەدەستهێنانی قازانج مامەڵەی لەگەڵ دەکرێت. لەم سۆنگەیەوە رەنگدانەوەی خراپی لەسەر دۆخی تەندرستی تاک و کۆمەڵگا هەبووە. لەژێر ناوی گەیشتن بە ئابووری سەربەخۆ پرۆسەیەکی ناشەفافی دۆزینەوە، دەرهێنان، پاڵاوتن و فرۆشتنی نەوت بەڕێوە دەچێت کە زیاتر لە چوارچێوەی تاڵانکردنی سەرچاوە و سامانی گەل و نیشتمان دەخولێتەوە، قازانج و خێرەکەی بۆ دەوڵەت و کۆمپانیا دەرەکیەکان و ناوەندێکی دەسەڵاتدار و دەستڕۆیشتوی باشوری کوردستانە و زیان و بەڵاکەشی بۆ گەلە کە لە ناهەموارترین دۆخی ئابوریدا دەژیت. لەژێر ناوی ئابووریو بازاڕی ئازادەوە سیستەمێکی تاڵان و سەرمایەی قۆرخکاری لە بەرژەوەندی چەند بنەماڵه و دەورو بەرێکی بەرتەسک زاڵکراوە. شانبەشانی گەورەکردنی سوپای بێکاران کۆمەڵگا و تاکی کوردستان لە خاک و رەنج دابڕێنراوە، هەوڵی دروستکردنی کۆمەڵگایەکی بەرخۆر و مشەخۆر دراوە، لەمیانی بچووککردنەوە و چۆڵکردنی لادێ و گوندەکان ئابوری راستەقینە (کشتوکاڵ و ئاژەڵداری) لەناوبرا‌وە، وابەستەکی ئابوری کراوە بە واقیعێکی سەپێنراو. بەمجۆرە نامۆبوونی مرۆڤ بەرامبەر ناوەرۆکی خۆیو بەکۆمەڵگابوون بە بەرنامە کاری لەسەر کراوە. لەمیانی پەیڕەوکردن و دەرخستنی یاسای زیاتری پیاوسالاری سیستەمی رەگەزپەرستی کۆمەڵگا قووڵتر کراوەتەوە، ئەوەش کێشەی ئەخلاقی کۆمەڵایەتی زیاتر و لێک هەڵوەشانەوەی خێزان و زیادبوونی رێژەی تەڵاق و کۆمەڵکوژیەکی بێدەنگ و شاراوەی ژنانی لەگەڵ خۆیدا هێناوە.
باشوری کوردستان چ وەک کۆمەڵگا چ وەک دەسەڵات لە دۆخی ئێستایدا لەناو گێژاوێکی گشتگیری زهنی، سیاسی، ئابوری، کۆمەڵایەتیو کولتوری دایە. رووداوەکانی شەنگال و دواتریش لە لوتکەدا مایەپوچبوونی دۆخی سیاسی، سەربازی، دبلۆماسی، ئابوریو ئەمنی دەسەڵات و سیستەمی دەسەڵاتگەرێتی ئاشکرا کرد.
لەئاکامی ئه و مایەپوچبوونە و بەردەوامی گەندەڵی و تاڵانکاریەکان لەلایەن دەسەڵاتەوە، ناڕەزاییەکانی گەل لەجاران زیاتر بووە، هەروەها بەهۆی جێگرتنی هێزەکانی پێشووتری ئۆپۆزسیۆن لەدەسەڵاتدا ئەمڕۆ پێویستی بە هێزێکی ئۆپۆزسیۆنی چالاک و پۆزەتیف هەیە.
بە لەبەرچاوگرتنی ئه و راستیانە و پێویستیەکانی ئه و قۆناخە نوێیەی تێیدا دەژین سەرلەنوێ پێویستی بە پێداچوونەوەی سەرجەم بوارە زهنی، سیاسی، ئابووری، کۆمەڵایەتی، دبلۆماسی، پەروەردەیی، تەندروستی و کلتوریەکانی باشوری کوردستان و دەستپێکردنی قۆناخێکی نوێی خەبات و تێکۆشان هەیە تا سیستەم، چەمک، ئەقلیەت و شێوازی نوێ بە بنەما بگرێت. له و چوارچێوەیەدا ئێمە وەک کۆمەڵێک کەسایەتی سیاسی، کولتووری، کۆمەڵایەتی، چالاکوانی خەباتی رێکخراوەییو مەدەنیو ژنان لەمیانی پێشخستنی دەستپێشخەری تەڤگەری ئازادی، تێکۆشانی ئازادیو دیموکراتیخوازانەی خۆمان بره و پێدەدەین.
دەسپێشخەریەکەمان وەک تەڤگەرێکی نوێ کە هەڵقوڵاوی پێویستیەکانی دۆخی بابەتیو خۆیی خودی باشوری کوردستان و ئه و رەوشە چارەنووسسازەیە کە تێیدا گوزەر دەکات، خاوەن جیهانبینیو رێبازی تایبەتی خۆیەتی، کە ئەویش بەرهەمی لێگەڕینە زهنی و کۆمەڵایەتی و سیاسیەکانی خودی کۆمەڵگای کوردستانە. خۆی لە بۆتەی مۆدێلێکی نوێی رێکخستنی تەیار دەکات و بە پێشەنگایەتی ژنان و گەنجانی ئازادیخواز و بەشداری چالاکانەی سەرجەم چین و توێژەکانی دیکە تێدەکۆشێت. بە تێڕوانینی ئێمە دەسەڵاتەکان کاتین و دەگوزەرێن، بەڵام کۆمەڵگا هەمیشەییو جێگیرە، بۆیە چارەسەرکردنی ریشەیی کێشه و قەیرانەکان لەبنیادنانی سیستەمی کۆمەڵگایەکی ئازاد و دیموکراتدا دەبینین کە بە توانست و وزە شاراوەکانی خودی کۆمەڵگا بە دیدێت نەک تەوەرەی دەسەڵات و دەسەڵاتگەری.
له و بڕوایەداین هەنگاوی یەکەمی چارەسەرکردنی کێشه و قەیرانەکانی باشوری کوردستان بە جێگیرکردنی سیستەمێکی دیموکراسی گەلدا تێپەڕ دەبێت، دەستورێکی دیموکراتیش دەتوانێ بناخەی ئه و سیستەمە جێگیر بکات، دەستورێک لە چوارچێوەی بەرژەوەندیەکانی کۆمەڵگا و بەرفراونکردنی ئازادیەکان بێت ناوەرۆکی پەیماننامەیەکی کۆمەڵایەتی لەخۆوە دەگرێت، بۆیە پێش هەر شتێک پێویستە گۆڕانکاریەکی ریشەیی لەخۆوە بگرێت، پەرلەمان بکات بە مەرجەع و دەسەڵاتی یاسادانان، بڕیاردان و چاودێریکردن، لەوچوارچێوەیەشدا دەسەڵاتەکانی دادوەری و جێبەجێکردن بە ناوەرۆک و رۆڵی راستەقینەی خۆیان بگەیەنێت.
له و چوارچێوەیەشدا هەرێمی کوردستان ببێتە خاوەن بەرنامەیەکی سیاسی نیشتمانی نەتەوەیی، کۆتایی بە دەستێوەردانی وڵاتانی دراوسێ بهێنێت، لەجیاتی پەیوەندییەکی وابەستەیی پاشکۆیی، پەیوەندی دراوسێیی لەسەر بنەمای هاوسەنگی و بەرژەوەندی هاوبەشی هەردوولایەن بێت و دژی بەشەکانی دیکەی کوردستان و هێزە سیاسیەکانی نەبێت. هەر لەم چوارچێوەیەشدا هێزی پێشمەرگە وەک هێزێکی پڕۆفشناڵی بەرگری نیشتمانی پۆشته و پەرداخ رێکبخرێت.
ئێمە له و بڕوایەداین کە ئابوری راستەقینە و خودبژێوی پەیوەستی بوژانەوەی لادێکان و پەرەپێدانی کشتوکاڵ و ئاژەڵدارییە، بۆیە هەڵمەتێکی گەڕانەوە بۆ خاک و لادێ پێویستییەکی ژیانیو دەست لێبەرنەدراوە. بێگومان کەرتی وەبەرهێنان و سامانی وزە (نەوت و غاز) فاکتەرێکی سەرەکی بوژانەوەی ئابورین، بەڵام بە مەرجێک لە قۆرخکاریو پاوانخوازی دووربن، پرۆسەکەیان بۆ رای گشتیو لایەنە پەیوەندیدارەکان، شەفاف و کراوەبێت، رەنگدانەوەی راستەوخۆ و بەرچاوی لەسەر بوژانەوەی ئاستی گوزەران و رەخساندنی هەلی کاری یەکسان بۆ سەرجەم چین و توێژەکانی کۆمەڵگا هەبێت. شانبەشانی ئەمانەش پێشخستنی سیستەمێکی پیشەسازی گرنگە کە بەرهەمهێنانی کاڵای بەکارهێنان و پاراستنی ژینگە بەبنەما بگرێت.
لەهەمان چوارچێوەدا سیستەمێکی نەخشە بۆ کێشراو و ستراتیژی بواری پەروەردە و فێرکردن لە خزمەت پێگەیاندنی کۆمەڵگا و تاکێکی هۆشیار، ئازاد و خاوەن ئیرادە پێشبخرێت. کەرتی تەندر‌وستی لە کەرتێکی بازرگانیو بەدەستهێنانی قازانجەوە بکرێت بە بوارێکی خزمەتکردن بە تەواوی چین و توێژەکان بەبێ جیاوازی.
ئێمە له و بڕوایەداین کە کێشەکانی نێوان هەرێم و بەغداد لە رێی دیالۆگ و دانوستانەوە چارەسەر دەبێت، بەمەرجێک جێگیرکردنی پایەکانی سیستەمی فیدڕالیو جێبەجێکردنی دەستور لە خۆوە بگرێت و بەبێ هیچ سازشکارییەک کێشەی ناوچە جێ ناکۆکەکان بە گوێرەی راستینەی مێژووییو دیمۆگرافیی چارەسەر بکرێت. کێشەی نەوت و بودجە و پێشمەرگەش هەمان چوارچێوە لەخۆوە بگرێت.
