Pirtûkxane Pirtûkxane
Lêgerîn

Kurdîpîdiya berfrehtirîn jêderê zaniyariyên Kurdîye!


Vebijêrkên Lêgerînê





Lêgerîna pêşketî      Kilaviya


Lêgerîn
Lêgerîna pêşketî
Pirtûkxane
Navên kurdî
Kronolojiya bûyeran
Çavkanî - Jêder
Çîrok
Berhevokên bikarhêner
Çalakî
Çawa lê bigerim?
Belavokên Kurdîpêdiya
Video
Sinifandin
Babeta têkilhev!
Tomarkirina babetê
Tomarkirina Babetê nû
Wêneyekê rêke
Rapirsî
Nêrîna we
Peywendî
Kurdîpîdiya pêdivî bi çi zaniyariyane!
Standard
Mercên Bikaranînê
Kalîteya babetê
Alav
Em kî ne
Arşîvnasên Kurdipedia
Gotarên li ser me!
Kurdîpîdiyayê bike di malperê xuda
Tomarkirin / Vemirandina îmêlî
Amarên mêhvana
Amara babetan
Wergêrê funta
Salname - Veguherîner
Kontrola rastnivîsê
Ziman û zaravayên malperan
Kilaviya
Girêdanên bikêrhatî
Berfirehkirina Kurdîpêdiya ji bo Google Chrome
Kurabiye
Ziman
کوردیی ناوەڕاست
کرمانجی - کوردیی سەروو
Kurmancî - Kurdîy Serû
هەورامی
Zazakî
English
Française
Deutsch
عربي
فارسی
Türkçe
Nederlands
Svenska
Español
Italiano
עברית
Pусский
Norsk
日本人
中国的
Հայերեն
Ελληνική
لەکی
Azərbaycanca
Hesabê min
Çûna jûr
Hevkarî û alîkarî
Şîfre ji bîr kir!
Lêgerîn Tomarkirina babetê Alav Ziman Hesabê min
Lêgerîna pêşketî
Pirtûkxane
Navên kurdî
Kronolojiya bûyeran
Çavkanî - Jêder
Çîrok
Berhevokên bikarhêner
Çalakî
Çawa lê bigerim?
Belavokên Kurdîpêdiya
Video
Sinifandin
Babeta têkilhev!
Tomarkirina Babetê nû
Wêneyekê rêke
Rapirsî
Nêrîna we
Peywendî
Kurdîpîdiya pêdivî bi çi zaniyariyane!
Standard
Mercên Bikaranînê
Kalîteya babetê
Em kî ne
Arşîvnasên Kurdipedia
Gotarên li ser me!
Kurdîpîdiyayê bike di malperê xuda
Tomarkirin / Vemirandina îmêlî
Amarên mêhvana
Amara babetan
Wergêrê funta
Salname - Veguherîner
Kontrola rastnivîsê
Ziman û zaravayên malperan
Kilaviya
Girêdanên bikêrhatî
Berfirehkirina Kurdîpêdiya ji bo Google Chrome
Kurabiye
کوردیی ناوەڕاست
کرمانجی - کوردیی سەروو
Kurmancî - Kurdîy Serû
هەورامی
Zazakî
English
Française
Deutsch
عربي
فارسی
Türkçe
Nederlands
Svenska
Español
Italiano
עברית
Pусский
Norsk
日本人
中国的
Հայերեն
Ελληνική
لەکی
Azərbaycanca
Çûna jûr
Hevkarî û alîkarî
Şîfre ji bîr kir!
        
 kurdipedia.org 2008 - 2024
 Em kî ne
 Babeta têkilhev!
 Mercên Bikaranînê
 Arşîvnasên Kurdipedia
 Nêrîna we
 Berhevokên bikarhêner
 Kronolojiya bûyeran
 Çalakî - Kurdipedia
 Alîkarî
Babetên nû
Jiyaname
Şekroyê Xudo Mihoyî
26-04-2024
Burhan Sönmez
Jiyaname
Firîca Hecî Cewarî
26-04-2024
Burhan Sönmez
Jiyaname
Elî Îlmî Fanîzade
24-04-2024
Burhan Sönmez
Jiyaname
İbrahim Güçlü
23-04-2024
Burhan Sönmez
Pirtûkxane
FEQIYÊ TEYRAN 1
17-04-2024
Sara Kamela
Pirtûkxane
Di ziman de xêv û morfolojî
15-04-2024
Sara Kamela
Pirtûkxane
NÎQAŞÊN FELSEFEYÊ 40
15-04-2024
Sara Kamela
Pirtûkxane
Di Welatê Zembeqê Gewir de
13-04-2024
Sara Kamela
Jiyaname
RONÎ WAR
13-04-2024
Burhan Sönmez
Jiyaname
KUBRA XUDO
13-04-2024
Burhan Sönmez
Jimare
Babet 517,545
Wêne 106,159
Pirtûk PDF 19,170
Faylên peywendîdar 96,557
Video 1,317
Kurtelêkolîn
Cihên geştiyarî yên parêzge...
Weşanên
Rojnameya Serbestî
Kurtelêkolîn
Bi minasebeta roja rojnameg...
Jiyaname
Firîca Hecî Cewarî
Jiyaname
Şekroyê Xudo Mihoyî
لەتیف هەڵمەت
Bi rêya kurdîpêdiya hûnê bizanin ku her roj ji rojên salnameyê çi bûyer diqewime!
