🏠 دەستپێک
تۆمارکردنی بابەت
کوردیی ناوەڕاست
Kurmancî - Kurdîy Bakûr
English
کرمانجی - کوردیی باکوور
هەورامی
لەکی
Kurdîy Nawerast - Latînî
عربي
فارسی
Türkçe
עברית
Ελληνική
Française
Deutsch
Nederlands
Svenska
Español
Italiano
Pусский
Fins
Norsk
日本人
中国的
Հայերեն
پەیوەندی
دەربارە!
FacebookKurdipedia on Facebook
TwitterKurdipedia on Twitter
Dark modeDark Mode
زۆرتر
Kurdipedia
🔎 English Menu
🏠|📧|دەربارە!|پەڕتووکخانە|📅
🔀 بابەت بەهەڵکەوت
❓ یارمەتی
📏 رێساکانی بەکارهێنان
🔎 گەڕانی ورد
➕ تۆمارکردنی بابەت
🔧 ئامرازەکان
🏁 زمانەکان
🔑 هەژماری من
✚ بابەتی نوێ
📖 ئازادکردنی هەولێر و یادێک بۆ شێرەژنەکەی هەولێر خەجە باوە
ئازادکردنی هەولێر و یادێک بۆ شێرەژنەکەی هەولێر سومبولی هەولێریان
بۆشەهید..خەدیجە حەمەد باوە..شەهید ناسراوە بە خەجەباوە..لەدایک بوی 1945 لە گوندی مەلاقەرە هاتۆتە دنیاوە خاوەنی پێنج برا مام و ئامۆزایە
📖 ئازادکردنی هەولێر و یادێک بۆ شێرەژنەکەی هەولێر خەجە باوە
📼 ڤیدیۆیەکی دەگمەنی ڕاپەرینی هەولێر
ڤیدیۆیەکی دەگمەنی ڕاپەرینی هەولێر لە جسری سەیداوەی هەتا مکتەبی جمهوری تۆمارکرایە.

لەلایەن هونەرمەند ئیبراهیم حەکیم[1] تۆمارکرایه..
📼 ڤیدیۆیەکی دەگمەنی ڕاپەرینی هەولێر
📕 هێمن لە نێوان نوێ خوازی و نوێ بوونەوەدا؛ وتووێژ لەگەڵ د. بەختیار سەجادی
د. بەختیار سەجادی [1]
📕 هێمن لە نێوان نوێ خوازی و نوێ بوونەوەدا؛ وتووێژ لەگەڵ د. بەختیار سەجادی
📕 هێمن و سازی ناساز
ناونیشانی پەرتووک: هێمن و سازی ناساز
کۆکەرەوەو ئامادەکار: فارووق فەرهاد
📕 هێمن و سازی ناساز
📕 دیپلۆماسی؛ بنەما - گەشە - هەنگاوەکانی
ساڵح عوسمان[1]
2020
📕 دیپلۆماسی؛ بنەما - گەشە - هەنگاوەکانی
📕 زانا خەلیل؛ ڕۆمان (1995-2020) - بەرگی دووەم
زانا خەلیل
ڕۆمان
(1995-2020)
بەرگی دووەم[1]
📕 زانا خەلیل؛ ڕۆمان (1995-2020) - بەرگی دووەم
📕 زانا خەلیل؛ ڕۆمان (1995-2020) - بەرگی یەکەم
زانا خەلیل
ڕۆمان
(1995-2020)
بەرگی یەکەم[1]
📕 زانا خەلیل؛ ڕۆمان (1995-2020) - بەرگی یەکەم
📷 چیرۆکی ئەم وێنەیەی ماڵی جەمیل سائیب سەرەتای جلەکانی سەدەی بیست
ئەم وێنەیە بۆ یەکەم جار بڵاو دەبێتەوە وێنەکە ماڵی (جەمیل صائبە) سەرەتای ساڵی 1940 ماڵیان بەرامبەر مزگەوتی گەورە بوو
چیرۆکی ئەم وێنەیە[1]
کاتێک ڕەفیق حلمی لەگەڵ خانەوادەکەی لەبەغداد دەهاتنەوە بۆ سلێ
📷 چیرۆکی ئەم وێنەیەی ماڵی جەمیل سائیب سەرەتای جلەکانی سەدەی بیست
📕 بۆ نەوەی داهاتوو
ناونیشانی پەرتووک: بۆ نەوەی داهاتوو
نووسەر: ئەحمەد سەید
وەرگێران: زامدار قادری
📕 بۆ نەوەی داهاتوو
📷 ئەم وێنەیە لە ماڵی حاجی نەعیمە خان گیراوە لە ساڵی 1975
ئەم وێنەیە لە ماڵی حاجی نەعیمە خان لە گەڕەکی عەقاری گیراوە ساڵی 1975.
کچەکانی حاجی حەمە ئاغای حوسێن ئاغای حاجی عەوڵای گەورەی ئاغا تەن
دایکیان بەهێ خانی حاجی رەسوڵ بەگی خالید بەگی بابانە.
1- ڕەو
📷 ئەم وێنەیە لە ماڵی حاجی نەعیمە خان گیراوە لە ساڵی 1975
📖 کاکە پشتێنەکەو
کاکە پشتێنەکەو...
جیکە جیکی تایەی عەرەبانەی تریشقەکه دەنگ دەداتەوە
داڵغە دەمباتەوە بۆ بەردەم خواردنەوەی چایەک...