بەکورتی سەبارەت بە سەرجەم ئه و کێشه و قەیرانانەی لە باشوری کوردستان لە ئارادان پرۆژەی تایبەت و دیاریکراومان هەیە و لە کات و شوێنی خۆیدا رایدەگەیەنین.
دەستپێشخەریەکەمان خۆی بە جێگرەوە و ئەڵتەرناتیڤی هیچ هێزێکی دیکە دانانێت؛ بەڵکو وەک تەڤگەرێکی سیاسی کۆمەڵایەتی بۆ کاری هاوبەش لەگەڵ سەرجەم هێز و لایەنە سیاسیەکان کراوەین تا بەیەکەوە بتوانین کێشە نەتەوەیی، ئابووری، کۆمەڵایەتی، سیاسیەکان و مەسەلەکانی ئازادیو دیموکراسی چارەسەر بکەین.
ئێمە وەک دەستپێشخەری ئەمڕۆ لە حزووری ئێوەی بەڕێزدا دەستپێکردنی کار و خەباتی خۆمان رادەگەیەنین و لەماوەیەکی کورتیشدا کۆنگرەی دامەزراندنی تەڤگەرەکەمان دەبەستین. لێرەدا رووی بانگەوازیمان ئاراستەی سەرجەم هێز و لایەنە سیاسیەکانی کوردستان، رێکخراوەکانی کۆمەڵی مەدەنی و دام و دەزگاکانی راگەیاندن و تەواوی گەلەکەمان دەکەین کە هەموومان بەیەکەوە دەتوانین گەلەکەمان له و دۆخە ئاڵۆزەی ئێستا رزگار بکەین و به و دۆخ و ئاستەی بگەیەنین کە شایستەیەتی.
لەکۆتاییدا سڵاو لەتەواوی گەلی کوردستان و بنەماڵەی سەربەرزی شەهیدان، سڵاو له و پێشمەرگە و شەڕڤان و گەریلایانە دەکەین کە لەجەلەولاوە تا کەرکوک، لەمەخمورەوە تا شەنگال، لە رەبیعەوە تا سەرێکانی و کوبانێ لەسەنگەرەکانی رووبەرووبوونەوە بەرگری لە گەل و نیشتمان و کەرامەتی نەتەوایەتیمان دەکەن.
11 10 2014
دەستپێشخەری تەڤگەری ئازادی
بەڕێزان... ئەندامانی کۆنگرەی دامەزراندنیدەستپێشخەری تەڤگەری ئازادی
ئامادەبووانی بەرێز...
لەسەرەتادا بەناوی کۆمیتەی ئامادەکاری دەستپێشخەری تەڤگەری ئازادییەوە گەرمترین و جوانترین پیرۆزبایی لەخۆمان و لەسەرجەم ئەندامانی کۆنگرە و هەموو ئه و کەس و گروپانە دەکەین کە بەشداربوون یان هاوکار بوون لەسەرخستنی ئه و هەوڵه و گەیشتن بەم ئاستە کەساتەوەختی ئەنجامدانی کۆنگرەیە. دەستی هەموو ئه و کەسانە دەگوشین کە بەهەر شێوەیەک هاوکار بوون و ئامانجیان سەرخستنی ئەم کارەبووە. هاوکاتی ئەمە هیوادارین کۆنگرە بەسەرکەوتویی کارەکانی خۆی ئەنجام بدات و هیوای چارەسەری قەیران و کێشەکان و دەستەبەرکردنی ژیانێکی ئازاد و دیموکرات گەشاوە بکات و گوڕ بەتێکۆشانی دیموکراتی بدات لەوڵاتە خۆشەویستەکەماندا.
بەرێزان...
ئێمە وەکو ژمارەیەک کەسایەتی و گروپ وکۆمەڵه و پارتی دیموکراتخواز ماوەیەکە هەستمان بەوە دەکرد کە گۆڕەپانی باشوری کوردستان و ئێراق پێویستی بە هەوڵ و تێکۆشانی زیاتر هەیە، پێویستی بەکۆکردنەوەی هەوڵەکانە، پێویستی بەوەیە کەسەرجەم تاک، گروپ و پێکهاتەکان دەرفەتی زیاتریان بۆ بڕەخسێت بۆ خزمەتکردن. پێویستی بەسوود وەرگرتنە لەسەرجەم رێبازە فکری و سیاسیەکان، هەتا لەرێگەیانەوە بتوانین ئه و دۆخە چەقبەستووە تێپەڕ بکەین کە ئەمڕۆ کۆمەڵگاکەمان و کێشەکان رووبەرووی بوونەتەوە. له و قەناعەتەشدا بووین کە دەبێت هەوڵ و تواناکانمان کۆبکەینەوە و بیخەینە سەر یەک هەتا بتوانین جۆگەلە ئاسا، لەیەکگرتنمان رووبارێکی مەزن دروست بکەین و گوڕوتینێکی مەزن بدەینە تێکۆشانی دیموکراتی. لەسەر ئه و بنەمایە نزیکەی ساڵێکە لەهەوڵی چڕوپڕداین و لەدەرگای زۆر کەس و گروپ و لایەنماندا، سەبارەت بەقەیران و کێشەکان گفتوگۆی بەرفراوانمان ئەنجامدا و لەئەنجامدا رۆژی11-10-2014دەستێشخەری تەڤگەری ئازادیمان راگەیاند. پێش راگەیاندنی دەستپێشخەریەکە و دوای راگەیاندنیشی ژمارەیەکی بەرچاو لەکەسانی دڵسۆز و نیشتمانپەوەر و پەیوەندییان پێوە کردین و بەهەوڵی هەموو لایەک گەیشتینە ئەمڕۆ کە کۆنگرەی دامەزراندن ئەنجام دەدەین.
ئامادەبووانی بەرێز، ئەندامانی کۆنگرە...
دەستپێشخەری تەڤگەری ئازادی، لەپێناوی چەسپاندنی دەسکەوتەکانی گەلەکەمان لەباشوری کوردستان و ئێراقدا کار دەکات و خاوەنداری لەرەنج و خەباتی دەیان ساڵەی گەلە قارەمانەکەمان لەقۆناخە جیاجیاکاندا دەکات و لایەنە باشەکانی پەرەپێدەدات و دەیکاتە بەهای هەمیشەیی، لایەنە نەرێنی و کەم وکوڕتیەکانیشی بۆ خۆی دەکاتە پەند و ئەزموون و خۆی لێ بەدوور دەگرێت و هەوڵدەدات ئەڵتەرناتیڤی سەرکەوتویان بۆ بدۆزێتەوە.
دەستپێشخەری تەڤگەری ئازادی پەرلەمان، حکومەت، پێشمەرگە، پۆلیس، ئاسایش، دادگاگان و سەرجەم دامەزراوەکانی هەرێمی کوردستان و ئێراق بەبەرهەمی رەنج و تێکۆشانی گەل و خوێنی شەهیدان دەبینێ و هەوڵدەدات بیانکات بەدەزگای گەل و نیشتمان و باشتر رۆڵی خۆیان ببینن لەخزمەتکردنی گەل و نیشتماندا. هاوکات تێدەکۆشین بۆ ئەوەی سیاسەت و پرۆسەی سیاسی لەکاری نوخبە و دەستەبژێرێک رزگار بکات و کۆمەڵگا بگەیەنێتە ئاستێک کەسەرجەم تاکەکانی بەشدارییەکی چالاکیان هەبێت لەپرۆسەی سیاسیدا و کۆمەڵگایەکی سیاسی و چالاک بەرهەم بهێنێ. لەم پێناوەشدا هەوڵدەدات ئه و چەمکانە تێپەڕ بکات کە پرۆسەی سیاسی وەکو پرۆسەیەکی تایبەت بەنوخبەیەک و پارتە سیاسیەکان دەبینن. یان باوەڕیان بەهێز و توانای گەل نییە و هەمیشە چاویان لەچینی سەردەست و نوخبە لەکوردستاندا سیاسەت مەحاڵە.
دەستپێشخەری تەڤگەری ئازادی، باوەڕی بەپێکەوە ژیانی ئازادانەی گەلان هەیە و رێز لەفرەرەنگی و جیاوازییەکان دەگرێت، بەچەمکی یەکێتی جیاوازییەکان کاردەکات، نەک سڕینەوەی جیاوازییەکان، یان جیاوازی وەکو ناکۆکی و دژایەتی بینین. دۆزی گەلی کورد وەکو یەک دۆز دەبینێ و گەلی کوردیش وەکو یەک گەل دەبینێ، هەر بۆیە دۆزی کورد لەئێراق دابڕاو نابینێ لەدۆزی کورد لەئێران، تورکیا و سوریا و پێی وایە دەبێت هاوتەریبی یەکتر خەبات بۆ چارەسەری ئەم دۆزە بکرێت. لەم روانگەیەوە بۆ سەرجەم ماف و ئازادییەکانی گەلی عەرەب، تورکمان، ئاشورین کلدانی، سوریانی و ئەرمەنی، شیعە و سووننە و ئێزیدی، کاکەیی و سابئە و شەبەک و پێکهاتە ئاینی و ئاینزاییەکانیش تێدەکۆشێت.
دەستپێشخەری تەڤگەری ئازادی بەپێشەنگایەتی ژنان و گەنجان و بەشداری چالاکانەی سەرجەم چین و توێژە زەحمەتکێش و رەنجدەرەکان تێدەکۆشێت و کێشە سیاسی، کۆمەڵایەتی، ئابووری و جۆراوجۆرەکان تێکهەڵکێشی یەکتر دەبینێ و پێی وایە بەدابڕان لەیەکتر و پینەکردن ئەوکێشانە چارەسەر نابن؛ بەڵکو بەپرۆژەی هەمەلایەن و بەرفراوان ئه و کێشانە چارەسەر دەبن.