Pol, Kom: Jiyaname | Zimanê babetî: کوردیی ناوەڕاست
Par-kirin
Facebook5
Twitter1
Telegram1
LinkedIn0
WhatsApp0
Viber1
SMS0
Facebook Messenger1
E-Mail0
Copy Link2
Nirxandina Gotarê
4 Deng 5
Bêkêmasî
Gelek başe
Navîn
Xirap nîne
Xirap
Li Koleksîyana min zêde bike
Raya xwe li ser vî babetî binivîsin!
Dîroka babetê
Metadata
RSS
Li googlê li wêneyan girêdayî bigere!
Li ser babeta hilbijartî li Google bigerin!
Kurmancî - Kurdîy Serû3
English3
عربي1
فارسی0
Türkçe1
עברית0
Deutsch0
Español0
Française0
Italiano0
Nederlands0
Svenska0
Ελληνική0
Azərbaycanca0
Fins0
Norsk2
Pусский0
Հայերեն0
中国的0
日本人0

لەتیف هەڵمەت

لەتیف هەڵمەت
=KTML_Bold=ژیان و لەدایکبوونی=KTML_End=
لەسەرەتای ساڵانی سەدەی ڕابردوودا (شێخ محەمەد شێخ حەسەنی #کەسنەزان#)ی باپیری، لە گوندی کەسنەزانی شارۆچکەی #قەرەداغ#ی سەر بە شاری #سلێمانی#، وەکوو ڕێبەرێکی ڕێبازی قادری ڕوو لە گەرمیان دەکات و لەهەندێ ناوچەی هەردەی زەنگەنە و بنەی جاف و بناری گل تەکێداری دەکات و بانگێشتی خەڵک دەکات بۆ پەیوەست بوون بەرێبازی قادرییەوە.
باپیری ژیانێکی ئەفسانەیی ژیاوە و سەرگوزشتە و سەربوردەکانی ژیانێکی شاعیرانەیان پێ بەخشیوە، کاتێ باپیری یادی کەسنەزانی کردووەتەوە زۆرجار شیعری پیادا هەڵداوە لەو دێرە شیعریانەش کە لەسەر زاری هەندێ کەسی بەتەمەنی بنەماڵەکەیان ماوەتەوە کەیادی کەسنەزانی کردووەتەوە وتوویەتی:
بۆی بەیان مەیۆ.... بۆی بەیان مەیۆ
بۆی تەهلیلەکەی کەسنەزان مەیۆ

ساڵی 1947 (یاخود ساڵی 1950) ماڵی باوکی باپیری لە#کفری# جێگیر دەبن، لەتیف هەڵمەت لەو ساڵەدا ئاوێزانی ژیان بووە و لەبنەماڵەیەکی پڕ لە پەڕتووک و ڕۆشنبیردا گۆشکراوە و گەورە بووە، باوکی پەڕتووکخانەیەکی دەوڵەمەندی هەبووە جگە لەقورئانی پیرۆز و چیرۆکی ژیان و بەسەرهاتی پێغەمبەران و پیاوچاکان، دەیان و سەدان پەڕتووکی ئایینی دی و ئەفسانە و داستان و هەقایەت و شیکردنەوەی ئایەتەکانی قورئان و هەروەها ئینجیلی کوردی و دیوانی هەندێ لە شاعیرانی هەبووە، باوکی شاعیر بووە و گەلێ شیعری لەدوا بەجێماوە و پەڕتووکێکی چاپکراویشی بەناوی (میحراجی ڕاستی) هەیە، هەروەها پەڕتووکێکی دی چاپکراوی بە زمانی عەرەبی هەیە بەناوی (نداء الحق). جگە لەوەش باوکی دووعانووس بووە و دووعای (دێوبەند، قاقەزبالا، ئەبوودووجانە، سکپڕ بوون و منداڵبوون، باران بارین، گرانەتا و دەیان جۆر نەخۆشی دی) نووسیوە.