تەقەتەقی ناڵی پێ ئەسپەکان لەو سەری شەقامەکە دێتە گوێم، زاق و زریقی مناڵە عەجولەکان
📖 کاکە پشتێنەکەو
📷 قەسام شەرعی ساڵی 1937
قە سام شە رعی ساڵی 1937 و هەویەی بەکری مارف ئاغای ئەمین ئاغای پەستەک سوورە کە لەبەر خانەقا ژیاون
📷 قەسام شەرعی ساڵی 1937
📷 سلێمانی ساڵی 1910
سلێمانی ساڵی 1910
📷 سلێمانی ساڵی 1910
📷 ڕێگای نێوان تەیراوە و عەنکاوە لە شەستەکان
ئەو رسمە لەسەر رێی بەینی تەیراوە و عەنکاوە گیرایە لە شەستەکانی سەدەی 20
📷 ڕێگای نێوان تەیراوە و عەنکاوە لە شەستەکان
📷 گەڕەکی تۆبخانە قەڵی هەولێر لە حەفتاکان
گەڕەکی تۆبخانە قەڵی هەولێر بەڕێزان (باقی حەیدەری و کانەبی کاڕەسوڵ شکرچی) ساڵی حەفتایەکان..
📷 گەڕەکی تۆبخانە قەڵی هەولێر لە حەفتاکان
📷 قوتابیانی قوتابخانەی (اربیل) یان (رشدیە) سالی 1921
قوتابیانی قوتابخانەی (اربیل) یان (رشدیە) سالی 1921
📷 قوتابیانی قوتابخانەی (اربیل) یان (رشدیە) سالی 1921
📖 یانەی فەرمانبەرانی هەولێر (نادي الموظفین) 1928
یانەی فەرمانبەرانی هەولێر (نادي الموظفین) 1928.

بۆ رێگا گرتن لە تەعریبی کوردستان و دانانی سنوورێک بۆ هێنانی فەرمانبەری عەرەب بۆ هەولێر.
رۆشەنبیرانی هەولێر رێککەوتن لەسەر دامەزراندنی رێکخراوێکی ر
📖 یانەی فەرمانبەرانی هەولێر (نادي الموظفین) 1928
👫 مام ملا هیندۆ
کەسایەتیە خۆشەویست و بەرێزەکانی شاری هەولێر هەردەم لە یادن. مام ملا هیندۆ..
نوسینی : سید عیسی

