چاشتەو خاڎمی
هورگېڵنای و ئاماڎەکەرڎەی: #ئەسعەد ڕەشید#
بەشەی سەڎ و هەشتا و حۆتەمە
یانە حاجۆ فرە حورمەتو شاعېر و نویسەری کوردی مەگېرېنې. ساڵەها ژیوای (جگەرخوێن)ی سەرو شانا ئاڎیشاوە بییەن، کە چی بییەبې چەپی و دژمانیشان پەنە مەڎې و هەڕەشې کومونیستانېشان وەنەمەکەرې! بەڵام هەمدیس هەر فرە حورمەتش مەگېرېنې. ژیوایشان پېسەنە عەشایېری عەرەبی. تەنیا ساعبەنە چایی مەنیان سەر؛ ئڼا هەر قاوەی تاڵەن. وېرەگانە قاوەچی مشۊم قاوەی خڕ و کاڵ سەرو ساجیۆ بۊ بڎۊن (گەرمش بکەرۊن نزیک بە برېژتەی)، ئینجا دلې هاوانېنە بکوۊش، دەنگو دەسهاوانې بیاوۊ دلې دەگێ (یانی بەیدې قاوە بوەردێ). مەشۊم هەرجارێ بەشو ڕوێ وەشبکەرۊن، سەوای وېرەگایچ عەینو چېوی. بېجگە قاوەو وېرەگای، شەوې دلې مەجلېسینە (کۊنیشتی) قاوەچی بە فنجانې گولانېوە مەگېڵۊ سەرو خەڵکیرە. پەی هەرکەسێ چن قومێ گولانې مەکەرۊرە و تاو ناتاوێ پەیشان تازە مەکەرۊوە. من کە تازە لوابېنا، قاوەی تاڵ دلې دەمیمەنە زەهرو ماری بې، هەرگا قاوەچی مەیاوې لاو من، واچېنا نمەوەروە. حەسەناغا، کە پاڵمەنەبې، ماچۊ: سەیدا نمەزانو تۊ چی جە ئېمە عاجزەنی؟!
منیچ واتم: خوڎا نەکەرۊ، پەی چېشی فەرماوی؟
ماچۊ: کەسێ دلې دیوەخانینە قاوە وەرنەگېرۊن، یانې دژمەنداریم چەنی ساحېبو دیوەخانی هەن.
منیچ واتم: ببەخشەم، بەڵام فرە تاڵەن! بە قاوەچییەکەی بواچە فنجانې بې قاوې هاڵیېم پەنەبڎۊن، پاسەبزانا مەوەروشۆ!
کەچی دماتەر پاسە فېربییەبېنا هەر داواو قاوەی تاڵې مەکەرېنا. شېعرێوەم کە پەی جەلال تاڵەبانی نویستېنە و دلې (بۆ کوردستان)ینە چاپە کریێنە، باسێم چا بارۆ کەردەن.
ئەچا مەڵبەڼەنە ترکەکې خەتەو سنوریشان ئەڵغاممجە کەردېبې ؛ پەی ئانەی بتەقا بە قاچاخچیارە. فرەو جاری کوردې بەسەزوانې پا ئەڵغاما کوشیېنې، بەڵام فرەو قاچاخچییا، کە سەربازې تورک یان کوردی بېنې، ئەڵغامەکا هۊرگېرېنێ. تەوەنی دوکاندارا (تربەسپی)، بەشی فرەشان قابڵۊخی ئەڵغاما بېنې. بەرتېڵیچ ڕەواجش بې، جەندرمې ئاژەڵ پەی قاچاخچیا دېنې وەر! تفەڼگشان پەنەدېنې؛ دلې خاکو سووریاینە تفەڼگەکا وەرگېرېنێ.
مەڵڵا زوبێر نامێ، گەنجێ خەڵکو دۆرو شارو (میدیاد) ئې پەی جزیرەی، کتېب و شېعرې کوردیې کۊ کەرېوە. جارێشا دېرتەر جە جارا ئاما؛ پەیش گېڵنانێ: کە شارو نوسەیبینی وشکنانشا. دیوانو جگەرخوێنی و چن چېوێ تەرشان پەنە گېرتەن. بېسیمشان پەی دیاربەکری دانوەنە، ئەفسەرێ دەرەجە سەروان ئامان، کەلەبچەش کەردەن و نیانش دلې جیبی پەی دیاربەکری، ماچۊ: ڕانە فرە گرەوانې؛ لاڵیانێ. دلې دەرێوەنە دەمانچە بە دەس وەزنانېشەرە، واتم ئیسە کوشۊم. تاوێ عال دانېش وەرو شەق و شەپڵاخا، بە کرمانجی ماچۊ: سەی کوڕو سەی! هەرێ پېسە تۊ یانەو هەزار کوردا وېران مەکەرۊ. کتېبې کوردیې چۆڎەسو سنوریۆ ماری چوەر؟! بڕەمە باچا! وېش ڕوەو نوسەیبین گېڵاوە. کە جە میدیاد دمای سەردای یانەی نوسەیبینەرە ئامانێ، جەندرمەکې دەسېشان ماچ کەردا: خواجە تۊمان گېرت عەفوەمان بکەرە! جەناب سەروان ئاماوە فەرماواش؛ کتېبەکېت گرد ماناو قورعان و حەدیسې بېنې!
سەرنام: چن کەسێ و چن قسې وەشې دلې دیوەخانو حەسەناغای حاجۆینە
حەسەناغاو حاجۆی، کە سەرخېڵ بې، بە گەنجی تەنبوورژەنێ شارەزا بییەن، واتم: شەڵڵای منیچ زانێم، تەنبوورێشان ئاردە؛ ئاغا حۆلېش دێ فېرم بکەرۊ، بەڵام هەرچی کەردش و بەردش نەتاوام پلې هەر دوە دەسام پېوەرە کاربکەران! ناچار وازم چەنەئاردو فرە خەفەتم پەی حاڵو وېم وارد. بەشێ جە کتېبو چێشتی مجێور، نویستەی هەژار موکریانی، هورگېڵنای پەی سەرو زوانی هۆرامی: ئەسعەد ڕەشید. [1]