لەتیف هەڵمەت هەر لە منداڵییەوە بەگشتی و لەسەرەتای قۆناغی سەرەتاییدا لە ماڵی خۆیاندا عاشقی واتا و سۆز و ڕیتمی وشەی جوان بووە، لەو کاتانەدا زۆربەی شەوان باوکی شیعری حافزی شیرازی و جەلالەدینی ڕۆمی و سەعدی شیرازی (بەتایبەتی بوستان و گوڵستان) و فەریدە دینی عەتار...هتد دەخوێندەوە و ئەنجا مانا و واتاکانی بۆ دەروێش و میوان و موریدەکانی خۆی ڕوونکردووەتەوە و نهێنی ئەودیو وشە و جەڤەنگەکانی ئەو شیعرانەی بۆ ئاشکرا کردوون، هەر لەو ڕۆژانەوە لەتیف هەڵمەت سەودا سەری شیعر بووە و عاشقی ئاواز و واتا و نهێنی وشە بووە، بەبێ ئەوەی پیتێ بزانێ هۆگری دانیشتنەکانی باوکی بووە، ئەگەرچی منداڵێکی هاروهاج و لاسار بووە، بەڵام لەو دانیشتنانەدا وەک سەلارترین و سەنگینترین منداڵ دانیشتووە و گوێی لە شیعر گرتووە، شیعر ئاسمانێکی نوێ و سەربانێکی نوێ و دەزوویەکی نوێی پێ دەبەخشی بۆ هەڵدانی کۆلارە ڕەنگاوڕەنگەکانی هەر بەمنداڵی لەکۆڕی شیعردا چاوی هەڵهێناوە و گەورە بووە، لەگەڵیدا منداڵێتی خۆی ون نەکردووە و گەمە منداڵییەکانی خۆیی لەگەڵ هاوڕێکانییدا بەسەر بردووە و زیاتر حەزی لە کۆلارە بووە و کۆلارەشی بۆ هاوڕێکانی درووستکردووە، بەڵام هیی خۆیی لە هەموویان جوانتر درووستکردووە، چونکە حەزی کردووە کۆلارەی خۆی لە هیی هەمووان چاکتر بێت، وەکوو چۆن ئێستا حەز دەکات شیعری خۆی لە شیعری هەمووان چاکتر بێت. بناغەی خوێندەواری و ڕۆشنبیری و شاعیری لە ماڵەوە دەستی پێ کردووە و وەک خۆیشی دەڵێت: قەرزاری پەڕتووکخانەکەی باوکمم، لە پەڕتووکخانەکەی ئەودا کۆمەڵێ پەڕتووکی ئەفسانەیم خوێندۆتەوە وەک (شیرین و فەرهاد، لەیل و مەجنون، خورشید و خاوەر، ئەلف لەیلەوە لەیلە، ڕۆستەم و زۆراب و...هتد) . لەتیف هەڵمەت لە شارێکدا بووە کورد و عەرەب و تورکمانی تێدا ژیاوە هەر لەبەر ئەوەشە، بەزارەکی تورکمانییەکی باش دەزانێ و وەک باسیش لەوە دەکات و دەڵێ: (من خەڵکی هەموو شوێنێکم، خەڵکی شاری وشەم، ئەگەر جیاکردنەوە بێ بڵێم خەڵکی کفریم، ئەمە جیاکردنەوەی کفری بێت لە کوردستان، بەڵامەوە پەسەند نییە، بەڵام بەڕەچەڵەک و بنەچە باو و باپیرم خەڵکی سلێمانییە). ساڵی 1963 یەکەم شیعری لە کفری بە بۆنەی شەهیدبوونی بیست و هەشت پێشمەرگەی قارەمانەوە کە لە (قاتەکان)ی کفری کەوتبوونە بۆسەی دوژمنەوە نووسیوە، یەکەم دەقی شیعریشی لەژمارە 9ی گۆڤاری ڕزگاری-دا ساڵی 1969 بڵاوکردۆتەوە کە بە کوردییەکەم دەقی شیعری و یەکەم بانگەشەی نوێگەرییە لەدوای نوێگەرییەکەی گۆران لەناوەندی شەستەکانی سەدەی بیستەوە، ئەو بابەتە دەقێکی نوێ بووە و وەک بەیاننامەیەکیش وابووە بۆ نوێگەری.
جێی خۆیەتی گەر بڵێین یەکەمین شیعری درێژی نوێ، لەتیف هەڵمەت نووسیویەتی کە شیعری (ئەم کوولەکانە ئەشکێنم، چوار هەڵبەست لە ڕۆژمێری ڕێبوارێکی ماندوودا، بۆ ئەو ڕۆژەی هالی دەکشێ، ئەمە دوا هەڵبەستم نییە، گۆرانی پاشەرۆژ یا بەیاننامەی شاعیرە شێتەکە) کە لە سەرەتا و کۆتایی حەفتاکاندا بڵاوکراونەتەوە نموونەی ئەو شیعرە درێژانەن. گەلێ لە شیعرەکانی لەلایەن کۆمەڵێک لە نووسەران (ئامانج شاکەلی، د. هەڵکەوت مەلا حەکیم، مامۆستا سەدرەدین عارف، مامۆستا نەرمین، د. کەمال مستەفا مەعروف، قەیس قەرەداغی، ئەمەل جبووری، جەلال مەلەک شا، فریاد شیعری، سەید عەلی ساڵحی، کامبیز کەریمی، محەمەد مورتەزایی، ئیسماعیل مەحموودی، ڕێبوار سیوەیلی و سەلاح بەهلوول و دەیان نووسەری دییەوە) کراون بەفەرەنسی و ئینگلیزی و ئەڵمانی و هۆڵەندی و سویدی و فارسی و تورکی.
