Βιβλιοθήκη Βιβλιοθήκη
Αναζήτηση

Kurdipedia είναι η μεγαλύτερη πολύγλωσση πηγές για την κουρδική πληροφορίες!


Search Options





Σύνθετη Αναζήτηση      Πληκτρολόγιο


Αναζήτηση
Σύνθετη Αναζήτηση
Βιβλιοθήκη
Kουρδικά ονόματα
Χρονολόγιο των γεγονότων
πηγές
Ιστορία
Συλλογές του χρήστη
Δραστηριότητες
Αναζήτηση Βοήθεια;
Δημοσίευση
Video
Ταξινομήσεις
Τυχαία item!
Αποστολή
Στείλτε το άρθρο
Αποστολή φωτογραφίας
Survey
Η γνώμη σας
Επικοινωνία
Τι είδους πληροφορίες που χρειαζόμαστε!
Πρότυπα
Όροι Χρήσης
Στοιχείο ποιότητας
Εργαλεία
Σχετικά με
Kurdipedia Archivists
Άρθρα για εμάς!
Προσθέστε Kurdipedia στην ιστοσελίδα σας
Προσθήκη / Διαγραφή Email
Στατιστικά Επισκέπτες
Στατιστικά στοιχεία
Γραμματοσειρές Μετατροπέας
Ημερολόγια Μετατροπέας
Γλώσσες και διαλέκτους των σελίδων
Πληκτρολόγιο
Kurdipedia extension for Google Chrome
Cookies
Γλώσσες
کوردیی ناوەڕاست
کرمانجی - کوردیی سەروو
Kurmancî - Kurdîy Serû
هەورامی
Zazakî
English
Française
Deutsch
عربي
فارسی
Türkçe
Nederlands
Svenska
Español
Italiano
עברית
Pусский
Norsk
日本人
中国的
Հայերեն
Ελληνική
لەکی
Azərbaycanca
Ο λογαριασμός μου
Είσοδος
Η ιδιότητα του μέλους!
Ξεχάσατε τον κωδικό σας!
Αναζήτηση Αποστολή Εργαλεία Γλώσσες Ο λογαριασμός μου
Σύνθετη Αναζήτηση
Βιβλιοθήκη
Kουρδικά ονόματα
Χρονολόγιο των γεγονότων
πηγές
Ιστορία
Συλλογές του χρήστη
Δραστηριότητες
Αναζήτηση Βοήθεια;
Δημοσίευση
Video
Ταξινομήσεις
Τυχαία item!
Στείλτε το άρθρο
Αποστολή φωτογραφίας
Survey
Η γνώμη σας
Επικοινωνία
Τι είδους πληροφορίες που χρειαζόμαστε!
Πρότυπα
Όροι Χρήσης
Στοιχείο ποιότητας
Σχετικά με
Kurdipedia Archivists
Άρθρα για εμάς!
Προσθέστε Kurdipedia στην ιστοσελίδα σας
Προσθήκη / Διαγραφή Email
Στατιστικά Επισκέπτες
Στατιστικά στοιχεία
Γραμματοσειρές Μετατροπέας
Ημερολόγια Μετατροπέας
Γλώσσες και διαλέκτους των σελίδων
Πληκτρολόγιο
Kurdipedia extension for Google Chrome
Cookies
کوردیی ناوەڕاست
کرمانجی - کوردیی سەروو
Kurmancî - Kurdîy Serû
هەورامی
Zazakî
English
Française
Deutsch
عربي
فارسی
Türkçe
Nederlands
Svenska
Español
Italiano
עברית
Pусский
Norsk
日本人
中国的
Հայերեն
Ελληνική
لەکی
Azərbaycanca
Είσοδος
Η ιδιότητα του μέλους!
Ξεχάσατε τον κωδικό σας!
        