ناوی تەواوی ملاعبداللە ملا حسن شێخ محمد، لەدایک بوی گەرەکی عارەبان 1932 چاوی بەدونیا هەلهێناوە، لەبنەم
👫 مام ملا هیندۆ
📖 گۆڕستانی شێخ ئۆمەر (شیخ عەمر) ساڵی 1960
گۆڕستانی شێخ ئۆمەر (شیخ عەمر) ساڵی 1960.
نزیک مزگەوتی شیخ مستەفا و بەرامبەر تەکیەی (شێخ عەبدولکەریم) له گەڕەکی خانەقایە.
گۆرستانی عوزیریەکان جودایە لەگەڵ گۆرستانی شێخ ئۆمەر بەڵام لەیەک نزیکن، گۆرستا
📖 گۆڕستانی شێخ ئۆمەر (شیخ عەمر) ساڵی 1960
👫 سەلیم عوسمان
ناوی تەواوی سەلیم عوسمان فەتاح
لەدایک بوی 1/7/1995
لە گوندی هیزۆپی سەر بەشاری ڕانیە لەدایک بووە
چەندین بڵاوە کراوەی لە ماڵپەر و گۆڤارەکاندا بڵاو کردۆتەوە
دەبمە کۆچەری یەکەم بەرهەمی چاپکراویەتی
👫 سەلیم عوسمان
📕 کوردستانیکا بەرگی 02
نووسین و ئامادەکردنی: عەلی جەوشەنی [1]
ئەو فەرهەنگە وشە و زاراوە زانستییە تکنیکییەکانیشی لەخۆ گرتووە و لەلایەن دەزگای چاپ و بڵاوکراوەکانی \مانگ\ەوە لەچاپ دراوە.
عەلی جەوشەنی ماوەی 15 ساڵ کاری لەسەر
📕 کوردستانیکا بەرگی 02
📕 ژیاننامەی پیاوچاکان ساداتی بەرزنجە
ژیاننامەی پیاوچاکان ساداتی بەرزنجە
نوسینی سیروان سەرگەڵووی
📕 ژیاننامەی پیاوچاکان ساداتی بەرزنجە
📖 هەولێر بناسە
(هەولێر)

📍ناوی هەولێر لە (خۆرلێرە)ەوە هاتووە بە تێپەڕبوونی کات بووە با هەولێر.

📍ئەربیل لە ئەربائیلۆ و ئوربیلم و ئەربیلوا هاتووە کە لە نووسراوەکانی سۆمەرییەکان و بابلی و ئاشوورییەکان هاتووە.
📖 هەولێر بناسە
📖 گرانی گەورە 1879
گرانی گەورە..
ئەم گرانیە لە ساڵی 1879ی زاینی بووە. میژوەکەشی بە حروفی ئه بجەدی (یا غەفور)ە ئەم گرانیە دەغڵ ودان نەبوو ساڵی پێشیش هەروەها قات و قوتڕی بوو عەلبەی گەنم بووە 100 لیرەی زێڕ لەسەر ئەم حاڵەش
📖 گرانی گەورە 1879
📷 ڕێپێوانی فەرمانبەران و هاوڵاتیان لە ساڵی 1973
ڕێپێوانی فەرمانبەران و هاوڵاتیان لە ساڵی 11/3/1973
بۆ بەردەم پارێزگای هەولێر....
📷 ڕێپێوانی فەرمانبەران و هاوڵاتیان لە ساڵی 1973
👫 کەسایەتییەکان
حەسەن مستەفاپوور - حەسەن دو...
👫 کەسایەتییەکان
سۆران سەقزی
👫 کەسایەتییەکان
مستەفا حەسەنە گەورە
👫 کەسایەتییەکان
عەلی حەسەنیانی - هاوار
👫 کەسایەتییەکان
سەدرەدین نورەدین مەلا ئەبوب...
📕 دووڕیان ئایندەی بەهاری عەرەبی دیموکراسی یان میلیگەرایی و ئیستبیداد؟ | پۆل: پەڕتووکخانە | زمانی بابەت: 🏳️ کوردیی ناوەڕاست
⠪ بەشکردن
Facebook
Twitter
Telegram
LinkedIn
Whats App
Viber
SMS
Facebook Messenger
E-Mail
📋 Copy Link to Clipboard
👍
⭐ نرخاندنی بابەت
⭐⭐⭐⭐⭐ نایاب
⭐⭐⭐⭐ زۆر باشە
⭐⭐⭐ باش
⭐⭐ خراپ نییە
⭐ خراپ
☰ زۆرتر
⭐ بۆ ناو لیستی کۆکراوەکان
💬 رای خۆت دەربارەی ئەم بابەتە بنووسە!