=KTML_Bold=شیعری بەرگری=KTML_End=
لەتیف هەڵمەت لەبارەی شیعری بەرگری و سیاسی، (پابەندە بەقۆناغێکی دیاریکراوە و زۆر ناژین) ، کە ئەمە وتەی (ئەدۆنیس) ی شاعیرە دەڵێت: جاران بڕوام وابوو کە شیعری دڵداری تایبەتە بە قۆناغێک و شیعری بەرگریش تایبەتە بە قۆناغێکی دی، بەڵام ئێستا بەپێی تەمەن و ئەزموون گەیشتوومەتە ئەوەی کە ژیان سەرتاپای دڵدارییە لەگەڵ هەموو شتێکدا، لەگەڵ (ژن و مانگ و خۆر و ئاو و شیعر و وشەی جوانیدا) ، هەروەها بەرگریش لە هەموویاندا هەیە دژی شتە نێگەتیڤەکانی ژیان، وادەزانم ڕۆژگارێک دێتە پێشەوە کە ئیتر داگیرکاری نامێنێ، بەڵام بەداخەوە وا نییە، هەتا ستەم بمێنێ، شیعری بەرگریش هەردەمێنێ، ئەو کۆمارە پڕ لە بەختەوەرییەی ئەفلاتۆن و فارابی داوای دەکەن مەحاڵە لەسەر زەوی درووست بێ، هەر بۆیە دەتوانین بڵێین هەتا دونیا هەیە شیعری دڵداری و بەرگری هەر دەمێنێت، شیعری بەرگری سەردەمی بەسەر ناچێت. (مایکۆفسکی) بەخوێندن و ئێسقان مارکسی بوو، بەڵام لەگەڵ ئەوەشدا شیعرەکانی لە هەموو شوێنێک دەخوێنرێتەوە، ئەگەرچی (پوشکین) زیاتر دەخوێنرێتەوە، یان (رەسوڵ حەمزاتۆف) کە نووسەرێکی مارکسی بووە، بەڵام بەرهەمەکانی تا ئێستاش دەخوێنرێتەوە بەهەمان شێوە ئەراگۆین شیعری بەرگری هەیە، هەروەها ئەگەر شاعیرێک خۆی بەلایەکدا هەڵنەواسێ و بەپێی ڕەچەتەی ئەو لایەنە شیعر نەنووسێ شیعرەکانی بەسەر ناچن، نووسەر ئازادە لە دەرەوەی ئەدەب چ بیروڕایەکی هەبێت، بەڵام بە تەنیا بۆ بەرژەوەندی حزبێک یان لایەنێک نەنووسێت، ئەدەب هیچ پاسپۆرتێکی نییە و بەنێو چەندین زمانی جیاجیای جیهاندا بڵاودەبێتەوە، ئەگەر ئێمە شیعرمان بۆ حزبێک نووسی و لە ڕێگەی وەرگێڕانەوە خوێنەرێکی جیبۆتی یا ڕووسی یان بەریتانی خوێندیانەوە، چ چێژێک وەردەگرێت؟ ئەگەر شیعر هەڵگری جیهانبینییەکی قوڵ بێت، لە هەموو سەردەمێکدا دەخوێنرێتەوە.
=KTML_ImageCaption_Begin==KTML_StyleDiv=width:30%;height:20%;float:right;=KTML_ImageCaption_Target_Link=https://www.kurdipedia.org/files/relatedfiles/2008/532/0008.JPG=KTML_ImageCaption_Title=لەتیف هەڵمەت=KTML_ImageCaption_CaptionStyle=000000=KTML_ImageCaption_Caption=لەتیف هەڵمەت=KTML_ImageCaption_End=
=KTML_Bold=ڕوانین بۆ گرووپ=KTML_End=
کەشوهەوای تازەکردنەوەی شیعری کوردی لەسەرەتای حەفتاکاندا بەهۆی چەند گرووپێکەوە دەرکەوت، ڕوانینی لەتیف هەڵمەت بەرانبەر گرووپ ئەوەیە کە: گرووپ ڕێککەوتنی چەند کەسێکە لەسەر ئامانجێکی دیاریکراو، واتە ئامانجێک هەیە و چەند کەسێک لە دەووری یەک کۆدەکاتەوە، وەک چۆن لەحزبدا ململانێ هەیە، بەهەمانشێوە لەگرووپی ڕۆشنبیریشدا هەست بە و ململانێیە دەکرێت، بائامانجێکی سەرەکی هەبێت، بەڵام بۆ گەیشتن بە و ئامانجە بیروڕای جیاواز هەیە و هەموو ئەندامانی گرووپەکە یەک بیروڕای جێگیریان نییە، ئێمە وەک گرووپی کفری لەگەڵ ئەوەی ئامانجێکی دیاریکراومان هەبووە، بەڵام ململانێیش لەنێوانماندا هەبوو بۆ ئەوەی خۆمان بەدەستپێشخەری بزانین.
هەرچەندە لەسەرەتادا هیچ بڕیارێکیان نەبووە بۆ دامەزراندنی گرووپی کفری و لەوکاتەدا خوێندکاری ئامادەیی کفری بوون، کە کۆمەڵێک هاوڕێ بوون باسی شیعرمان دەکرد لەوانەش (مامۆستا عەلی عەبدوڵڵا ئەندامی پێشووی پەڕڵەمانی کوردستان، محەمەد داماو، ئەمجەد شاکەلی و ئەنوەر شاکەلی) کە لەو خوێندنگەیەدا یەکیان گرتووە و باسیان لە ڕۆشنبیری کردووە و بەپێی ئەو گفتوگۆیەی ئەوکاتە کردووەیانە لەسەر شیعرو ئەدەب، لەتیف هەڵمەت و چەند هاوڕێیەکی بیروڕایان جیاواز بووە لەوانی دی، لەبەرئەوە جیابوونەتەوە و بیروِاکانی خۆیان گەلاڵەکردووە بۆ ئەوەی گرووپێک درووستبکەن کە جگەلە و ناوانەش چەند کەسێکی تریش هەبوون کە هەندێ خوێنەرو شاعیری سەرەتایی تورکمان بوون، ئەوانیش زۆرجار بەشداری گفتوگۆکانیان کردووە لەئەنجامی قسەکردندا لەنێو ئەو گرووپەدا کە لە نزیکەی 10 کەس پێکهاتبوون، لەتیف هەڵمەت و ئەحمەد شاکەلی و فەرهاد شاکەلی، چونکە ڕۆحی نوێگەرییان هەبووە و ڕۆحی ئەوان جۆرێکی تربوو، خۆیان وەک گرووپێک جیابوونەتەوە. گرووپی کفری تەنیا شیعری لە خۆنەگرتبوو، بەڵکوو لەو گرووپەدا ئەحمەد شاکەلی چیرۆکیشی نووسیوە.