دەستێشخەری تەڤگەری ئازادی مۆدیلی هاوسەرۆکی و هاونوێنەرایەتی ژن و پیاو لەبەرێوەبەرایەتی خۆیدا بەباشترین و گونجاوترین مۆدیل دەزانێ، بۆ بەرێوەبردنی کاروخەبات؛ چونکە پێ وایە لەرێگەی ئەم مۆدیڵەوە چەمکی تاکڕەوی و ناوەندگەرایی کەم دەکرێتەوە و دەتوانرێت تێپەڕ بکرێت، هاوکات هاوسەنگی نێوان هەردوو رەگەزی ژن و پیاو لەبەرێوەبردن وبەشداریکردندا دروست دەکرێت و ژنان لەدەرەوەی سیاسەت و بەرێوەبەری نامێننەوە و دامەزراوەکانیش مۆرکیپیاویان لێ دەبێتەوە. بەمشێوەیە نمونەیەکی نوێ لەسیاسەت و بەرێوەبردندا نیشان دەدات.
ئەندامانی بەرێزی کۆنگرە...
تەڤگەری ئازادیوا بیرناکاتەوە کە مێژوو لەئێمەوە دەست پێدەکات، بەڵام پێ وایە کە دەتوانێت مۆرکی خۆی لەمێژووی کۆمەڵگا بدات. ئەم تەڤگەرە لەهەموو پێکهاتە و گروپ و لایەنێکی ئازادیخواز و دیموکراتخوازەکانەوە کەسانی تێکۆشەر بەشدارییان تێیدا کردووە. هەر بۆیە بەرێزەوە سەیری خەبات و تێکۆشانی سەرجەم ئه و کەس و گروپانە دەکات، میراسی ئەوان بەبەشێک لەمیراسی خۆی دەزانێت، بەڵام ئەم دەستپێشخەرییە نابێتە بەردەوام و درێژە پێدەری هیچ گروپ و لایەنێک بەتەنیا. لەخەبات و تێکۆشانیشیدا خاوەنی شێواز و رێبازی خۆی دەبێت. هەربۆیە پێویستە سەرجەم ئەندامانی ئەم تەڤگەرە بەم هەست و بەرپرسیارییەوە هەڵسوکەوت بکەن. ئێمەش وەکو ئه و کەسانەی کە لەکۆمیتەی ئامادەکاری و دەستپێشخەرییەکەدا خەباتمان کردووە، هەوڵمانداوە بەم بەرپرسیارییەوە هەڵسوکەوت بکەین. لەناو ئه و کەسانەی کە پەیوەندییان پێوە کردووین بۆ بەشداریکردن لەم دەستپێشخەرییەدا150کەسایەتیمان دیاری کرد بۆ بوونە ئەندام لەکۆنگرەی دامەزراندندا و هەوڵمانداوە پێوانەکانی تەڤگەرەکە رەچاو بکەین لەدیاری کردنی ئەندامەکاندا و بێگومان کەسان و تێکۆشەرانی زیاتر هەبوون کە شایستەی ئەوەن بەشداری ئەم کۆنگرەیە ببن، بەڵام بەهۆکاری جیاجیا هەرئەوەندە گونجاو بینرا و بێگومان خەباتی ئایندەی ئەم تەڤگەرە دەرفەت بۆ هەموو ئه و تێکۆشەرانە دروست دەکات کە رۆڵی خۆیان ببینن.
ئێمە وەکو کۆمیتەی ئامادەکاری دەستپێشخەرییەکە لەچوارچێوەی ئه و گفتوگۆیانەی بەرێوەمان بردووە، پەیماننامەیەکی ئامادەکردووە بۆ ئەوەی ئەم کۆنگرەیە تاوتۆی بکات و بڕیاری لێ بدات و ببێتە پەیماننامەی کاری ئەم تەڤگەرە و پرۆژە بڕیارێکیشمان ئامادەکردووە، بۆ ئەوەی ببێتە پرۆژەی کاروخەباتی ئەم تەڤگەرە لەدوو ساڵی ئایندەدا. هاوکاتی ئەمانە سەرجەم پێداویستیە ماددی و کردارییەکانی کۆنگرەکەمان ئامادەکردووە و لێرەدا ئێمە ئەرکی خۆمان تەواو دەکەین و داواتان لێ دەکەین کە دیوانی سەرۆکایەتی کۆنگرە هەڵبژێرن بۆ بەرێوەبردنی کاری کۆنگرە.
دووبارە هیوای سەرکەوتن بۆ کۆنگرە دەخوازین و دەڵێین سڵاوی لەگیانی پاکی سەرجەم شەهیدانی کوردستان، ئەوانەی بەگیانی خۆیان ئەمڕۆیان خولقاند، بەتایبەتیش سڵاو لەبەرخۆدانی کۆبانێ.
کۆمیتەی ئامادەکاری
کۆنگرەی دەستپێشخەری تەڤگەری ئازادی
17-10-2014
بڕیارەکانی
یەکەمین کۆنگرەی دامەزراندنی
تەڤگەری ئازادی کۆمەڵگای کوردستان
(تەڤگەری ئازادی)
تەڤگەرەکەمان هەر لەگەڵ یەکەم هەنگاوی دامەزراندنیدا؛ لەپێناو جێبەجێکردنی ئەرکەکان و گەیشتن بە ئامانجەکانیدا لەیەکەم کۆنگرەیدا بەبڕیارەوە خۆی دەگەیەنێتە کارنامەیەکی هەمەلایەن و پرۆژەی جیاواز. لەم چوارچێوەیەدا هەم لەبواری رێکخستنیدا، هەمیش لەبوارە نەتەوەیی و نیشتمانییەکاندا، هەروەها لەبواری سیاسی، بەرگری، ئابووری، کۆمەڵایەتی، رۆشنبیریی، ژینگەپارێزی و بەڕێوەبەرێتییە خۆجێییەکان و خەبات و تێکۆشانی پێشەنگانەی ژنان و گەنجاندا؛ بڕیاری کرداری وەردەگرێت. لەسەر ئەم بنەمایە بەم بڕیارانەی خوارەوە یەکەم قۆناخی تێکۆشانی خۆمان دەستپیدەکەین:
یەکەم: لەبواری رێکخستنیدا
1 رێکخستنی (هەرێمەکان، شارەکان، شارۆچکەکان) کۆنفرانسی ساڵانەی خۆیان بەڕێوە ببەن و ئەنجوومەنی خۆیان ئاوابکەن.
2 تەڤگەری ژنان و تەڤگەری گەنجان لەپێناو خۆبەرێکخستنی خۆیاندا کۆنگرەی خۆیان بەڕێوە دەبەن.
3 ئاواکردنی کۆمینی جڤاکی لەهەموو ئه و شوێنانەی توانستی ئاواکردنی هەیە.
4 هەموو ئەندام و لایەنگرانی تەڤگەرەکەمان لەهەر چین و توێژێک و لەهەر کار و پیشەیەکدا بن، خۆیان بگەیەننە ئاستی رێکخستنی تایبەت بەخۆیان.
5 هەموو ئەندام و لایەنگرانی تەڤگەرەکەمان کە خاوەن پێکهاتەی جیاوازن، لەچوارچێوەی کۆنگرە و کۆنفرانسی خۆیاندا رێکخستنی تایبەت بەخۆیان ئاوا بکەن.
6 کردنەوەی ئەکادیمیایەکی پەروەردەیی لەئاستی ناوەندیدا.
7 کار و خەباتی راگەیاندنی بیستراو، بینراو و نووسراوی تەڤگەرەکەمان بگەیەنرێتە ئاستی دەزگاییبوون.
8 بۆ رێزگرتن لە شەهیدانی رێگای ئازادی کوردستان پەرتووکێک لەسەر ژیان و تێکۆشانی تەواوی شەهیدان ئامادە و چاپ بکرێت.
دووەم: لەبواری نەتەوەیی و نیشتمانیدا
بۆ ئەوەی گەلەکەمان لەئاستی نەتەوەیی و نیشتمانیدا ببێتە خاوەن دەزگا مەرجەعییەکانی خۆی و ستراتیژییەکی نەتەوەیی و نیشتمانی هاوبەش لەنێوان لایەنە سیاسییەکان هەبێت؛ پێویستە لایەنە سیاسییەکان بەرژەوەندی باڵای نەتەوەیی و نشتمانی بە بنەمای کار و خەباتیان وەربگرن و لەچوارچێوەی پەیماننامەیەکی نەتەوەیی نیشتمانی دیموکراتی بێنە لای یەک و بە ستراتیژی سیاسی هاوبەش تێکۆشان بکەن. هەروەها بۆ ئەوەی کێشەکانی باشووری کوردستان لەگەڵ دەسەڵاتی ناوەندی ئێراقدا چارەسەر بکرێت دەستوورێکی دیموکراتی بەمەرجێکی بنچینەیی دەبینین. بۆ چارەسەرکردنی پرسی هەموو ئه و ناوچە کوردستانییانەی نەگەڕاونەتەوە بۆ سەر هەرێمی کوردستان پرۆژەیەکی دیموکراتی پێویستە، کە راستینەی مێژوویی و جوگرافی و چاندی و دیموگرافی و بەیەکەوە ژیانی ئازادانەی گەلان بەبنچینە وەربگرێت. لەم پێناوەدا:
1 هەموو هەوڵێکمان بۆ بەستنی کۆنفرانسێکی نەتەوەیی تەرخان دەکەین. لەم چوارچێوەیەدا پرۆژەیەکی نەتەوەیی دیموکراتی ئامادە دەکەین.
2 پشتیوانی تەواو لە تێکۆشان و بەرخۆدانی گەلەکەمان و هەوڵە ئاشتیخوازییەکان بۆ چارەسەری دیموکراتیانەی پرسی کورد لەپارچەکانی دیکەی کوردستان دەکەین.