✍️ گۆڕانکارییەکانی بابەتەکە!
🏷️ Metadata
RSS

📷 گووگڵی وێنەی بابەتی هەڵبژێردراو بکە!
🔎 گووگڵی بابەتی هەڵبژێردراو بکە!
✍️✍️ ئەم بابەتە باشتر بکە!
| 👁️‍🗨️ | 👂

دووڕیان ئایندەی بەهاری عەرەبی دیموکراسی یان میلیگەرایی و ئیستبیداد؟
دووڕیان (ئایندەی بەهاری عەرەبی، دیموکراسی یان میللیگەرایی و ئیستبیداد؟) یەکێکە له و کتێبە چاپکراوانەی کوردستانی نوێ کەپاش ماوەیەکی کەم لە سەرهەڵدانی بەهاری عەرەبی هاتە وەشاندن. کتێبەکە لە بنەڕەتدا بریتییە لە بەشدارییەکی رۆژنامەنووسیانە بۆ ئه و رووداوه و کۆکراوەی ساڵێک لە کۆمەڵێک سیمینار، دیدارو وتاری جۆراوجۆر کە بەشێوەی پاشکۆ یان لەدووتوێی لاپەڕەکانی کوردستانی نوێدا بڵاووبوونەتەوه و دواتر لەکتێبێکی قەبارە گەورەدا یەکخراون.
کرۆکی هەموو بابەتەکان، کە پێش پێنج ساڵ خراونەتەڕوو، لە فەلەکی وروژاندنی پرسیارێکی جەوهەریدا دەخولێنەوە ئەویش ئەوەیە ئایا دیموکراسیی یان میللیگەرایی ئایندەی بەهاری عەرەبییە؟ لەبەرامبەر دەرهاویشتەکانی بەهاری عەرەبییدا، کتێبەکە بریتیی نییە لە بڕیاری ئایدۆلۆژیی پێش وەختە بۆ ئه و رووداوانە.
لەپێشەکی کتێبەکەدا، ئازاد جوندیانی تێبینیەکانی خۆی لەبارەی کێشەکانی ناونانی بەهاری عەرەبی و ئەوەش خستووەتەروو کە هێشتا دیار نییە ئه و جوڵانەوانە بەره و کوێ هەنگاو دەنێن. لەبەشێکی تری پێشەکییەکەدا باسی ئەگەری کۆپیکردنی ئەزموونی تورکیا دەکات لەلایەن ئه و کەسانەی لەئەنجامی شۆڕشەکانی بەهاری عەرەبییەوە دێنە سەر حوکم.

دەروازەی یەکەم
لەم بەشەی کتێبەکەدا سیمینارێک و دوو مێزگرد خراونەتەڕوو. سیمینارەکە لە هۆڵی هۆتێلی ئەبو سەنا لە رۆژی 1 08-02-2011 دا ئەنجامدراوە. فۆکسی سیمینارەکە لەسەر شرۆڤەی رووداوەکانی تونس و میسر بووە. بەشدارانیش بریتیی بوون لە فەرید ئەسەسەرد ئەندامی سەرکردایەتی ی.ن.ک، خەبات عەبدوڵڵا نووسەرو روناکبیر، رامیار مەحمود رووناکبیر، ئیسماعیل حەمە ئەمین نووسەرو رووناکبیر و شیروان حامد نوسەرو رۆژنامەنووس. هەروەک هەریەک لە ستران عەبدوڵڵا سەرنووسەری کوردستانی نوێ و مەحمود شێرزاد نوسەر بە کۆمێنت بەشداربوون لە سیمینارەکەدا.
فەرید ئەسەسەرد لەبابەتەکی خۆیدا بەراوردێکی لەنێوان هەلومەرجی راپەڕینەکانی ئێران 1979، هەرێمی کوردستان 1991، و میسر 2011دا کردووه و بەراوردی هەلومەرجی راپەڕینی ئه و سێ شوێنەی کردووە لە سێ زەمەنی جیادا.
خەبات عەبدوڵڵاش له و سیمینارەدا باسی لە ریشەی رووداوەکەی میسرو پەتای رووداوەکانی وڵاتانی عەرەبی کردووە. ناوبراو لە سیمینارەکەدا تیشکی خستووەتەسەر سیستمی سیاسی ئه و وڵاتانه و چەمکی دەوڵەت. هەروەک باسی لەوەکردووە ئه و دەوڵەتانەی تووشی بەهاری عەرەبی بوون ئەوانەن کە بەکودەتا دەسەڵاتیان گرتووەتە دەست.
هەڵوێستی نێودەوڵەتی و ئەمریکا بەرامبەر میسرو موبارەک، ناونیشانی باسەکەی رامیار مەحمود بوو له و سیمینارەدا. ئه و باسی لە پەیوەندیی میسرو ئەمریکا، بەرژەوەندیی دەوڵەتە زلهێزەکان لەناوچەکه و بۆچوونی هاووڵاتیانی عەرەب لەبارەی پەیوەندیی ئه و وڵاتە عەرەبیانە بە خۆرئاواوە کردووە. نوسەر به و دەرەنجامە گەیشتووە کە ئه و وەرچەرخانانە و ئەنجامەکانی بۆ وڵاتانی جیهان و ناوچەکە گرنگی خۆی دەبێت.
لەبەشێکی تری ئه و سیمیناره و لەژێر ناوی بۆ هەندێک لایەن بەتایبەت لەهەرێمی کوردستان ویستیان سایکۆلۆژیای خەڵکی رام بکەن بە رووداوەکانی میسر، ئیسماعیل حەمە ئەمین تاوتوێی ئه و بەیاننامەیە دەکات کە لەسەروبەندی رووداوەکانی بەهاری عەرەبییدا لەلایەن بزووتنەوەی گۆڕانەوە بڵاوکرایەوە. ناوبراو لەم رووەوە باسی رامکردنی سایکۆلۆژیای خەڵک دەکات.
دوا بەشی ئه و سیمینارە بابەتێکی شیروان حامدە لەبارەی سیاسەتی میدیایی و رووداوەکانی میسر و تێیدا نموونەی بە کەناڵی ئەلجەزیرە هێناوەتەوە. له و بابەتەدا، ناوبراو باسی رۆڵی قەتەرو سیاسەتی کەناڵی جەزیرە دەکات دەرهەق بە بەهاری عەرەبی و دووڕوویی ئه و کەناڵە دەردەخات کە لەبەرامبەر ئیستبیدادی قەتەر بێدەنگه و تەرکیز دەخاتە سەر بەشێکی تری جیهانی عەرەبی.