=KTML_Bold=بنەماکانی ئەو گرووپە=KTML_End=
سەرکێشی یەکێک بووە لەوبنەمایانەی کە ئەو گرووپە ئیشیان لەسەر کردووە و بەرای لەتیف هەڵمەت گۆڕانکاری ڕژێمی پادشایەتی لە ئێراقدا بۆ ڕژێمی کۆماری سەرکێشی کۆمەڵێک ئەفسەری ئێراقی بوو لە سەروویانەوە (عەبدولکەریم قاسم) کە ڕژێمی پادشایەتی گۆڕا و ڕژێمی کۆمارییان دامەزراند، هەر بۆیە دەڵێت: ئێمە یەکێک لەبنەما هەرە سەرەکییەکانمان سەرکێشی و خۆدەرخستن بوو، بەیاننامەی سووریالییەکان و هەواڵی سووریالییەکانمان لە گۆڤاری (شیعری 69) ی ئێراقی و گۆڤاری (شیعر) ی لوبنانیدا خوێندبۆوە و زۆر کاریگەریی ئەوانمان لەسەر بوو، بەتایبەتی کاریگەریی (سلڤادۆر دالی) مان لەسەر بوو، کە زۆر شێتانە هەڵسوکەوتی کردووە، هەروەها هەندێ لەشێتییەکانی (مایکۆفسکی) کە خوێندبوومنەوە، مایکۆفسکی بەکراسێکی زەردەوە لەشاقەمەکەی مۆسکۆدا شیعری خوێندۆتەوە، بۆیە بەردەوام حەزمدەکرد لەکاتی شیعر خوێندنەوەدا کراسێکی زەرد لەبەر بکەم.
بتەکانم هەمووی پەراش پەراش دەکەم
من چۆن ئیتر بەئارەزووی دڵی ئێوە تەراش ئەکەم
لەتیف هەڵمەت بۆ ئەم دێڕە شیعرییە دەڵێت: ئەمە لەپێشدا یاخیبوونێکی سەرکێشی بوو، بەڵام سەرکێشی بەبەرنامەوە، ئێمە بەرهەمی شیعری نوێ و چیرۆکی نوێ و ڕۆمانی نوێی ئەوروپی و عەرەبیمان دەخوێندەوە، لەو سەردەمەدا (ناتالی ساروت) و (سلڤادۆر دالی و پیکاسۆ) مان دەناسی، ئەمانە کە بەگیانێکی نوێگەرییەوە لە بواری شێوەکاریدا کاریان دەکرد. ئێمە زیاتر ڕووکەش و سەرکێشییەکەیمان وەرگرتبوو کە دوایی بوو بەبەرنامە بۆ گۆڕانکاری.
=KTML_Bold=سۆفیگەرێتی=KTML_End=
سۆفێگەرێتی لەلای لەتیف هەڵمەت جیایە لە شەریعەت و سۆفیگەرێتی ئیسلامی، لە ئەنجامی ئەوەدا هاتۆتە کایەوە کە ناسیۆنالیزمی عەرەبی جڵەوی فەرمانڕەوانی دەوڵەتی ئیسلامیان گرتە دەست، ئایینی پیرۆزی ئیسلامیان کرد بەهۆکارێک بۆ دایگرکردنی وڵاتان و چەوساندنەوەی گەلان و تالانکردنی ماڵ و سەرو سامانی ئەو ناوچانە و وڵاتانەی عەرەب بوون، کاتێ مێژووی دوو دەوڵەتی زلهێزی وەکوو ئەمەوی و عەباسی دەخوێنینەوە بۆمان دەردەکەوێ کە چۆن ئەم دوو دەوڵەتە ئیسلامیان وەکوو پەیامێکی پیرۆز ئاڕاستەی خەڵکی دی نەکردووە، بەڵکوو وەکوو گوزەرێک بەکاریانهێناوە بۆ تالانکردن و سڕینەوەی کولتوورو ناسنامەی ئەو گەل و نەتەوانەی کە عەرەب نەبوون و بۆ ئەم مەبەستەش سوپایان ناردۆتە سەر سەدان وڵات وەکوو هیندستان و تاجیکستان و تورکستان و ئەرمەنستان و گورجستان و کوردستان و خۆراسان و...هتد
بەسەدان هەزار ژن و کچ و منداڵیان لەپاشکۆی ولاخەکانیان بەدیلی دەهێناو لە بازاڕەکانی بەغدا و بەسرا و قاهیرە و شام و مەککە و مەدینەدا هەراجیان دەکردن و ئەتک دەکران و داوێن پیسیان لەگەڵدەکرا نێربازی لە دەربارەی خەلافەتی دەوڵەتی عەباسدا برەوی پێدراو، هەندێ لە خەلیفە عەباسییەکان سەرباری هەزاران کەنیزەک و کچۆڵە دەیان منداڵی جوانیان لەکۆشک و تەلارەکانیاندا مۆڵدا بوو داوێن پیسیان لەگەڵدا دەکردن، بەمجۆرە مرۆڤ کەمەزنترین و پیرۆزترین ئەفرێنراوی خوایە لەلایەن خەلیفە ئەمەوی و عەباسییەکانەوە بەناوی پیرۆزی ئیسلامەوە سووک و ڕیسوا دەکراو هەموو مافەکانی پێشێل دەکرا، ئیتر لەئەنجامی ئەم لەڕێ لادان و پێشلێکارییەی فەرمانڕەواکانی عەرەبەوە ڕێبازێکی دی لە ڕووبەڕووی ئیسلامدا هاتەکایەوە و بەرانبەر شەریعەت وەستا و ئەو ڕێبازەش تەسەوف بوو.