3 بەهەموو شێوەیەک پشتیوانی لە بەرگری و بەرخۆدانی شکۆمەندانەی پێشمەرگە و شەڕڤان و گەریلا گیانبازەکانی کوردستان دەکەین کە دژ بە هێرشە دڕندەییەکانی چەتەکانی داعش و ئەوانەش کە پشتیوانی و هاوکاری ئه و گروپە سەرلێشێواوانە دەکەن لەسەنگەری کەرامەت و بەرگریکردن دان. بەتایبەتی بەرخۆدانی گەلەکەمان و شەڕڤانە بوێرەکانی یەپەگە و یەپەژە لە کۆبانێ و تەواوی رۆژئاوای کوردستا،ن کە ئیدی بۆتە ناسنامەی بەرخۆدانڤانێتی گەلی کوردستان لەجیهاندا.
4 پرۆژەیەکی دەستووری بۆ ئێراقێکی کۆنفیدراڵی دیموکراتی ئامادە دەکەین کە ماف و ئازادی گەلی کوردستان و گەلانی دیکەی ئێراق مسۆگەر بکات.
5 پرۆژەیەکی دیموکراتی بۆ چارەسەری پرسی ناوچە کوردستانییەکانی دەرەوەی هەرێمی کوردستان (زوممار، شەنگال، کەرکوک، دووزخورماتوو، خانەقین، بەدرە، جەسسان، زرباتیە...هتد) ئامادە دەکەین.
6 کار بۆ ئازادی هەموو زیندانیانی سیاسی کوردستان لە زیندانەکان و ئاشکراکردنی چارەنووسی هەموو ئەوانەی بەهۆکاری سیاسی و لەشەڕە ناوخۆییەکاندا بێسەروشوێن کراون دەکەین.
سێیەم: لەبواری سیاسەتی دیموکراتیدا
لەپێناو بونیادنانی سیستەمێکی سیاسی جڤاکی دیموکراتیدا پەرەدان بە سیاسەتی دیموکراتی و تێکۆشانی جەماوەرییانە و بەدەزگاییبوونی دیموکراتی پێداویستی سەرەکیین. لەم پێناوەدا:
1 خەباتی ئۆپۆزسیۆنبوونی رادیکاڵانەی دیموکراتی تەڤگەرەکەمان لەسەر بنەمای ئۆپۆزسیۆنێتی پۆزەتیڤ دەستپێدەکەین و لە بەرەی گەل و ئازادیخوازان و دیموکراتیخوازاندا تێکۆشانمان بەرەوپێشەوە دەبەین.
2 کار بۆ پێشخستنی بەرەیەکی نەتەوەیی دیموکراتی لە کەسێتی ئازادیخواز، لایەنە سیاسییە دیموکراتیخوازەکان و رێکخراوە جڤاکییەکان دەکەین.
3 بەشداری لەهەر کۆڕبەندێکی سیاسی دەکەین کە بەرژەوەندییە نەتەوەیی و نیشتمانییەکانی گەلی کوردستان بە بنەما وەربگرێت.
4 بۆئەوەی تێگەیشتنێکی راست و دیموکراتیانە بۆ رۆڵی ئایین و ئایینزا و تەریقەتەکان لەسەر تاک و کۆمەڵگادا بێتەدی و مەترسییەکانی هەموو جۆرە توندڕەوی و دەمارگیرییەکی ئایینی و ئایینزایی رێگیریی لێبکرێت پرۆژە و هەوڵ و تێکۆشانی دیموکراتیانەمان پەرەپێدەدەین.
چوارەم: لەبواری مافپەروەری و دەستووریدا
تا دەستوور و یاساکان لە زیهنییەتی دەسەڵاتخوازێتی و پاوانخوازی پاک نەکرێنەوە و بە زهنییەتی دیموکراتی و بەها ئەخلاقییەکان دانەڕێژرێن ناتوانرێت رۆڵیان لە پاراستنی ماف و ئازادییەکان و دادپەروەری و یەکسانی هەبێت. لەم پێناوەدا:
1 لەپێناو داڕشتنی دەستوورێکی دیموکراتی پرۆژەیەکی دەستووری پێشکەش بە رای گشتی کوردستان و پەرلەمانی هەرێم دەکەین.
2 لەپێناو پێشخستنی هوشیاری مافپەروەری دیموکراتی و چارەسەری پرسە یاسایی و دەستوورییەکاندا کۆنفڕانسێکی مافپەروەری سازدەکەین.
پێنجەم: لەبواری بەرگری خۆییدا
بەرگری خۆیی لەهەبوون و ماف و ئازادییەکانی گەلی کوردستان و هەبوونی ئیرادە و هێزی خۆیی بەرگریخوازی مافێکی بنچینەیی هەر کەس و دەستە و جڤاکێکە و دەستبەردان لەم مافە گەورەترین پێشێلکارییە. بەرگری رەواش بەشێکی بەرگری خۆییە. پێشخستنی هوشیاری بەرگری خۆیی و رەوا و رێکخستەکردنی جڤاک لەسەر ئاستی هەموو گوند، کۆڵان و گەڕەک و شار و شارۆچکە و هەرێمەکان و تەواوی باشووری کوردستان و دابینکردنی پێداویستییەکانی بەرگریکردن ئەرکێکی بنچینەییمانە. لەم پێناوەدا:
1 لەچوارچێوەی پرۆژەیەکی نەتەوەیی و نیشتمانیدا هەوڵدەدەین گەل لەهەموو هەرێم و شار و لادێکانیدا خاوەن هێزی خۆیی بەرگریکردن بێت.
2 بۆئەوەی هێزی پێشمەرگە، ئاسایش، دەزگای هەواڵگری، پۆلیس و سەرجەم دەزگاکانی تر ببنە دەزگای هەموو وڵات خەبات دەکەین تاکو ئه و دەزگایانە لەسەر بنەمای وڵاتپارێزی سەرلەنوێ دروستبکرێنەوە.
3 کاردەکەین بۆ وەدەرنانی هەموو هێزە سەربازی و دەزگا هەواڵگرییەکانی دەوڵەتان و ئه و دەزگایانەی بەناوی دیکەوە دامەزراون و زیان بە ئاسایشی نەتەوەیی و نیشتمانیمان دەگەیەنن.
شەشەم: لەبواری ئابووری و کارگێڕییدا
بۆئەوەی تاک و کۆمەڵگای کوردستان بەرهەمهێن و خۆبژێو بن، پێشخستنی هوشیاری ئابووری هەرەوەزکاری ژینگەپارێزی و پەرەدان بە ئابووری هەرەوەزکاری بنەمای سەرەکییە. هەروەها پێشخستنی سیستەمی کۆنفیدراڵی دیموکراتی و خۆبەڕێوەبەرێتی دیموکراتی کۆتایی بە ناوەندگەرایی و پاوانخوازی دێنێت. لەم پێناوەدا:
1 لەچوارچێوەی کۆنفرانسێکی گشتیدا پرۆژەیەک بۆ بنبڕکردنی گەندەڵی ئامادە دەکەین. لەهەر هەرێم و شارێکیشدا کۆنفرانسی تایبەت بە پرسی گەندەڵی بەڕێوە دەبەین.
2 کار بۆ سەرلەنوێ رێکخستنەوەی سیستەمی کارگێڕی لە باشووری کوردستان و ئێراق دەکەین کە کۆنفیدراڵی دیموکراتی و خۆبەڕێوەبەرێتی دیموکراتی بەبنەما وەربگیرێت و ناوەندێتی کەم بکاتەوە، سنوورە کارگێڕییەکان بەگوێرەی هاوسەنگی و راستینەی دیموگرافی دانیشتوان رێکبخرێنەوە.
3 کۆمەڵەی هەرەوەزکاری لەئاستی هەرێم و شار و شارۆچکە و لادێکاندا ئاوا دەکەین و لەبەرامبەر بە هەموو پرۆژە ئابوورییە پاوانخوازییەکان تێکۆشان دەکەین.
4 کار بۆ خۆماڵیکردن و بە نیشتمانیکردنی سامانی نەوت و گاز و سەرجەم وزە و کانە سروشتییەکان و هەموو بوارەکانی بەرهەمهێنان و وەبەرهێنان، تەندروستی، خوێندن و گەیاندن دەکەین.
5 بۆ چارەسەرکردنی کێشەی زەویە کشتوکاڵی و موڵکدارییەکان و گەڕاندنەوەی مافی موڵکێتی بۆ جوتیاران پرۆژەیەکی چاکسازی کشتوکاڵی ئامادە دەکەین.
6 کاری جددی بۆ ئاوەدانکردنەوەی گوندەکان و گەڕانەوە بۆ گوندەکان دەکەین و لەبواری کشتوکاڵی و ئاژەڵداریدا دەبینە خاوەن پرۆژەی هەرەوەزکاری.
7 کار بۆ گەڕاندنەوەی سەرجەم موڵک و سامانە گشتییەکانی گەل و وڵات دەکەین کە دەستیان بەسەردا گیراوە و کراون بە موڵکی شەخسی یان حزبی.
حەوتەم: لەبواری کۆمەڵایەتیدا
بونیادنان و پێشخستنی هەر کۆمەڵگایەکی دیموکرات، ئازاد، دادپەوەر و یەکسان هوشیاری و لەسەر بناخەی رێکخستەبوون و تێکۆشانی سەرجەم چین و توێژەکانی کۆمەڵگا دێتەدی. لەم پێناوەدا:
1 بۆئەوەی بێکاری نەمێنێت و ژیان و مافەکانی کرێکار و رەنجدەران بپارێزرێن تێکۆشان دەکەین و بە پێویستییەکی گرنگی دەبینین کە یاسای مسۆگەری کۆمەڵایەتی و تەندروستی (الچمان الاجتماعی و الصحی) بۆ هەموو کەسێک لەهەر تەمەنێکدا بێت دابڕێژرێت و جێبەجێ ببێت.
2 کار بۆ بەدیهێنانی پرۆژەی پەروەردەی جڤاکی دیموکراتی لەئاستی هەرێم و شار و گەڕەک و لادێکاندا دەکەین.