کاردانەوەکانی راگەیاندن لەسەر بەهاری عەرەبی
هەر لە دەروازەی یەکەمی کتێبەکەدا، میزگردێکی رۆژی 24-02-2011 بڵاوبووەتەوە کە لە ئۆفیسی سەرەکی کوردستانی نوێ ئەنجام دراوە. بابەتی سەرەکی مێزگردەکە بەهاری عەرەبییە لە میسر. بەشداران بریتیی بوون لە مەلا یاسین نوێنەری یەکێتی لە میسر، هاوار مستەفا خان خوێندکارو نوێنەری سەتەلایتی گەلی کوردستان لە میسر، هەژار شێخ محەمەد خوێنکار لەمیسر، فازیل سوبحەت خوێندکار لەمیسر و بڵند شاڵی رۆژنامەنووس و خوێندکار لە میسر.
بەشێوەیەکی گشتی، لەم مێزگردەدا چەند رەهەندێکی جیاوازی بەهاری عەرەبی لە میسر هاتووەتە بەر باسکردن. بەڵام بەشێوەیەکی تایبەتی، بواری راگەیاندن و کاردانەوەکانی راگەیاندن لەسەر بەهاری عەرەبی لە میسر شرۆڤەی بۆ کراوە. ئامادەکاریی سایکۆلۆژیی خەڵک لەپێش رووداوەکە له و مێزگردەدا باسی لێوەکراوە.
مێزگردی دووەم کە هەر لە دەروازەی یەکەمدا بڵاوبووەتەوە لە رۆژی 15-03-2011 هەر لە ئۆفیسی سەرەکی کوردستانی نوێ ئەنجامدراوە. مێزگردەکە لەلایەن ستران عەبدوڵڵا سەرنووسەری کوردستانی نوێوە ئیدارە دراوه و تێیدا هەریەک مەحمود شێرزاد بەرپرسی ئەوکاتەی بەشی توێژینەوەی رۆژنامەکە، ئارامی حەمەی مینا نووسەر، خالید سلێمان سەرنووسەری ئەوکاتەی گۆڤاری هەفتانە، سلێمان عەبدوڵا یونس نووسەرو بەهرۆز فەرەیدوون رۆژنامەنووس بەشداربوون.
بابەتی سەرەکی مێزگردەکە باسکردن بوو له و هەلومەرجەی کوردستان لەدوای 17ی شوباتەوە پێیدا تێپەڕی. کەفوکوڵی ئه و رووداوانەی ئەوکاتەی مێزگردەکەی تێیدا ئەنجامدراوە هێشتا نەنیشتوونەتەوە. بۆچوونی بەشداران سەبارەت به و رووداوانەی له و کاتەدا کوردستانی گرتەوە جیاوازە. خالد سلێمان له و بڕوایەدایە کاریگەری رووداوەاکنی میسرو تونس بەسەر رووداوەکانی 17ی شوباتەوە هەبووە. سلێمان عەبدوڵا یونس سەرنجی هەمووان بۆ ئەوە رادەکێشێت کە رووداوەکانی ئەوکاتەی کوردستان بێ سەرکرده و نەوەیەکیش بەشداریی تێدا کردووە کە لەدابڕانێکی گەورەی کۆمەڵایەتی سیاسییدا ژیاوە. مەحمود شێرزاد فاکتەری رووداوەکانی 17ی شوبات و خۆپیشاندانەکان دەگێڕێتەوە بۆ هۆکارە ناوخۆییەکان چونکە بەهۆی بوونی کەموکوڕیەکانەوە روویانداوە. ئارامی حەمەی مینا لەمێزگردەکەدا ئەوە روون دەکاتەوە کە لەدوای راپەڕینەوە نەتوانراوە بەقەد گۆڕانە سیاسییەکەی کۆمەڵگەی کوردی گۆڕانی کۆمەڵایەتی بکرێت. هەروەک بەهرۆز فەرەیدوون وەک رۆژنامەنووسێکی لاو باس لەوە دەکات کە بڕوای بەوە نییە لە بەرنامەی تیڤییەکانەوە باسی دەسکەوتەکانی بۆ بکرێت لە کۆمەڵگەی کوردییداو ئەوە دەخاتەڕوو کە توڕەیی گەنجان رووداوەکانیان خولقاندووە.
تێرکردنی مەسەلەی بەهاری عەرەبییە لەرۆژنامەوانی کوردییدا
دەروازەی دووەمی کتێبی دووڕیان بریتییە لە پێنج پاشکۆی کوردستانی نوێ کە لەنێوان 07-09-2011 بۆ 27-11-2011 بڵاوبوونەتەوە. لەپێشەکی ئەم دەروازەیەدا سەرنووسەری کوردستانی نوێ ئاماژەی بەوەداوە ئامانج له و پاشکۆیانە تێرکردنی مەسەلەی بەهاری عەرەبییە لەرۆژنامەوانی کوردییدا به و پێیەی کوردستانی نوێ یەکەم رۆژنامە بووە زۆرترین بابەت لەم رووەوە بڵاوبکاتەوە، بەڵام لەگەڵ ئەوەشدا بەپێویست زانراوە چەند پاشکۆیەکی تریشی بۆ تەرخانبکرێت.