داهێنانەکانی لەتیف هەڵمەت جگەلەوەی گەورەترین بەرهەم و شۆڕشی بەشیعری نوێگەری کوردی بەخشیوە و سەرەرای بەرهەمە ئەدەبییەکانیشی شیعر و چیرۆکی بەخەیاڵی زانستی و ئەفسانەیی بۆ دنیای جوانی و بێگەردی منداڵ بەرهەمهێناوە، دەشێ ڕووداوی خەیاڵی سەرسوڕهێنەر ڕۆژێ لە رۆژان ڕووبدەن، بەتایبەتی چیرۆکی خەیاڵی زانستی کە زۆرجار ڕووداوە لەخەیاڵ درووستکراوەکانی پەیوەستن بەداهێنراوەکانی بواری فیزیا و فەلەکگەریی و گەردوونناسییەوە هەروەک منداڵ لە خەیاڵدا دەفڕێت یاخود لەژێر ئاودا دەم دەکاتەوە و ناخنکێ، ئەوەی ئاشکراشە داڤنشی هونەرمەندی ئیتاڵی چەندین سەدە بەر لەداهێنان تانک و زرێپۆش و فڕۆکەی بەخەیاڵ وێنەی کێشاون، داواتر ئەو خەیاڵە لەلایەن زانایانی بواری فیزیاوە بەراستی بەرجەستە کراوە و بووەتە بەشێک بەپێویستەکانی ژیانی دەوڵەت، لەتیف هەڵمەت پێیوایە چیرۆکنووسی بواری منداڵ دەتوانێ کەڵک لە فەنتازیای خەیاڵ و دارشتن و ناوەرۆکیان ببینێ و بەخەیاڵی خۆی بە جۆرێکی نوێ بۆ منداڵ دایدەڕێژێتەوە.
=KTML_Bold=دەربارەی چەند نووسەرێک=KTML_End=
لەتیف هەڵمەت دەربارەی چەند نووسەرێک بەمشێوەیە ڕای خۆی لەسەرییان دەردەبڕێت:
ئەدۆنیس: مامۆستای نوێگەری شیعری عەرەبییە و کاریگەرییەکانی بەشیعری کوردیشەوە دیارە.
عەبدوڵڵا پەشێو: شیعری کوردی بەبێ عەبدوڵڵا پەشێو ناتەواوە و کەلێنێکی تێدەکەوێت.
شێرکۆ بێکەس: ڕەوتی شیعری کوردی بەبێ شێرکۆ بێکەس ڕەوتێکی ناتەندرووستە و هێڵێ ئاسایی خۆی لەدەست دەدات، لەگەڵ ئەوەشدا خۆزگە هەندێک شیعری هەیە نەینووسیایە.
بەختیار عەلی: جوانییەکانی لە رۆمانەکانییدایە، نەک لە شیعرەکانییدا، چونکە ئەوەی ئەو لە شیعردا دەیکات پێشتر هەمووی کروان، هەر بۆیە ئەو بە رۆمانەکانییەوە دەبێتە نووسەرێکی سەرکەوتوو.
محمەد عومەر عوسمان: یەکێکە لە یاخیگەرییەکانی شیعری کوردی، بەبێ شیعریش ژیان و هەڵسوکەتی ئەو بەشێکە لە یاخبوون.
محەمەد ماغوت: چاوگەیەکی نوێگەریی بوو بۆ ئێمە و زۆریش لەوەوە فێربووین.
گرووپی ڕوانگە: ئەگەر گرووپی کفری نەبوایە، گرووپی ڕوانگە درووست نەدەبوو، یان درووستبوونی دوادەکەوت.
ڕامبۆ: سەرچاوەیەکە بەردەوام دەبێ بخوێنرێتەوە.
سەلیم بەرەکات: لەگەڵ ئەوەی ئەدۆنیس دەڵێ (کلیلی زمانی عەرەبی لە گیرفانی کوردێکدایە) ، بەڵام من چێژم لەهیچ شیعرێکی بەرەکات نەبینیوە.
ئەنوەر مەسیفی: خاوەنی شێوازێکی تایبەتە بەخۆی و لە شیعرەکاندا زیاتر بایەخ بەفۆرم دەدات نەک بە ناوەرۆک.
بەرهەمە بڵاوکراوەکانی لەتیف هەڵمەت لە چەند بەرهەمێکی شیعری پێکهاتوون لەگەڵ چەند لێکۆڵینەوە و شیعرو چیرۆک بۆ مناڵان، هەروەها زۆر بەرهەمی شیعری بە زمانی عەرەبی بڵاوکردۆتەوە بەناوی (المدن الحدیدیة، شیخوخە کیلوباترا واطفال المطر) .