3 کار بۆ پاراستنی ژیان و تەندروستی منداڵان و جێگیرکردنی سیستەمێکی پەروەردەیی پێشکەوتوو لە دایەنگە و باخچەی منداڵان و خوێندگای سەرەتایی و نەشونمای سروستیانەی منداڵان دەکەین و رێگیری لەهەموو جۆرە کارپێکردنێکی منداڵان دەکەین.
4. کار بۆ مسۆگەرکردنی ژیان و تەندروستی پیر و پەککەوتە و خاوەن پێداویستییە تایبەتەکان دەکەین و ئەزموون و توانستەکانیان بەهەند وەردەگرین.
5 کار بۆ گۆڕینی سیستەمی تەندروستی و دابینکردنی بیمەی تەندروستی بەگوێرەی پێوەری سەردەمیانە دەکەین.
6 بۆ نەهێشتنی کرێچێتی و کێشەی نیشتەجێبوون پەرە بە پرۆژە هەرەوەزییەکان دەدەین.
7 بۆئەوەی ژیان و کەرامەتی هەموو ئەوانەی ئاوارەی باشووری کوردستان بوون بپارێزرێت و لەهەمانکاتدا رێژەی ئاوارەکان کاریگەری نەرێنی لەسەر سروشتی دیموگرافی و چاندی و پێکهاتەی نەتەوەیی کۆمەڵگا نەکات و کەمترین قورسایی ئابووری و کۆمەڵایەتی و سیاسی بەسەر کۆمەڵگادا هەبێت، کاری جددی دەکەین و پرۆژەی تایبەت ئامادە دەکەین.
هەشتەم: لەبواری پەروەردە و فێرکاری (خوێندن)دا
پەروەردە و فێرکاری پرۆسەیەکی گرنگی کۆمەڵگابوون و دیموکراتیزەبوونە، پێشکەوتن و گەشەکردنی هەر وڵات و کۆمەڵگایەک بەندە بەئاستی پێشکەوتوویی سیستەمی پەروەردە و فێرکارییەکەیەوە. لەم پێناوەدا:
1 بەهەماهەنگی لەگەڵ کەس و دەزگای شارەزا کار بۆ پرۆژەی ئاواکردنی سیستەمێکی هاوچەرخی پەروەردەیی و فێرکاری دەکەین کە راستینەی نەتەوەیی و نیشتمانی و پرەنسیپەکانی ئازادی و دیموکراتی بە بنەما وەربگرێت.
2 بە ئامانجی ئاواکردنی سیستەمێکی پێشکەوتووی بواری پەروەردە و فێرکاریدا؛ کار بۆ زیادکردنی بودجەی بواری پەروەردە و فێرکردن دەکەین، کە لە(10%)ی کۆی بودجەی گشتی ساڵانە کەمتر نەبێت.
نۆیەم: لەبواری چاند و هونەریدا
چاندی دیموکراتی و هونەری ئازاد بناخەی کۆمەڵگایەکی ئەخلاقی و سیاسییە. بۆیە پاراستنی زمان و شێوەزارە زگماکییەکانی جڤاکی کوردستان و پەرەپێدانی چاندی جڤاکی دیموکراتی و هونەر و ئەدەبیاتی ئازادیخواز لە ئەرکە بنچینەییەکانمانە. لەم پێناوەدا:
1 لەبەرامبەر بە هەموو ئه و شاڵاوە چاندی و راگەیاندنییەی کە بەئامانجی سڕینەوە و قڕکردنی ناسنامەی چاندی گەلەکەمان بەڕێوە دەبرێن تێکۆشانی جددی و هەمەلایەنە دەکەین.
2 لەهەموو هەرێم و شار و لادێکاندا دەزگای جڤاکی بۆ کار و خەباتی چاندی و هونەری دابمەزرێنرێت.
3 کۆنفڕانسێکی تایبەت بە پاراستنی زمان و شێوەزارەکانی کوردستان بەڕێوە دەبەین.
4 کۆنفڕانسێک بۆ بەرگریکردن لە چاند و هونەری رەسەنی کوردستان رێکدەخەین.
5 هەڵمەتی تایبەت بۆ پاراستنی شوێنەوارەکانی کوردستان و کەلەپوور و فۆلکلۆری کوردەواری و گەلانی دیکەی کوردستان بەڕێوە دەبەین.
6 ساڵانە میهرەجانی چاندە جیاوازەکانی کوردستان بەڕێوە دەبەین.
دەیەم: لەبواری ژینگەپارێزی و شارەوانی دیموکراتیدا
ژینگەپارێزی و خۆبەڕێوەبەرییە خۆجێی و دیموکراتییەکان دوو ستوندی بنچینەیی بونیادنانی سیستەمی جڤاکی دیموکراتیین. بۆیە پێشخستنی هوشیاری ژینگەپارێزی، بەدامودەزگابوونی سیستەمی دیموکراتی لەئاستی جڤاکیدا، مۆدێلی شارەداری دیموکراتی ژینگەپارێز، هاوسەنگی لەنێوان گوند شار و دا لە ئەرکە بنچینەییەکانمانە. لەم پێناوەدا:
1 کار بۆ سەوزایاییکردنی ژینگەی وڵات دەکەین، بەتایبەتی شوێنی نیشتەجێبوون، کە ‌رێژەی رووبەری سەوزاییەکەی کەمتر نەبێت لە(20%)ی کۆی رووبەری شوێنی نیشتەجێبوون.
2 سەبارەت بە هوشیاری ژینگەیی و مۆدێلی شارەوانی دیموکراتی کۆنفرانسێک رێکدەخەین و پرۆژەی شارەوانی دیموکراتی ئامادە دەکەین.
یازدەهەم: لەبواری ماف و ئازادییەکانی ژناندا
1 لەپێناو رزگارکردنی هەموو ئه و ژنانەی گروپی چەتەکانی داعش رفاندوونی تێکۆشانی هەمەلایەنە بەڕێوەدەبەین.
2 لەپێناو بەرگریکردن لە ژیان و کەرامەتی ئاوارەکان بەگشتی و ژنان و منداڵان بەتایبەتی تێکۆشانی هەمەلایەنە بەڕێوەدەبەین.
3 چەند پرۆژەیەکی تایبەت سەبارەت بە دۆخی ژنان ئامادە دەکەین لەوانە: پرۆژە یاسای هەموارکردنەوەی ئه و یاسانەی کەوا جیاکاری نەرێنی رەگەزیان بە بنچینە وەرگرتووە، وەک: یاسای باری کەسێتی، یاسای سزادان، یاسای کار و یاسای دژ بە لەشفرۆشی. پرۆژە یاسایەک سەبارەت بە ژنکوژی و بڕینەوەی سزای هەتاهەتایی بۆ هەر ژنکوژێک، بەمەرجێک هیچ لێبوردنێکی گشتی و تایبەت نەیگرێتەوە. پرۆژە یاسایەک بۆ چەسپاندنی رێژەیەک کە کەمتر نەبێت لە %40 بۆ ژنان لەسەرجەم کاروباری دەزگاکانی هەرێمدا. پرۆژە یاسایەک بۆئەوەی لەهەموو دامەزراوەکاندا سەرۆک یان جێگرەکەی ژن بێت، یاخود سیستەمی هاوسەرۆکی پەیڕه و بکرێت.
دوازدەم: لەبواری کار و خەباتی گەنجاندا
دەستپێکردنی هەر چەشنە گۆڕانکارییەک پێویستی بە بەرپاکردنی شۆڕشێکی زیهنی و ویژدانی و گۆڕانکاری لە کەسێتیدا هەیە. ئەمەش بە سیستەمێکی دیموکراتی پەروەردەی جڤاکی هەیە و لەسەرووی هەموویانەوە بەپێشەنگایەتی گەنجان دێتەدی. لەم پێناوەدا:
1 ئەکادیمیایەکی سیاسی جڤاکی تایبەت بە گەنجان ئاوادەکەین.
2 بۆ نەهێشتنی هەژاری، بێکاری، مشەخۆری و تەشەنەسەندنی ماددە هۆشبەرەکان؛ لەنێو کۆمەڵگا بەگشتی و لەنێو ریزەکانی گەنجاندا بەتایبەتی، تێکۆشانی جددی دەکەین و لەهەموو ئاست و شوێنێکیشدا کۆمەڵەی هەرەوەزی ئاوادەکەین.
3 بۆ پێشخستنی توانست و بەهرەی گەنجان لە بوارەکانی سیاسەتی دیموکراتی، چاند و هونەر، وەرزش و بوارەکانی دیکەی ژیاندا رێکخستنی پێویست پێشبخرێت.
4. بۆ پێشەنگایەتیکردنی گەنجان لە بەرگریکردن لە گەل و وڵاتدا لەچوارچێوەی بەرگری خۆیی و رەوادا هوشیاری بەرگریکردن و خۆرێکخستەکردنی گەنجان لە ئاستی هەرێم و شار و لادێکاندا بەبنچینە وەردەگرین.
پەسندکراوی
یەکەمین کۆنگرەی دامەزراندنی
تەڤگەری ئازادی کۆمەڵگای کوردستان
17-10-2014
سلێمانی
بەلاغی کۆتایی
یەکەمین کۆنگرەی دامەزراندنی
تەڤگەری ئازادی کۆمەڵگای کوردستان
ئێمە وەک کۆمەڵێک کەسێتی سیاسی، رۆشنبیری و کۆمەڵایەتی، رێکخراوی کۆمەڵایەتی و پارتی سیاسی دوای ئەوەی لە رێکەوتی 11ی تشرینی یەکەمی 2014دا لە کۆنفرانسێکی رۆژنامەوانیدا و بەئامادەبوونی دەیان کەسێتی سیاسی و رۆشنبیری دەستپێشخەرییەکمان بەناوی دەستپێشخەری تەڤگەری ئازادی راگەیاند، لەرێکەوتی 17ی هەمان مانگیشدا بەئامادەبوونی 151 ئەندامی جڤاتی گشتی، وەک نوێنەری سەرجەم شار و شارۆچکەکانی باشووری کوردستان، لەژێر دروشمی لەپێناو تاکێکی ئازاد و کۆمەڵگایەکی دیموکراتدا یەکەمین کۆنگرەی دامەزراندنمان لە سلێمانی بەڕێوەبرد و لەکۆنگرەدا بەکۆی دەنگ بڕیاری دامەزراندنی تەڤگەری ئازادی کۆمەڵگای کوردستانمان دا. لە کۆنگرەکەدا جڤاتی گشتی بەچڕوپری رەوشی جیهان و رۆژهەڵاتی ناوین بە گشتی و دۆخی سیاسی و کۆمەڵایەتی و ئابووری و پەروەردەیی و رۆشنبیری و بەرگری و بوارەکانی دیکەی ژیانی کۆمەڵگای باشووری کوردستان و ئێراقی تاوتوێکرد و گەیشتە چەند ئەنجام و بڕیارێکی گرنگ. هەروەها دوای پەسندکردنی پەیماننامەی تەڤگەری ئازادی و پرۆژە بڕیارەکان، لەهەڵبژاردنێکی دیموکراتیانەدا هاوسەرۆکی تەڤگەری ئازادی هەر یەک لە بەڕێزانشیلان شاکر و محەمەد عەبدوڵڵا و دەستەیەکی بەڕێوەبەرایەتی گشتی لە 15 ئەندامی کۆنگرە هەڵبژێردران.