 kurdipedia.org 2008 - 2024
 Σχετικά με
 Τυχαία item!
 Όροι Χρήσης
 Kurdipedia Archivists
 Η γνώμη σας
 Συλλογές του χρήστη
 Χρονολόγιο των γεγονότων
 Δραστηριότητες - Kurdipedia
 Βοήθεια
Νέα θέση
Βιβλιοθήκη
Η επανάσταση στη Ροζάβα Δημοκρατική αυτονομία και απελευθέρωση των γυναικών στο συριακό Κουρδιστάν
02-02-2018
هاوڕێ باخەوان
Στατιστικά
Άρθρα 518,674
Εικόνες 104,756
Βιβλία 19,292
Σχετικά αρχεία 97,575
Video 1,398
Μέρη & Οργανισμοί
Δημοκρατικό Κόμμα του Ιρανι...
Μάρτυρες
Φιντάν Ντογάν
Χάρτες
Mε πράσινο οι περιοχές που ...
Βιβλιοθήκη
Η επανάσταση στη Ροζάβα Δημ...
Βιβλιοθήκη
Αζάντ με λένε
Derheqê Folklora Kurdî de
Ομάδα: Άρθρα | Άρθρα Γλώσσα: Kurmancî - Kurdîy Serû
Share
Facebook0
Twitter0
Telegram0
LinkedIn0
WhatsApp0
Viber0
SMS0
Facebook Messenger0
E-Mail0
Copy Link0
στοιχείο κατάταξη
Άριστη
Πολύ καλό
Μέσος όρος
Κακή
Κακό
Προσθήκη στις συλλογές μου
Γράψτε το σχόλιό σας για αυτό το προϊόν!
Είδη ιστορία
Metadata
RSS
Αναζήτηση στο Google για τις εικόνες που σχετίζονται με το επιλεγμένο στοιχείο!
Αναζήτηση στο Google για το επιλεγμένο στοιχείο!
کوردیی ناوەڕاست0
English0
عربي0
فارسی0
Türkçe0
עברית0
Deutsch0
Español0
Française0
Italiano0
Nederlands0
Svenska0
Ελληνική0
Azərbaycanca0
Fins0
Norsk0
Pусский0
Հայերեն0
中国的0
日本人0

