ئەلەپەشە قارەمانو ڕۊمانێ هۆرامیې
نویستەی: #ئەسعەد ڕەشید#
دوەم بەشە
سوفی ئازیز ماچۊ: تاتەی ڕەحمەتیچم کوچێ ئا ویر و باوەڕو یارسانیشە سەرەنە بې!؟ هەر پېسە واتما یارسانەکې هیچ سەردەمێنە هەژموونشان سەرو چواردۆریشاوە نەبییەن، ئاڎې هەم ڕاو ڕەچەکەشا و ویر و باوەڕەکەشا پەی خەڵکی بانگ نەڎان، هەم تېکەڵی خانەواڎەیی و کۊمەڵیشا چەنی غەیرو وېشان نەبییەن، ئیتر کاریگەری ئا ویر و باوەڕیە سەرو تاتەو سوفی پازیزیۆ چکۊوە ئامان؟
بەهەرحاڵ، تا چن هامسەرگیری میانو خەڵکی موسڵمانی و یارسانینە هەن و ڕاپەنەدریان، منیەیمېش پاڵو سەرەیمان، بەڵام ئانەی پەی ئېمە بەرمەگنۊ ئانەن هەکە نویسەرو ڕۊمانەکەی گەرەکشەن بواچۊ؛ ئایینو کۊنو کوردانی یارسانەن، هەر پەوکەی تاتەو سۊفی ئازیزی هەکە پیێوە موسوڵمان بییەن هەڵای کاریگەری یارسانی دلې دڵ و دەروونیشەنە مەنەن!
* چەمەڕایی ئەلی و یارەی برایش پەی گېڵایۆ حاجی ئازیزی تاتەیشا، دماتەر یاوای کاروانەکەی و دیارنەبییەی حاجی ئازیزی، بەشێ خەمینو ڕۊمانەکەیەن هەکە وانەری بە تاسۆ مەکېشۊ پەی قووڵایی ڕۊمانەکەی.
* تورکە عوسمانییەکې کاتێ دەگاو هانەگەرمڵەیشا گېرتە، دەسشان کەرد بە تاڵانی، دۋې کناچې زەریفېچشا گېرتې و دێشا وەرو وېشا، بەڵام دمایی بە تکا و ڕجاو دۋې پیا پیرا، یوۋەشا هەکە دەزگیراندارەبې ڕزگارش بی، بەڵام ئەوەی تەرەشا کە نامېش (مینا)بې بەردەشا. دمای جەنگی جەهانی یەکەمی و وڕارەی دەسەڵاتو عوسمانیەکا، ئیتر مینا چەنی مېردە ناشەرعییەکەیش لوا پەی تورکیای! ساڵەو هەشتاکا، گەرمەو جەنگو ئېراق و ئېرانینە، وەڵې کیمیاوارانو هەڵەبجەی، (بەکتەش) مېردە ناشەرعیەکەو (مینێ) مێ پەی هەڵەبجەی! بە هەواڵپەرسی یانەو بەگزاڎەکا مېزۊوە و خەبەر مەکیانو پەی کەس و کارو (مینێ)، دۋې پیرەژەنی جە هانەگەرمڵۆ مەیان پەی لایش، ئاڎیچ هەواڵو مینێشا پەی باسکەرۊن. ماچۊ؛ مینا ئیسە پیرە بیېنەو وەرو وېشەرە بە هۆرامی دژمانی مڎۊ عوسمانییەکا.
ئانەی یاگې سەرنجیەن! کابرای تاوانکاری ژەن ئەڕفان چەنی تاوانش بێوە پەی ئېگەی، ئانەیچ جە کاتێنە کە (مینا) پیرە بیېنە و خەڵەفیێنە. هەم کەس و کارو مینێ هەقنەبې ڕابڎا بە کابرای ترکەی بە ئازاڎی و بە بې پەروا جارێ تەر ڕوە بکەرۊ هۆرامان!
* کاتێ ئەلەپەشە کاروانو خانەقینی گېڵاوە، حوڎای گۆرەی زاروڵێ وەشڵەش پەنە عەتاکەردېبېنې، چوونکوم حۆتېش شیېبې، بارام و یارە مەڵڵاشا ئاردەبې و نامېشا نیابې (یوسف). نازارې ژەنیش ماچۊ: ئەلی گیان زاروڵەکەما نامې نییان (یوسف)، ئەی بەدڵتەن؟
ئەلی کەردشۆ جوابو ماچۊ؛ چیم بە دڵ نییەنە، نامێ موبارەکەنە، بەڵام دیسان نویسەرو ڕۊمانی گەرەکشەن ئەچېگۆ خەڵکی فېر بکەرۊن هەکە ئېمە وېما ئی گرڎ نامە هۆرامییە وەشېو ناسکېما هەنې، چ پەنەوازەن پەلامارەو نامە لاییڎەکا بڎەیمې. هەڵبەت مۊچیاریێ عال و یاگەگیرەن، ئېمە پېسە میللەتو هۆرامی زوانەکەما گەر دوڵەمەڼتەر نەبۊن جە زوانا تەری، هەژارتەر نییەن، بەڵام گرفتەکە ئانەن نویسەر بە هەس و گیانێ نەتەوەیی ئارۊیانەی حوکمو سەردەمێ مڎۊن کە هیچ ڕۊحێ نەتەوەیی و ناوچەییش چەنە نییەن، ئەچا سەردەمانە نامە ئایینیەکې لاو خەڵکیۆ موبارەکې و وەشې بیېنې، ڕەنگە گەر چا کاتەنە نامێوە وېمانې وەشەی ناسکە وزیێ وەردەم، بییێ بە یاگې گاڵتەی، ئیتر ئانە سەردەمەکەن حوکوم کەرۊ، نەک حەزو ئېمە.[1]