لەدایکبوونی تەڤگەرەکەمان لەکاتێکدایە کە لەچوارچێوەی پیلانگێڕییەکی دژە کورد و کوردستاندا گروپی چەتەکانی داعش بە پشتیوانی و هاوکارییەکی گەورەی دەوڵەتی داگیرکاری تورکیا و چەندین دەوڵەت و هێزی جیهانی و ناوچەیی دیکە پەلامارێکی داگیرکارانەی کوردستانیان دەستپێکردووە و بەهەموو دڕندەییەکەوە لەهەوڵی قڕکردنی گەلی کوردستان دان. گەلی کوردستانیش لەهەموو ئاستەکاندا، بەتایبەتی لە باشوور و رۆژئاوای کوردستاندا؛ پێشمەرگە و شەڕڤان و گەریلا دلێرەکانی کوردستان بەرگری و بەرخۆدانێکی مێژوویی و نەوازەیان نواندووە، بەتایبەتی لە کۆبانێدا گەل و شەڕڤانەکانی یەپەگە و یەپەژە بەرخۆدانێکیان نواندووە کە لەهەموو مێژووی مرۆڤایەتیدا نموونەیەکی نەوازەیە. بۆیە کۆبانێ ئیتر مێژووێکی پڕشنگداری تۆمار کرد و داهاتووێکی شکۆداریشی بۆ گەلەکەمان مسۆگەر کرد. ئیدی بەرخۆدانی کۆبانێ بۆتە سیمبۆلی بەرخۆدانی گەلی کوردستان و تەواوی مرۆڤایەتی، سیمبۆلی بەرگریکردن لە کەرامەت و ژیانی ئازادانەی گەلی کوردستان. ئەمەش ئەرکی ئێمەی لەبەرامبەر بە ئەرکە نەتەوەیی و نیشتمانییەکانی تەڤگەرەکەمانی روونتر و مەزنتر کردووە.
هەروەها دامەزراندنی تەڤگەرەکەمان تەڤگەری ئازادی لەکاتێکدایە کە سیستەمی باڵادەستی جیهانی لەنێو گێژاوێکی قووڵی بونیادی دایە و تەواوی کۆمەڵگاکانی مرۆڤایەتیشی پەلکێشی ئه و گێژاوە هەمەلایەنە کردووە، لەپێناو لەسەرپێ مانەوەی خۆیشیدا کەوتۆتە نێو ململانێ و جەنگێکی خوێناوی جیهانییەوە و ناوچەی خۆرهەڵاتی ناوینیشی کردۆتە چەقی ئه و ململانێ و جەنگە. کوردستان و هەر چوار دەوڵەتی باڵادەستی سەر کوردستانیش وەک ناوەندی ئەم ناوچەیە بوونەتە گۆڕەپانی سەرەکی یەکلاییکردنەوەی ململانێ و جەنگەکان. بەمەش کاریگەری تەواوی ململانێ و جەنگە جیهانی و ناوچەیی و هەرێمییەکان راستەوخۆ کاریگەری هەمەلایەنەی بەسەر کوردستان و ئه و دەوڵەتە قەوارەپارێزانەدا هەیە.
باشووری کوردستانیش وەک بەشێکی کوردستان و لەسنووری ئێراقدا گۆڕەپانێکی گرنگی ئەم دۆخە گێژاوییەیە و کاریگەری راستەوخۆی جیهان و ناوچەکەی بەسەرەوەیە. تەنانەت هەم بۆتە گۆڕەپانێکی سەرەکی و هەمیش بۆتە بەشێک لە ململانێ و جەنگی نێوان جەمسەر و رەوتە ململانێکار و ناکۆکەکان. وێڕای 23 ساڵ ئەزموونی دەسەڵاتدارێتی لە هەرێمدا، کەچی لە ئاستی سیستەمی دەسەڵاتدارێتی و دۆخی کۆمەڵایەتیدا لەنێو گێژاوێکی قووڵ و بەرفراوان دایە و ئیتر سیستەمی دەسەڵاتدارێتی و کۆمەڵگا بۆتە سیستەمی قەیران و بەڕێوەبردنی قەیرانەکان. ئەمەش لەگەڵ خۆیدا زەمینەی گۆڕانکارییەکی بنچینەیی گەورەی لەهەناوی خۆیدا هەڵگرتووە.
ئێمە لە کۆنگرەکەماندا؛ گەیشتینە ئه و راستییەی کە هەرچەندە ناڕەزاییە جەماوەرییەکان لەبەرامبەر بەم دۆخەدا تادێت زیاتر و چڕتر دەبێتەوە، بەڵام دەسەڵات بەهۆی تایبەتمەندییە قۆرخکارییەکەیەوە هێشتا بێباکە لە وەڵامی ئەرێنیانەی ناڕەزاییە جەماوەرییەکان. بەمەش دەسەڵات لەبری بوون بە هێزی چارەسەرکردنی ئه و دۆخە گێژاوییەی کە خۆی و کۆمەڵگاشی تێخستووە، بۆتە سەرچاوەی کێشە و قەیرانەکان و لەهەوڵەکانی بۆ رزگاربوون لەم دۆخەدا بەبنبەستی گەیشتووە. هێز و لایەنە ئۆپۆزسیۆنەکان بەهۆی مەیلی دەسەڵاتخوازێتی و نەبوونی ستراتیژ و بەرنامەیەکی چارەسەرئامێز بۆ کێشە و قەیرانەکان نەیانتوانیوە ببنە هێزی چارەسەری و لەگەڵ یەکەم هەنگاوی بەشداربوونیان لە دەسەڵاتدا بوونە هێزی یەدەگی دەسەڵات و ئه و وزە و پشتیوانییە جەماوەرییەی بەدەستیان هێنابوو، خستیانە خزمەت ئیدارەکردنی کێشە و قەیرانەکان نەک چارەسەرکردنیان. بەمەش ئۆپۆزسیۆنی دەسەڵاتخواز ناڕەزاییەکان و هیوا و داخوازییەکانی کۆمەڵگای وەک پەیژەیەک بۆ گەیشتن بە دەسەڵات بەکارهێنا و دۆخێکی بێ ئۆپۆزسیۆنی لەناو پەرلەماندا هێنایەکایەوە. بەڵام ئەمە نە بەواتای چارەسەرکردنی کێشە و قەیرانەکان دێت و نە ناڕەزایی و هیوا و داخوازییەکانی کۆمەڵگاش کۆتاییان پێدێت. بۆیە کۆمەڵگا، لەسەرووی هەموویانەوە چین و توێژە هەژار و رەنجدەرەکان، تا گەیشتن بە ماف و ئازادییەکانی خۆیان دەستبەرداری تێکۆشانی خۆیان نابن و بەردەوام لەنێو لێگەڕینی چارەسەری دان و لەمیانەی چالاکییە ناڕەزاییەکانییەوە هێزی نوێی گۆڕانکاری و وەرچەرخان و توانستی چارەسەری دەئافرێنن.
لەسەر ئەم بنەمایە؛ تەڤگەری ئازادی کۆمەڵگای کوردستان کە بزووتنەوەیەکی نوێی جڤاکی سیاسی خاوەن جیهانبینی و رێبازی وەرچەرخانی دیموکراتیانەیە لەپێناو وەڵامدانەوەیەکی راستی ئەم دۆخە دژوارەی کە ئێستا لە باشووری کوردستاندا دەگوزەرێت لەدایک بووە و بەم ئامانجەشەوە تێکۆشانی خۆی دەستپێدەکات. مسۆگەر تەڤگەرەکەمان خۆی بە جێگرەوە یان دژبەری هیچ پارت و لایەنێکی سیاسی دیاریکراو نابینێت. بەڵام بە رۆح و فیکرێکی ئۆپۆزسیۆنی رادیکاڵ و پۆزەتیڤ کار و خەباتی خۆی بەڕێوە دەبات، بۆئەوەی ببێتە هێزی چارەسەری کێشە و قەیرانەکان و بەشدارێکی چالاک و کاریگەر لە بونیادنانی سیستەمێکی سیاسی جڤاکی دیموکراتی. سەبارەت بە پرسە زیهنی، سیاسی، جڤاکی، چاندی و ئابوورییەکانی کۆمەڵگاش پرۆژە و خەباتی چارەسەرئامێزی خۆی دەبێت.