Derheqê Folklora Kurdî de

Derheqê Folklora Kurdî de
Derheqê Folklora Kurdî de.
Em ê niha li vir ser hinek pirsan folklorê bisekinin û li gor tiştên ku em hînbûn û li gor çavkaniyan agahiyan xwe li jê vebêjin.
$Folklor çi ye?$
Peyv yekem car di sala 1846 de ji hêla zanyarê îngilîz William Ji Thomas ve hatîye bikar anîn. Ew ji berhevoka peyvên îngilîzî folk (gel) û lore (zanist) an zanîn pêk tê. Di kurdî de jî “folklor” bi heman wateyê tê bikaranîn. Komela bi navê “Civata Folklorê” ku di sala 1878’an de li Îngilîstanê hatiye damezrandin.
Di veguherandina peyvê di şaxeke zanistê de kedek girîng daye. Ev peyv li Fransa, Rûsya, welatên Skandînavyayê û Portekîzê jî bi heman awayî tê bikaranîn. Li welatên almanîaxêv peyva “Volkskunde” ya ku bi heman wateyê heye, hatiye damezrandin.
Mîr Celadet Elî Bedirxan di Hawarê de wiha pênase dike;
Folklor zanîn an zanistiya xelkê ye. Ev beje bi eslê xwe ingilîzî ye. Lê îro ketiye hemû zimanên dinyayê. Ji lewre me jî ew xistiye zimanê xwe. Ji xwe kurdên Qefqasê beriya me ev bêje xistine zimanê xwe û kitêbek bi navê Folklora Kurdmancî belav kirine (Bedirxan 1941:15/1998: 759).
$Giringî û Qadên Folklorê$
Folklor, wekî yek ji şaxên zanistê yên herî bingehîn ên ku pêkhateyên yekta yên civakan dikole, di nav xwe de gelek pîvanan dihewîne. Folklor ku ji şêwaza jiyanê bigire heta siyaset û civaknasiyê gelek hûrgilî dihewîne, yek ji şaxên zanistê yên herî girîng e ku divê li ser mirovan were lêkolîn kirin. Ji ber ku her civak xwediyê avahiyeke taybet e, zanyarên welatan hewl dane ku jiyana civakên xwe di diyarbikin û diyarkirina naveroka folklorê de binirxînin.
Lêkolîna folklorê di warê etnolojî, civaknasî, antropolojiya civakî û çandî, edebiyat, derûnnasî, zimannasî, teolojî, dîrok, dîroka olan, dîroka huner, erdnîgarî, bijîşkî, hiqûq û hwd. têkiliya wê ya nêzîk bi zanistan re heye û dema pêwîst be ji rêbaz û dîtinên van dîsîplînan sûd werdigire. (https://milliyet.com.tr/molatik/hayat/folklor-nedir-87358)
Folklor di saziyên mirovî, hunerên gelêrî, pîşesaziya gelêrî de ya herî berbelav, herî domdar û kevnar lêkolîn dike. Ne belgeyên nivîskî; di bin bandora kevneşopiyên bav û kalan de çi tê bawer kirin û wan lêkolîn dike. Ew raman, kevneşopî û dîrok, bermayiyên gelên kevnar ên ku îro dijîn, lê ne yên dema me û ne yên îro ne, berhev dike û dide ber hevkirin. Bi efsane, kevneşopî û baweriyên gel re mijûl dibe. Bi kurtasî, folklor her tiştê ku avahiya rewşenbîriya gel pêk tîne lêkolîn dike.
$Qada Folklor ê$
Ravekirina şêwazên tevgerê yên hevpar û berbelav ên welatekî, gelên herêmê, komeke etnîkî ya ku tevahiya jiyanê dihewîne û bingehê wî gelî pêk tîne, awayê jiyana wî, helwesta wî li hember hin bûyer û rewşan, têgihîştina wan a li ser jîngehê û dinya; di derxistina jêhatîbûn, çêj, afirandin, sazî, kevneşopî, sazîbûnek ku jiyana kevneşopî û merasîmî birêxistin dike, dewlemend dike û rengîn dike; di tesbîtkirina zincîra kevneşopî, urf û adetên ku bi aliyekê ve digihêje dema borî û bi aliyê din ve heta dema me; rol û girîngiya folklorê di destnîşankirina xêzên taybet an jî piştgir ên vê zincîrê de yek bi yek, di girtina damarên çanda gelêrî û afirandina efrandinên resen û hemdem de ji wan re girîng e.
$Pêdivîyên Xebatên Folklorê$
Folklor ji bo kurdan gelekî girîng e. Çimkî heta niha li ser Kurdan di qada folklorê de pir hindik xebat û lêkolîn hatine kirin. Ji bo gelên ku bibin milet divê di hêla folklor û çanda xwe de jî dewlemend be û ew dewlemendiya derkeve holê. Gel bi folklora xwe ji gelên din cuda dibe. Ango ji bo miletbûna kurdan temam bibe jî kurd hewcedarê folklorê ne. Folklor dewlemendiya miletekî derdixe holê û kevneşopiyên wê miletê bi van lêkolînan didomin.
$Asta Xebatên Folklora Kurdî$
Folklor zanîn an zanistiya xelkê ye. Ev beje bi eslê xwe ingilîzî ye. Lê îro ketiye hemû zimanên dinyayê. Ji lewre me jî ew xistiye zimanê xwe. Ji xwe kurdên Qefqasê beriya me ev bêje xistine zimanê xwe û kitêbek bi navê Folklora Kurdmancî belav kirine (Bedirxan 1941:15/1998: 759). Mîr Celadet Elî Bedirxan di Hawarê de wiha pênase dike.
Li Qafqasyayê ji hêla Heciyê Cindi û Emîne Evdal ve û bi redaktoriye Casimê Celil berhevoka folklora kurdan, bi navê Folklora Kurmanca li Erivanê tê amadekirin û çapkirin. Weha xuya dike ku ev cara pêşî ye ku di kurdî de têgeha folklorê tê bikaranîn. Ji ber vê yekê jî ev xebat di dîroka xebatên folklora kurdî de kêlikeke giring e
Ji aliyê din ve ne tenê li enstituya Ermenîstanê lê li enstîtuyên wek Enstituya Ziman û Raman û Akademiya Dewletê ya Dîrok û Çanda Madî (ADDÇM) de jî xwendekarên kurd doktora dikirin û derbarê ziman, çand, dîrok û edebiyata kurdan de tezên xwe amade dikirin yên wek Qanatê Kurdo û Erebê Şemo, Herweha Enstituya Rojhilat nasiyê ya St. Petersburgê jî bi giştî di warê xebatên kurdolojiyê de cihekî girîng digire.
