چاشتەو خاڎمی
هورگېڵنای و ئاماڎەکەرڎەی: #ئەسعەد ڕەشید#
بەشەی سەڎ و هەشتا و هەشتەمە
جە قەڎیمۆ کەسێ ئەچا بنەیانەنە نامېش (حاجۆ) بییەن؛ ئینجا نمەزانو یەکەم حاجۆ کەی و چ سەردەمێنە بییەن؛ عەبدې سیاوېش بیېنې و قاوەچیې دیوانی بیېنې. پەشتاو پەشت ئا سیاوېچە هەر سیاوې بیېنې و هەر قاوەچیې، بەڵام عەبدې نەبیېنې.
تایفێ دلې هەوێرکانی هەنې ماچان قەڎییم هیندستانۆ ئامێنې. پانېشا ماچان موتریب، یانی بەزمگېڵن. دلې وېشانە زوانێ تایبەتشان هەن گردشان زوڕنا و دهۊڵژەنې بیېنې و هەنې، گەر دەڼگیچشان وەشبۊن، ئانە گۊرانیواچېچەنې. یۊ چانېشا نامېش (شێخۆ نادۆ) بییەن؛ نەخوڼەوار؛ قەت نەلابې شاران. بېجگە جە زوڕنێ و دەهۆڵژەنی، قسەوەشێ بې گەر وڵاتانو تەرینە بیێ نامبانگش دنیێ مەگېرې، یەنگې گرڎ گیانەوەرێ مەکەرېوە. چن نوکتێم چەنە کەردەن بە شېعرې و ئینێ دلې دیوانەکەیمەنە. شەوې کە مەئې پەی دیوەخانی، مەردې مەوزې خوە. کە من مەوینېناش: کەچەڵ، پیر، بۊر، ڕوومەت درېژ، قۊزن. نمایشنامې چامنې خوەیش وەشکەردېبېنې کە بە دەم مەواچېشا؛ هەر مەشیێ ئافەرینش وەنە بکەری. شەوێشا فرە قۊزا، یۊ ماچۊ: شێخۆ! مەردەیت نزیکەن، ئاڎیچ ماچۊ: دەمت بڕە! نیشانې مەردەی من فرېنې؛ هەڵای نامێنې. کە مەردەیم نزیک بۊوە، تووتې نمەگەفا، هەرې نمەزەڕا، بزې نمەتڕان، قەلې نمەقېڕنان، نیشانې فرې تەرې هەنې کە پەنەت نمەواچو!
یەنگې قەشەو کلدانییا مەکەرېوە، وېشۆ چېوێ بە میڼگە واچې، کلدانییەکې قەسەمشان وارد واتشان قەشەی تەمامەن؛ بەڵام جە قسەکاش نمەیاومېنە!
ئاڎیچ ماچۊ: چی نمەیاودېنە؟ ماچو: ئەی کلدانییە وەشەویسەکا! گەر پیرەپیێوە لاوازی بېهېزی حەفتا ساڵە، دلې ئاوېنە نقم بکەردې و بە پالەقې بلدې سەرش، چانېشانە هەناسەش تڼ بۊن؛ ئامین!
پەنەم وات کاک شېخۆ قەت نەلانی پەی شاری؟
ماچۊ: بەڵې، جارێشا بەردانېشا پەی قامیشلی پەی داوەتی زوڕنا بڎەو وەنە، هەرمانەو سەرئاویم بې، بەردانېشا پەی هۊڎێ گمېزێم کەرد. واتشان ئاودەسەن. دلې قاپێنە مەسوڕیې، ئڼە بوە ئاما لووتەمەرە تاویېنە گووم ویرشیۆ! گېلانێ پەی دلې داوەتەکەی، دیسان تەڼگەتاو بییا، واتم کوڕیلا! من هەر دلې دەشتېنە ڕیانا؛ خێرەو وېتان بیاوندېم چۊڵەوانیێ! گەنجێ کۆت وەڵېم، دەسم نیابې سەرو شانەیشۆ کە گم نەبۊن. دلې بازاریرە ویەردیمې، چۆڎەسۆ مەپەرسېنې: ئەرې ئانە شېخۆ نییەن؟ بە دەس ئیشارە مەکەرېنا، نا!
منیچ پەرسام: جا چی بە قسې نەواچېنی: نا؟
ماچۊ: مەتەرسېنا سەرۆ بواچو، چېرۆ هورش مجو!
واچې شەوێ مانگەشەوە، سەرو تەپێوە لوابېنا سەرو ئاودەسی، خیاڵا بەردەبېناوە.
پڕێنە دیڎم ژووژوێ وەردەممەنە مەلۊ، یاوانې سەرش، واتم: پەی کۊگەی ملی؟ ئەز باڤێ (لە تۆ) مە؛ هەر مەشۊم بگېروت! هەرپەلش پەی مەبەرېناو نەگېریې، دامانو تەپەکەیۆ دەسمدانە، بەداخۆ، سلەگوو نانو یەوە سیاوا وېم بې!
ڕازې شېخۆی نمەتەمامیا، فرە فرېنې. فرەو خەڵکو جزیرەی وەرېشانې و پەی یۊترینیشان مەگېڵناوە، قسې وەشې شۆنشینینې.
شەوێشا، شېخێ گرد گیانش سۆز، مل پەڕ جە مت و مورا، ڕیش چەرمەی گۊچان بە دەس، بە چوار موریدېوە وەستېرە؛ کەس نەشناسېشان. شېخ پاڵو حەسەناغاینە لای سەریۆ نیشتەبېرە. هەر یەک دوې دەقې شیشێوە تەنکەڵې دلې باخەڵەو سەڵتەکەیشەنە بەرئارې، قومێش چەنە وەرېوە. بوەو ئارەقی زەحلاوی دیوەخانش تەنا. شېخ دەمیچش جە دۊعا کەردەی نەنیې یۊ!
واتم: قوربان چېشەن مەوەریشۆ؟
ماچۊ: وەڵڵا، من نەوەشی دڵیمەن؛ دەرمان مەوەرو. شمە نمەشناسدېم، من شېخو شەبەکانا؛ ئەڎام قۆمەو هەوێرکانی بې؛ ئامانا سەرێ قۆمەکاما بڎەو. بەشێ جە کتېبو چێشتی مجێور، نویستەی هەژار موکریانی، هورگېڵنای پەی سەرو زوانی هۆرامی: ئەسعەد ڕەشید. [1]