لەیەکەمین کۆنگرەی جڤاتی گشتی تەڤگەری ئازادیدا لەمیانەی گفتوگۆیەکی کراوە و ئازادانەدا بەشێوەیەکی روون جیهانبینی و رێبازی کار و خەباتی تەڤگەرەکەمان و ئەرک و ئامانجەکانی دەستنیشان کرد و مۆدیلێکی نوێی رێکخستنی دامەزراند. لە کۆنگرەدا رێبازی کار و خەباتی تەڤگەری ئازادیمان دەستنیشان بوو، کە بە پێشەنگایەتی ژنان و گەنجانی ئازادیخوازە و بەشداری ژنان لەهەموو بوار و ئاستەکانی تێکۆشاندا لەسەر بنەمای بەشداری هاوبەش و یەکسان دەبێت و سیستەمی هاوسەرۆکایەتی بنەمایەکی سەرەکی بەڕێوەبردنی کار و خەباتمانە. هەروەها دیموکراتیزەکردنی تاک و جڤاک بۆ گۆڕان و وەرچەرخانی دیموکراتی شێوازی بنچینەییمان دەبێت. لەئاستی هەرێم و شار و شارۆچکە و گوندەکانیشدا سیستەمی ئەنجوومەنەکان بەبنەما وەردەگرین.
هەروەها سەبارەت بە دۆخی سیاسی و ئابووری و کۆمەڵایەتی و کولتووری و بەرگری خۆیی لەئاستی نەتەوەیی و نیشتمانی و دیموکراتی و خزمەتگوزاریدا چەندین بڕیاری گرنگی وەرگرت، گرنگترینیان ئەمانەن:
یەکەم: لەبواری نەتەوەیی و نیشتمانیدا
1. لەپێناو یەکێتی و یەکگرتنەوەی جڤاک و خاکی کوردستاندا کۆنفیدراڵی دیموکراتی کوردستان بەئامانجی ستراتیژی خۆی دەبینێت.
2.هەموو هەوڵێکمان بۆ بەستنی کۆنفرانسێکی نەتەوەیی تەرخان دەکەین. لەم چوارچێوەیەدا پرۆژەیەکی نەتەوەیی دیموکراتی ئامادە دەکەین و پشتیوانی تەواو لە تێکۆشان و بەرخۆدانی گەلەکەمان و هەوڵە ئاشتیخوازییەکان بۆ چارەسەری دیموکراتیانەی پرسی کورد لەپارچەکانی دیکەی کوردستان دەکەین.
3. پرۆژەیەکی دەستووری بۆ ئێراقێکی کۆنفیدراڵی دیموکراتی ئامادە دەکەین کە ماف و ئازادی گەلی کوردستان و گەلانی دیکەی ئێراق مسۆگەر بکات.
4 پرۆژەیەکی دیموکراتی بۆ چارەسەری پرسی هەموو ناوچە کوردستانییەکانی دەرەوەی هەرێم ئامادە دەکەین.
5 لەچوارچێوەی پرۆژەی نەتەوەیی و نیشتمانیدا خەباتی جددی و هەمەلانە بۆ پاراستنی زمان و شێوەزارەکان و شوێنەوار و کەلەپوور و فۆلکلۆری کوردەواری و گەلانی دیکەی کوردستان دەکەین.
6 بەهەموو شێوەیەک پشتیوانی لە بەرگری و بەرخۆدانی شکۆمەندانەی پێشمەرگە و شەڕڤان و گەریلا گیانبازییەکانی کوردستان دەکەین کە دژ بە هێرشە دڕندەییەکانی چەتەکانی داعش و ئەوانەش کە پشتیوانی و هاوکاری ئه و گروپە سەرلێشێواوانە دەکەن لەسەنگەری کەرامەت و بەرگریکردن دان. بەتایبەتی بەرخۆدانی گەلەکەمان و شەڕڤانە بوێرەکانی یەپەگە و یەپەژە لە کۆبانێ و تەواوی رۆژئاوای کوردستان کە ئیدی بۆتە ناسنامەی بەرخۆدانڤانێتی گەلی کوردستان لەجیهاندا.
7 لەپێناو تێگەیشتنێکی راست و دیموکراتیانە بۆ رۆڵی ئایین و ئایینزا و تەریقەتەکان لەسەر تاک و کۆمەڵگادا بێتەدی و مەترسییەکانی هەموو جۆرە توندڕەوی و دەمارگیرییەکی ئایینی و ئایینزایی رێگیریی لێبکرێت پرۆژە و هەوڵ و تێکۆشانی دیموکراتیانەمان پەرەپێدەدەین.
دووەم: لەبواری سیاسەتی دیموکراتیدا
1 خەباتی ئۆپۆزسیۆنبوونی رادیکاڵانەی دیموکراتی تەڤگەرەکەمان لەسەر بنەمای ئۆپۆزسیۆنێتی پۆزەتیڤ دەستپێدەکەین و لە بەرەی گەل و ئازادیخوازان و دیموکراتیخوازاندا تێکۆشانمان بەرەوپێشەوە دەبەین.
2 کار بۆ پێشخستنی بەرەیەکی نەتەوەیی دیموکراتی لە کەسێتی ئازادیخواز، لایەنە سیاسییە دیموکراتیخوازەکان و رێکخراوە جڤاکییەکان دەکەین.
3 لەپێناو داڕشتنی دەستوورێکی دیموکراتیدا پرۆژەیەکی دەستووری پێشکەش بە رای گشتی کوردستان و پەرلەمانی هەرێم دەکەین.
4 کار بۆ وەدەرنانی هەموو هێزە سەربازی و دەزگا هەواڵگرییەکانی دەوڵەتان و ئه و دەزگایانەی بەناوی دیکەوە دامەزراون دەکەین کە زیان بە ئاسایشی نەتەوەیی و نیشتمانیمان دەگەیەنن.
5 لەچوارچێوەی پرۆژەیەکی نەتەوەیی و نیشتمانیدا هەوڵدەدەین گەل لەهەموو هەرێم و شار و لادێکانیدا خاوەن هێزی خۆیی بەرگریکردن بێت.
6 بۆئەوەی هێزی پێشمەرگە، ئاسایش، دەزگای هەواڵگری، پۆلیس و سەرجەم دەزگاکانی تر ببنە دەزگای هەموو وڵات خەبات دەکەین تاکو ئه و دەزگایانە سەرلەنوێ دروستبکرێنەوە.
سێیەم: لەبواری ئابووری و کارگێڕییدا
1 بۆ بنبڕکردنی گەندەڵی لەهەموو کایەکانی سیستەمی سیاسی و کارگێڕیدا پرۆژە و خەباتی کرداری و جەماوەری پەرەپێدەدەین.
2 کار بۆ سەرلەنوێ رێکخستنەوەی سیستەمی کارگێڕی لە باشووری کوردستان و ئێراق دەکەین کە سیستەمی کۆنفیدراڵی دیموکراتی و خۆبەڕێوەبەرێتی دیموکراتی بەبنەما وەربگیرێت و ناوەندێتی کەم بکاتەوە، سنوورە کارگێڕییەکان بەگوێرەی هاوسەنگی و راستینەی دیموگرافی دانیشتوان رێکبخرێنەوە.
3 لەبەرامبەر بە هەموو پرۆژە ئابوورییە پاوانخوازییە چەوسێنەرەکان تێکۆشان دەکەین.
4 کار بۆ خۆماڵیکردن و بە نیشتمانیکردنی سامانی نەوت و گاز و سەرجەم وزە و کانە سروشتییەکان و هەموو بوارەکانی بەرهەمهێنان و وەبەرهێنان، تەندروستی، خوێندن و گەیاندن دەکەین.
5 بۆ چارەسەرکردنی کێشەی زەویە کشتوکاڵی و موڵکدارییەکان و گەڕاندنەوەی مافی موڵکێتی بۆ جوتیاران پرۆژەیەکی چاکسازی کشتوکاڵی ئامادە دەکەین.
6 کاری جددی بۆ ئاوەدانکردنەوەی گوندەکان و گەڕانەوە بۆ گوندەکان دەکەین و لەبواری کشتوکاڵی و ئاژەڵداریدا دەبینە خاوەن پرۆژەی هەروەزکاری.
چوارەم: لەبواری کۆمەڵایەتیدا
1 بۆئەوەی بێکاری نەمێنێت و ژیان و مافەکانی کرێکار و رەنجدەران بپارێزرێن تێکۆشان دەکەین و بە پێویستییەکی گرنگی دەبینین کە یاسای مسۆگەری کۆمەڵایەتی و تەندروستی (الچمان الاجتماعی و الصحی) بۆ هەموو کەسێک لەهەر تەمەنێکدا بێت دابڕێژرێت و جێبەجێ ببێت.
2 کار بۆ دیموکراتیزەکردنی سیستەمی پەروەردە و فێرکردن لەهەموو ئاستەکاندا دەکەین و پرۆژەی پەروەردەی جڤاکی دیموکراتی لەئاستی هەرێم و شار و گەڕەک و لادێکاندا پێشدەخەین.
4 کار بۆ پاراستنی ژیان و تەندروستی منداڵان و جێگیرکردنی سیستەمێکی پەروەردەیی پێشکەوتوو لە دایەنگە و باخچەی منداڵان و خوێندگای سەرەتایی و نەشونمای سروستیانەی منداڵان دەکەین و رێگیری لەهەموو جۆرە کارپێکردنێکی منداڵان دەکەین.
5 لەپێناو دابینکردنی ژیانێکی ئاسوودە و ئارام بۆ پیر و پەککەوتە، کەمئەندام و خاوەن پێداویستییە تایبەتەکان تێدەکۆشین.
6 کار بۆ گۆڕینی سیستەمی تەندروستی و دابینکردنی بیمەی تەندروستی بەگوێرەی پێوەرە جیهانییەکان دەکەین.
7 بۆ نەهێشتنی کرێچێتی و کێشەی نیشتەجێبوون پەرە بە پرۆژە هەرەوەزییەکان دەدەین.
پێنجەم: لەبواری ماف و ئازادییەکانی ژناندا
1 لەپێناوی ئەوەی ژن ناسنامە و ئیرادەی خۆی بەدەست بێنێتەوە و پێشەنگایەتی بونیادنانی جڤاکێکی ئازاد و یەکسان و دادپەروەر بکات تێکۆشانی هەمەلایەنەی خۆمان پێشدەخەین.