Hawarê de xalên ji bo bingeha “awayê xebatê” de, piştî belavkirin, hînkirin û berhevkirina agahiyên derbarê ziman, xalên rasterast derbarê folklor û edebiyata gelêrî ya kurdan tên;
1-Berhevkirina çîrok, çîrçîrok, û her şikl lawje û stranên kurdî.
2- Zanînên derbarê reks û qeydiyên stranên kurdî.
3- Zanînên derbarê her șikl rêzikên kurdî û Kurdistanê, yên zemanê borî û yên îro û senifandina wan. Zanînên derbarê hatinên Kurdistanê û pîşe û sin’etên kurdî.
4- Dîrok û erdnîgarî (Bedirxan 1932: 1).
Wek ku ji van xalên jorîn jî bê dîtin armanceke din a sereke ya Celadet û Hawarê berhevkirina hêmanên folklora kurdî ye.
Di Hawarê de hejmara yekemîn de Kamiran Ali Bedir-Xan bi navê Edebiyata Welatî nivîsekê dinivîse ku tê de behsa girîngiya edebiyata gelerî dike. Di vê nivîsê de herweha ew hestên romantîk jî bi awayekî zelal dikarin bên dîtin;
Edebiyata welatî, ew edebiyat e qo ji jina miletî, ji his û dile wî, ji dîroq û çîrçîroqên wî, ji stran û lajeyên wî hiltêt. Qaniya wî, dilê milet, his û heyata wî ye. Tine ev edebiyat e qo germ rengîn, bibihn û xwedan ruhnahî ye (K. A. Bedir-xan 1932:5). (Necat Keskîn, Folklor û Edebiyata Gelerî, r.105)
Li va nivîsan de jî tê dîtin ku di Hawar û xebatên Kurdên Qasqasyayê şûnda xebatên folklorê hîn zêde hatine kirin û giringîya folklorê hatine fehmkirin.
Rewşê Xebatên Folklorê
Karên ku li ser folklorê, li ser gel tên kirin gîşkî ne folklor e, dibe ku bikeve qada folklorê lê ji bo bibe folklor pêwîste ku li gor rê û rêbazên zanistîyê xebat werin meşandin. Niha li ser kurdan gelek xebatên folklorîk hene lê ji wan pirên xwe dûrî rêbazên zanistîyên e.
Îro em dibînin ku kurd bi damezirandina saziyên xwe di her warî de ber bi sazîbûnê ve dimeşin. Piştî bidestxistina gelek şaredariyên Heremê îmkan û derfetên vê sazîbûnê ji hêla madî û manewî ve gelekî zêde bûne. Di bin banê van şaredariyan de an jî bi alîkariya wan gelek navend û komele hatine damezirandin. Ji bilî van gelek komele û navendên din jî hene ku ‘serbixwe’ ne ango ne girêdayî şaredariyan e û ev tev de wek nîşandariya sazîbûnê dikare werê ditîn.
Yek ji warê ku gelek sazî hatine damezirandin jî warê ‘çandê’ ye. Wek ku li jor hat gotin di bin banê her şaredariyekê de ‘navenda çand’ê miheqeq heye û ji bilî yên di bin banê şaredariyan de jî gelek navendên çandê û saziyên din ne tenê li Kurdistanê lê li cîhên ku kurd dijîn jî hatine damezirandin. Enstîtuya Kurdî, Kurdî-Der, Navenda Çanda Mezopotamya çend mînak ji van in.
A din jî ji beşên zanîngehên kurdî de li ser folklorê lêkolîn, spartek û têz têne çêkirin û bi saya va xebatan jî agahî her dem bi zanistî zêde de dibin.
Ligel evqas sazî û sazîbûnê rastiya ku di vî warî de hîna em li serî ne divê em bi lêv bikin. Bêguman gelek sedemên vê yekê hene. Sedemên civakî, aborî, çandî û polîtîk hinek ji wan in.
Di dawiyê de em kanin wiha bibêjin; netewên din heta niha di qada folklorê de gelekî pêşketine û sazî damezirandine û lêkolînên zanistî kiriye lê ên kurdan de xebat gelekî qelsin û ên ku hene jî dem dema dixitimin. Divê xebatên hîn zêde hatine sîstemîze kirin werin kirin.
(1) - (https://milliyet.com.tr/molatik/hayat/folklor-nedir-87358)
(2) - (https://turkedebiyati.org/folklor.html )
(3) - (Necat Keskîn, Folklor û Edebiyata Gelerî, r.100)
(4) - (Necat Keskîn, Folklor û Edebiyata Gelerî, r.132)
Firat Bawerî
21/09/2022
[1]
Αυτό το στοιχείο έχει γραφτεί σε (Kurmancî - Kurdîy Serû) γλώσσα, κάντε κλικ στο εικονίδιο για να ανοίξετε το στοιχείο στην αρχική γλώσσα!
Ev babet bi zimana (Kurmancî - Kurdîy Serû) hatiye nvîsandin, klîk li aykona bike ji bu vekirina vî babetî bi vî zimana ku pî hatiye nvîsandin!
Αυτό το στοιχείο έχει προβληθεί φορές 1,025
HashTag
πηγές
[1] | Kurmancî - Kurdîy Serû | candname.com 21-09-2022
Συνδέεται στοιχεία: 10
Ομάδα: Άρθρα
Άρθρα Γλώσσα: Kurmancî - Kurdîy Serû
Publication date: 21-09-2022 (2 Έτος)
Publication Type: Born-digital
Βιβλίο: No specified T4 276
Γλώσσα - Διάλεκτος: No specified T4 70
Τύπος Εγγράφου: Alkukielellä
Χώρα - Επαρχία: Kurdistan
Technical Metadata
Στοιχείο ποιότητας: 92%
92%
Προστέθηκε από ( ڕاپەر عوسمان عوزێری ) στο 07-05-2023
Αυτό το άρθρο έχει ελεγχθεί και κυκλοφορήσει από ( سارا ک ) στο 07-05-2023
Αυτό το στοιχείο ενημερώθηκε πρόσφατα από ( سارا ک ) για: 07-05-2023
URL
Το στοιχείο αυτό, σύμφωνα με Kurdipedia του (Πρότυπα) δεν έχει ολοκληρωθεί ακόμα!
Αυτό το στοιχείο έχει προβληθεί φορές 1,025
Attached files - Version
Τύπος Version Όνομα Συντάκτη
Αρχείο Φωτογραφιών 1.0.1176 KB 07-05-2023 ڕاپەر عوسمان عوزێریڕ.ع.ع.
Kurdipedia είναι η μεγαλύτερη πολύγλωσση πηγές για την κουρδική πληροφορίες!
Βιβλιοθήκη
Η επανάσταση στη Ροζάβα Δημοκρατική αυτονομία και απελευθέρωση των γυναικών στο συριακό Κουρδιστάν
βιογραφία
Τζεμίλ Τουράν