لەگەڵ ئەوەی خاوەنی چەند شاکاری ئەدەبییە و خاوەن ئەزموونێکی دیاری نێو ئەدەبی کوردییە، تا ئێستا چەند خەلاتێکی وەرگرتووە لەوانە (خەلاتی ئاپیک لە سوید بۆ بەرگی یەکەمی دیوانی مناڵان ساڵی 2000، خەلاتی زێڕینی باوەگوڕگوڕ ساڵی 2005، خەلاتی زێڕینی ئیبراهیم ئەحمەد ساڵی 2008، خەلاتی وەزارتی ڕۆشنبیری هەرێم لە شیعری منداڵدا... هتد) .

لەتیف هەڵمەت بە درێژایی 30 ساڵ خزمەت بە زمان و ئەدەبی کوردییەکێکە لە خودانی ڕەوت و شێوازی نوێ لە وێژەی کوردیدا.

=KTML_Bold=هەندێ لە بەرهەمە چاپکراوەکانی ئەمانەن:=KTML_End=
- خواو شارە بچکۆلەکان
- ئامادە بوون بۆ لە دایک بوونێکی تر
- پرچی ئەو کچە ڕەشماڵی گەرمیان و کوێستانمە
- گەردەلوولی سپی
- ئەو هۆنراوەیە کە تەواو دەبێ و تەواو نابێ
- ئەو نامانەی کە دایکم نایان خوێنێتەوە
- وشەی جوان گوڵە گوڵ
- سروودی هەژاران
- ئەم ڕووبارە وشک ناکات
- گورگەکانی لەتیف هەڵمەت


سەرچاوە :
گۆڤاری ڕۆڤار ژمارە 49
ئەدەب و هونەری کوردستانی نوێ
ڕووبەڕوو لەگەڵ لەتیف هەڵمەت، دیداری شەمێران سڵێمان [1]
www. knwe. org
Ev babet bi zimana (کوردیی ناوەڕاست) hatiye nvîsandin, klîk li aykona bike ji bu vekirina vî babetî bi vî zimana ku pî hatiye nvîsandin!
ئەم بابەتە بەزمانی (کوردیی ناوەڕاست) نووسراوە، کلیک لە ئایکۆنی بکە بۆ کردنەوەی بابەتەکە بەو زمانەی کە پێی نووسراوە!
Ev babet 79,018 car hatiye dîtin
Haştag
Çavkanî - Jêder
[1] Rojname | کوردیی ناوەڕاست | ئەدەب و هونەری کوردستانی نوێ
Faylên peywendîdar: 23
Gotarên Girêdayî: 78
Belgename
Dîrok & bûyer
Helbest
Jiyaname
Kurtelêkolîn
Pirtûkxane
Şehîdan
Statîstîk û anket
Vîdiyo
Wêne û şirove
Pol, Kom: Jiyaname
Rojbûn: 00-00-1947 (77 Sal)
Cihê jidayikbûnê: Kifrî
Cihê niştecihbûnê: Kurdistan
Cureyên Kes: Helbestvan
Netewe: Kurd
Welatê jidayikbûnê: Başûrê Kurdistan
Zayend: Nêr
Ziman - Şêwezar: Kurdî ,Başûr - Soranî
Meta daneya teknîkî
Kalîteya babetê: 99%
99%
Ev babet ji aliyê: ( Hawrê Baxewan ) li: 26-11-2008 hatiye tomarkirin
Ev gotar vê dawiyê ji hêla ( Ziryan Serçinarî ) ve li ser 21-06-2023 hate nûve kirin
Navnîşana babetê
Ev babet 79,018 car hatiye dîtin
Pelên pêvekirî - Versiyon
Cûre Versiyon Navê afirîner
Dosya wêneyê 1.0.19 KB 29-10-2009 Hawrê BaxewanH.B.
Kurdîpîdiya berfrehtirîn jêderê zaniyariyên Kurdîye!