دووڕیانی یەکەم
دووڕیانی یەکەم چەند بابەتێکی هەمەشەنی لەخۆگرتووە. شۆڕشەکان چۆن روو دەدەن بابەتێکی وەرگێڕدراوی رۆژنامەنووس دلاوەر عوسمانە کە باس لە فاکتەرەکانی دروستبوون و سەرهەڵدانی شۆڕش دەکەن و نموونەی چەند وڵاتێکیش وەرگیراوە. هەر له و پاشکۆیەدا جەمال حسێن دیدارێکی لەگەڵ رووناکبیر رێبوار سیوەیلی ئەنجامداوە و لەروانگەی ناوبراویشەوە ئه و رووداوانەی له و کۆمەڵگەیانەداو لەژێر ناوی بەهاری عەرەبییدا روودەدەن هیچ نین جگە لەکاژ فڕێدانێک. سیوەیلی ئەوە روون دەکاتەوە کە ئەوەی لەجیهانی عەرەبییدا روو دەدات شەڕە لەپێناوی ئازادیی و هەڵاتنە لە ستەمکاریی.
رۆژنامەنووس دیە فازڵ دیدارێکی لەگەڵ نادر ئینتیسار ئەنجامداوە کە پرۆفیسۆرێکی ئەمریکی و شارەزای مەسەلەی کوردە. ناوبراو لەدیدارەکەدا دان بەوەدا دەنێت کە هەڵوێستی ئەمریکا بەرامبەر بەهاری عەرەبی هەڵوێستی لەدوورەوە سەیرکردنە بەرامبەر ئه و شۆڕشانە، هەروەک دەشڵێت گۆڕانکارییەکانی دوای بەهاری عەرەبی شوێنی خۆیان نەگرتووە.
یوسف گۆران لەهەمان پاشکۆداو لەدیداریکدا کە شاکار جەمال لەگەڵیدا ئەنجامیداوە باس لەوە دەکات له و شۆرشانەی بەهاری عەرەبیدا چەند گرفتێک هەن کە وایانکردوو گوزەر کردن بەره و دیموکراسی کارێکی قورس بێت.