Actual
Μέρη & Οργανισμοί
Δημοκρατικό Κόμμα του Ιρανικού Κουρδιστάν
02-03-2015
هاوڕێ باخەوان
Δημοκρατικό Κόμμα του Ιρανικού Κουρδιστάν
Μάρτυρες
Φιντάν Ντογάν
02-03-2015
هاوڕێ باخەوان
Φιντάν Ντογάν
Χάρτες
Mε πράσινο οι περιοχές που ελέγχουν οι Κούρδοι, με κίτρινο οι περιοχές που διεξάγονται μάχες και επιχειρήσεις
02-03-2015
هاوڕێ باخەوان
Mε πράσινο οι περιοχές που ελέγχουν οι Κούρδοι, με κίτρινο οι περιοχές που διεξάγονται μάχες και επιχειρήσεις
Βιβλιοθήκη
Η επανάσταση στη Ροζάβα Δημοκρατική αυτονομία και απελευθέρωση των γυναικών στο συριακό Κουρδιστάν
02-02-2018
هاوڕێ باخەوان
Η επανάσταση στη Ροζάβα Δημοκρατική αυτονομία και απελευθέρωση των γυναικών στο συριακό Κουρδιστάν
Βιβλιοθήκη
Αζάντ με λένε
13-08-2018
زریان سەرچناری
Αζάντ με λένε
Νέα θέση
Βιβλιοθήκη
Η επανάσταση στη Ροζάβα Δημοκρατική αυτονομία και απελευθέρωση των γυναικών στο συριακό Κουρδιστάν
02-02-2018
هاوڕێ باخەوان
Στατιστικά
Άρθρα 518,674
Εικόνες 104,756
Βιβλία 19,292
Σχετικά αρχεία 97,575
Video 1,398
Kurdipedia είναι η μεγαλύτερη πολύγλωσση πηγές για την κουρδική πληροφορίες!
Βιβλιοθήκη
Η επανάσταση στη Ροζάβα Δημοκρατική αυτονομία και απελευθέρωση των γυναικών στο συριακό Κουρδιστάν
βιογραφία
Τζεμίλ Τουράν
Folders
βιογραφία - Φύλο - Άντρας Μάρτυρες - Φύλο - Γυναίκα βιογραφία - Έθνους - Κούρδος Μάρτυρες - Έθνους - Κούρδος Μέρη & Οργανισμοί - Χώρα - Επαρχία - Βιβλιοθήκη - Χώρα - Επαρχία - Έξω βιογραφία - Οι άνθρωποι τύπου - Δημοσιογράφος βιογραφία - Οι άνθρωποι τύπου - Μυθιστόρημα συγγραφέας βιογραφία - Οι άνθρωποι τύπου - Μάρτυρες - Οι άνθρωποι τύπου -

Kurdipedia.org (2008 - 2024) version: 15.58
| Επικοινωνία | CSS3 | HTML5

| Σελίδα χρόνος γενεάς: 0.234 δευτερόλεπτο (s)!