2 چەند پرۆژەیەکی تایبەت سەبارەت بە دۆخی ژنان ئامادە دەکەین لەوانە: پرۆژە یاسای هەموارکردنەوەی ئه و یاسانەی کەوا جیاکاری نەرێنی رەگەزیان بە بنچینە وەرگرتووە، وەک: یاسای باری کەسێتی، یاسای سزادان، یاسای کار و یاسای دژ بە لەشفرۆشی. پرۆژە یاسایەک سەبارەت بە ژنکوژی و بڕینەوەی سزای هەتاهەتایی بۆ هەر ژنکوژێک، بەمەرجێک هیچ لێبوردنێکی گشتی و تایبەت نەیگرێتەوە. پرۆژە یاسایەک بۆ چەسپاندنی رێژەیەک کە کەمتر نەبێت لە(40%) بۆ ژنان لەسەرجەم کاروباری دەزگاکانی هەرێمدا. پرۆژە یاسایەک بۆئەوەی لەهەموو دامەزراوەکاندا سەرۆک یان جێگرەکەی ژن بێت، یاخود سیستەمی هاوسەرۆکی پەیڕه و بکرێت.
شەشەم: لەبواری ماف و ئازادییەکانی گەنجاندا
1 لەپێناو نەهێشتنی هەژاری، بێکاری، مشەخۆری و تەشەنەسەندنی ماددە هۆشبەرەکان لەنێو ریزەکانی گەنجاندا لەهەموو ئاست و شوێنێکدا کۆمەڵەی هەرەوەزی ئاوادەکەین.
2 لەبەرامبەر بە هەموو جۆرە شاڵاوێکی کولتووری کە بەمەبەستی شێواندنی کەسێتی گەنج و لەدەستدانی وزە و توانست و پێشەنگایەتییە ئازادیخوازییەکەی گەنجان بەئامانج وەربگرێت، تێکۆشانی هەمەلایەنە دەکەین.
3 لەپێناو پێشەنگایەتیکردنی گەنجان لە بەرگریکردن لە گەل و وڵاتدا لەچوارچێوەی بەرگری خۆیی و رەوادا هوشیاری بەرگریکردن و خۆڕێکخستەکردنی گەنجان لە ئاستی هەرێم و شار و لادێکاندا بەبنچینە وەردەگرین.
هاوکات لەگەڵ ئەم بڕیارانەدا تەڤگەری ئازادیمان گەلێک بڕیاری دیکەی وەرگرتووە و چەندین پرۆژەشمان بۆ یەکەم قۆناخی خەبات و تێکۆشانمان ئامادە کردووە. مسۆگەر ئێمە لەخەبات و تێکۆشانی خۆماندا پەروەردەی زیهنی دیموکراتی و رێکخستنی جەماوەری و ئیرادەی ئازاد بە بنەما وەردەگرین، گەل و جەماوەر بە پشتیوانی ماددی و مەعنەوی سەرەکی خۆمان دەزانین. سەرکەوتن و بەئامانج گەیشتنی تەڤگەرەکەشمان هەر تەنیا بە پشتیوانی گەل دێتەدی.
لە کۆتاییدا ئێمە وەک تەڤگەری ئازادی کۆمەڵگای کوردستان دەخوازین لە وڵاتەکەمان و لەنێو گەلەکەماندا ببین بە تەڤگەرێکی جێی باوەڕی و متمانەی گەلەکەمان، ببینە سەرچاوەی هیوا و ئیرادە و هێزی تێکۆشان و بەرگریکردن لە ماف و ئازادییەکانی گەل. لەم پێناوەشدا بە باوەڕی و ئیرادەیەکی تۆکمە و بە جۆشوخرۆشێکی شۆڕشگێرانەوە و بە ئەشقێکی مەزن بۆ ئازادی لەتێکۆشاندا دەبین. ئێمە داوای دۆستایەتی و هاوپەیمانێتی نەتەوەیی و دیموکراتی لەهەموو لایەنە سیاسییە ئازادیخواز و دیموکراتیخوازەکان و رێکخراوە کۆمەڵایەتییەکان و کەسێتییە وڵاتپارێزەکان دەکەین کە بەهەماهەنگی و تەبایی لەپێناو بەرژەوەندی باڵای نەتەوەیی و نیشتمانی و لەسەر بنەمایەکی دیموکراتیانە بەیەکەوە کار و خەبات بکەین و ببینە خاوەن پرۆژە و ستراتیژ و بەرەی نەتەوەیی و دیموکراتی هاوبەش. لەسەر ئەم بنەمایە؛ بۆئەوەی هەموومان رۆڵمان لە بونیادنانی تاکێکی ئازاد و کۆمەڵگایەکی دیموکرات و سیستەمێکی سیاسی جڤاکی دیموکراتدا هەبێت بانگەوازی لە گەلەکەمان بەگشتی و ژنان و گەنجان، چین و توێژە چەوساوە و رەنجدەرەکان، کەسێتییە سیاسی و کۆمەڵایەتی و رۆشنبیرییەکان بەتایبەتی دەکەین کە؛ لەدەوری تەڤگەرەکەماندا کۆببنەوە، تاکو ئیرادەیەکی ئازاد و یەکگرتوو نیشان بدەین و ژیانێکی ئازاد و دادپەروەر و ئاشتی و دیموکرات بونیاد بنێین.
سڵاو لە تەواوی گەلی کوردستان و بنەماڵەی سەربەزری شەهیدانی رێگای ئازادی. سڵاو له و پێشمەرگە و شەڕڤان و گەریلایانە دەکەین کە لە جەلەولاوە تا کەرکوک، لە مەخمورەوە تا شەنگال، لە رەبیعەوە تا سەرێکانی و کۆبانێ لە سەنگەرەکانی رووبەڕوونەوەدا بەرگری لە گەل و نیشتمان و کەرامەتی نەتەوەییمان و تەواوی مرۆڤایەتی دەکەن.
دەستەی بەڕێوەبەرایەتی
تەڤگەری ئازادی کۆمەڵگای کوردستان
21-10-2014
سلێمانی
بەڵگە پەسەندکراوەکانی یەکەمین کۆنگرەی دامەزراندنی
تەڤگەری ئازادی کۆمەڵگای کوردستانتەقگەری ئازادی
🗄 سەرچاوەکان
[1] 📡 ماڵپەڕ | 🏳️ کوردیی ناوەڕاست | ماڵپەڕی ته‌ڤگه‌ری ئازادی

⁉️ تایبەتمەندییەکانی بابەت - Meta-data
🏳️ زمانی بابەت: 🏳️ کوردیی ناوەڕاست
📅 رۆژی دەرچوون: 21-10-2014
📄 جۆری دۆکومێنت: ⊶ زمانی یەکەم
🌐 زمان - شێوەزار: 🏳️ کرمانجیی ناوەڕاست
🏙 شار و شارۆچکەکان: ⚪ سلێمانی
🗺 وڵات - هەرێم: ⬇️ باشووری کوردستان

⁉️ تایبەتمەندییە تەکنیکییەکان
✨ کوالیتیی بابەت: 93% ✔️
93%
✖️
 30%-39%
خراپ👎
✖️
 40%-49%
خراپ
✖️
 50%-59%
خراپ نییە
✔️
 60%-69%
باش
✔️
 70%-79%
زۆر باشە
✔️
 80%-89%
زۆر باشە👍
✔️
 90%-99%
نایاب👏
93%
✔️
ئەم بابەتە لەلایەن: (مانو بەرزنجی)ەوە لە: Jul 16 2017 8:44PM تۆمارکراوە
👌 ئەم بابەتە لەلایەن: (هاوڕێ باخەوان)ەوە لە: Jul 21 2017 3:49PM پێداچوونەوەی بۆکراوە و ئازادکراوە
✍️ ئەم بابەتە بۆ دواجار لەلایەن: (هاوڕێ باخەوان)ەوە لە: Jul 21 2017 3:49PM باشترکراوە
☁️ ناونیشانی بابەت
🔗
🔗
⚠️ ئەم بابەتە بەپێی 📏 ستانداردەکانی کوردیپێدیا هێشتا ناتەواوە و پێویستیی بە داڕشتنەوەی بابەتی و زمانەوانیی زۆرتر هەیە!
👁 ئەم بابەتە 4,548 جار بینراوە

📚 فایلی پەیوەستکراو - ڤێرشن
جۆر ڤێرشن 💾📖🕒📅 👫 ناوی تۆمارکار
📷 فایلی وێنە 1.0.115 KB Jul 16 2017 8:48PMمانو بەرزنجی
✍️ ئەم بابەتە باشتر بکە!
☰ زۆرتر
⭐ بۆ ناو لیستی کۆکراوەکان
💬 رای خۆت دەربارەی ئەم بابەتە بنووسە!

✍️ گۆڕانکارییەکانی بابەتەکە!
🏷️ Metadata
RSS

📷 گووگڵی وێنەی بابەتی هەڵبژێردراو بکە!
🔎 گووگڵی بابەتی هەڵبژێردراو بکە!
⠪ بەشکردن
Facebook
Twitter
LinkedIn
Whats App
Viber
SMS
Facebook Messenger
E-Mail
👍
⭐ نرخاندنی بابەت
⭐⭐⭐⭐⭐ نایاب
⭐⭐⭐⭐ زۆر باشە
⭐⭐⭐ باش
⭐⭐ خراپ نییە
⭐ خراپ

بەڵگەکانی تەڤگەری ئازادی کۆمەڵگای کوردستان (تەڤگەری ئازادی)

📚 فایلی پەیوەندیدار: 0
🖇 بابەتە پەیوەستکراوەکان: 4
☂️ پارت و رێکخراوەکان
1.👁️تەڤگەری ئازادیی کۆمەڵگەی کوردستان
📅 رێکەوت و رووداو (کڕۆنۆلۆژیا)
1.👁️11-10-2014
2.👁️17-10-2014
3.👁️21-10-2014
📂[ زۆرتر...]

Kurdipedia.org (2008 - 2020) version: 12.05
| 📩 contact@kurdipedia.org | ✔️CSS3 | ✔️HTML5
| کاتی ئافراندنی لاپەڕە: 0,468 چرکە!
☎ +9647701579153 +9647503268282
| ☎ +31654710293 +31619975574