Cihên arkeolojîk
Kereftû
Cihên arkeolojîk
Temteman
Jiyaname
Firîca Hecî Cewarî
Jiyaname
Viyan hesen
Kurtelêkolîn
Çanda xwarinê ya Kurdan
Kurtelêkolîn
Destpêka Nivîsandina Kurdan
Wêne û şirove
Di sala 1980'î de çemê Banos li bajarê serêkaniyê
Jiyaname
Necat Baysal
Jiyaname
Dîlan Yeşilgöz-Zegerius
Kurtelêkolîn
Bi minasebeta roja rojnamegerîyê, kurteyek li ser rojnamegerî û kovargerîya Kurd di serdema Osmanî de
Jiyaname
AYNUR ARAS
Cihên arkeolojîk
Mezarê Padîşehê Kurd ê Mîdî (Kî Xosraw- Kawa) 632-585 BZ
Wêne û şirove
Kurdên gundê Meydan Ekbezê, Çiyayê Kurmênc- Efrînê
Pirtûkxane
Di Welatê Zembeqê Gewir de
Kurtelêkolîn
Cureyên helva Urmiyê yên herî baş û bi navûdeng
Pirtûkxane
Di ziman de xêv û morfolojî
Pirtûkxane
NÎQAŞÊN FELSEFEYÊ 39
Cihên arkeolojîk
Qoşliyê
Pirtûkxane
FEQIYÊ TEYRAN 1
Jiyaname
KUBRA XUDO
Wêne û şirove
Ji xanên bajarê Silêmaniyê
Pirtûkxane
NÎQAŞÊN FELSEFEYÊ 40
Jiyaname
RONÎ WAR
Kurtelêkolîn
Rojnamegerî û Kovargerîya Kurdî di Navbera Salên 1918-1923an de
Jiyaname
Elî Îlmî Fanîzade
Wêne û şirove
Ev wêne di sala 1973 an de li Qelqeliyê ya ser bi Wanê ve kişandiye
Cihên arkeolojîk
Dalamper
Jiyaname
Kerim Avşar
Jiyaname
İbrahim Güçlü
Wêne û şirove
Bav û diya nivîskar: Wezîrê Eşo, Tbîlîsî 1930

Rast
Kurtelêkolîn
Cihên geştiyarî yên parêzgeha Îlamê – Beşa 1em
07-04-2024
Aras Hiso
Cihên geştiyarî yên parêzgeha Îlamê – Beşa 1em
Weşanên
Rojnameya Serbestî
24-04-2024
Burhan Sönmez
Rojnameya Serbestî
Kurtelêkolîn
Bi minasebeta roja rojnamegerîyê, kurteyek li ser rojnamegerî û kovargerîya Kurd di serdema Osmanî de
24-04-2024
Burhan Sönmez
Bi minasebeta roja rojnamegerîyê, kurteyek li ser rojnamegerî û kovargerîya Kurd di serdema Osmanî de
Jiyaname
Firîca Hecî Cewarî
26-04-2024
Burhan Sönmez
Firîca Hecî Cewarî
Jiyaname
Şekroyê Xudo Mihoyî
26-04-2024
Burhan Sönmez
Şekroyê Xudo Mihoyî
Babetên nû
Jiyaname
Şekroyê Xudo Mihoyî
26-04-2024
Burhan Sönmez
Jiyaname
Firîca Hecî Cewarî
26-04-2024
Burhan Sönmez
Jiyaname
Elî Îlmî Fanîzade
24-04-2024
Burhan Sönmez
Jiyaname
İbrahim Güçlü
23-04-2024
Burhan Sönmez
Pirtûkxane
FEQIYÊ TEYRAN 1
17-04-2024
Sara Kamela
Pirtûkxane
Di ziman de xêv û morfolojî
15-04-2024
Sara Kamela
Pirtûkxane
NÎQAŞÊN FELSEFEYÊ 40
15-04-2024
Sara Kamela
Pirtûkxane
Di Welatê Zembeqê Gewir de
13-04-2024
Sara Kamela
Jiyaname
RONÎ WAR
13-04-2024
Burhan Sönmez
Jiyaname
KUBRA XUDO
13-04-2024
Burhan Sönmez
Jimare
Babet 517,545
Wêne 106,159
Pirtûk PDF 19,170
Faylên peywendîdar 96,557
Video 1,317
Kurdîpîdiya berfrehtirîn jêderê zaniyariyên Kurdîye!
Cihên arkeolojîk
Kereftû
Cihên arkeolojîk
Temteman
Jiyaname
Firîca Hecî Cewarî
Jiyaname
Viyan hesen
Kurtelêkolîn
Çanda xwarinê ya Kurdan
Kurtelêkolîn
Destpêka Nivîsandina Kurdan
Wêne û şirove
Di sala 1980'î de çemê Banos li bajarê serêkaniyê
Jiyaname
Necat Baysal
Jiyaname
Dîlan Yeşilgöz-Zegerius
Kurtelêkolîn
Bi minasebeta roja rojnamegerîyê, kurteyek li ser rojnamegerî û kovargerîya Kurd di serdema Osmanî de
Jiyaname
AYNUR ARAS
Cihên arkeolojîk
Mezarê Padîşehê Kurd ê Mîdî (Kî Xosraw- Kawa) 632-585 BZ
Wêne û şirove
Kurdên gundê Meydan Ekbezê, Çiyayê Kurmênc- Efrînê
Pirtûkxane
Di Welatê Zembeqê Gewir de
Kurtelêkolîn
Cureyên helva Urmiyê yên herî baş û bi navûdeng
Pirtûkxane
Di ziman de xêv û morfolojî
Pirtûkxane
NÎQAŞÊN FELSEFEYÊ 39
Cihên arkeolojîk
Qoşliyê
Pirtûkxane
FEQIYÊ TEYRAN 1
Jiyaname
KUBRA XUDO
Wêne û şirove
Ji xanên bajarê Silêmaniyê
Pirtûkxane
NÎQAŞÊN FELSEFEYÊ 40
Jiyaname
RONÎ WAR
Kurtelêkolîn
Rojnamegerî û Kovargerîya Kurdî di Navbera Salên 1918-1923an de
Jiyaname
Elî Îlmî Fanîzade
Wêne û şirove
Ev wêne di sala 1973 an de li Qelqeliyê ya ser bi Wanê ve kişandiye
Cihên arkeolojîk
Dalamper
Jiyaname
Kerim Avşar
Jiyaname
İbrahim Güçlü
Wêne û şirove
Bav û diya nivîskar: Wezîrê Eşo, Tbîlîsî 1930

Kurdipedia.org (2008 - 2024) version: 15.42
| Peywendî | CSS3 | HTML5

| Dema çêkirina rûpelê: 0.375 çirke!