دووڕیانی دووەم
لە دووڕیانی دووەمی هەمان دەروازەشدا، بەهەمانشێوەی دووڕیانی یەکەم چەند بابەتێکی جۆراوجۆر هەن. شیروان حامد راپۆرتێکی لەبارەی بیروبۆچوونی پسپۆڕانی ئەمریکاوە بڵاوکردووەتەوە کە لەرێگەی ئیمەیلەوە بۆچوونی هەریەک لە دانیال پایپس شیکەرەوەی سیاسی، مایکل گەنتەر پرۆفیسۆری زانکۆو شارەزا لەمەسەلەی کوردی وەرگرتووە. هەردوولا له و راپۆرتەوە بەگومانن لەوەی بەهاری عەرەبی ببێتە هۆی رەخساندنی کۆمەڵگەیەکی وەک کۆمەڵگەی خۆرئاوایی.
جەمال حسێن لەدووڕیانی دووەمیشدا گفتوگۆیەکی لەگەڵ فەرید ئەسەسەرد ئەندامی سەرکردایەتی ی.ن.ک و یودیت نیورینک رۆژنامەنووسی هۆڵەندیی نیشتەجێی هەرێمی کوردستان ئەنجامداوە. لە گفتوگۆکەدا، ئەسەسەرد هاوپەیوەند بە مەسەلەی بەهاری عەرەبییەوە دەڵێت هیچ شۆڕشێکی رزگاریی نیشتمانی نەیتوانیوە دیموکراسی بەدیبهێنێت. رۆژنامەنووسە هۆڵەندییەکەش دەڵێت دیموکراسی وەک قاوەی ئامادەکراو نییە ئاوی تێبکەیت و بیخۆیتەوە. ئه و دەڵێت دوای گۆڕینی رژێمەکات ناتوانین پێشبینی هاتنەدی دیموکراسی بکەین.
دیموکراسی نوێی ناوچەکە دەبێت هەرێمی کوردستان بکاتە نموونە، ئەمە وتەی د.عەلی رەزا نوری زادەیە کە سیروان ئەحمەدی دیدارێکی لەگەڵدا ئەنجامداوە. نوری زادە دەڵێت بەهاری عەرەبی بەهاری ناوچەیی دەبێت و ئه و پێوایە ئه و بەهارە وڵاتانی تری ناوچەکەش دەگرێتەوه و تەنیا لەجیهانی عەرەبییدا ناوەستێت.
ئەنوەر حسێن هەر لە دووڕانی دووەمدا چاوپێکەوتنێکی لەگەڵ مامەند رۆژە ئەنجامداوه و تێیدا ئه و رۆژنامەنووسە دەڵێت گۆڕانکارییەکانی خۆرهەڵاتی ناوەڕاست بە ئاراستەی دیموکراسی بووندا دەڕوات. دەشڵێت هەردوو فاکتەری دەرەکی و ناوەکیش رۆڵیان لەبەهاری عەرەبییدا هەبووە.

دووڕیانی سێیەم
دووڕیانی سێیەم، جگە لەگفتوگۆیەکی جین شارپ-ی بیرمەند، هەمووی بۆ چەند بابەتێکی وەرگێڕدراوی تایبەت بەبەهاری عەرەبییەوە تەرخانکراوە. سەبارەت بە رۆڵی رووسیا، بابەتێکی ڤلادیمیر میلۆڤ، سەرۆکی ئەنستیتۆی وزەی رووسیا وەرگێڕدراوە کە دەڵێت بەهاری عەرەبی، رووسیا لەخۆرهەڵاتی ناوەڕاست دەرووخێنێت و پێشی وایە خۆرئاوا چاوەڕێی شتێکی وەهایان نەکردووه و کتوپڕ بووە.
کەنعان مەکیه و حازم ساغیە گفتوگۆیەکیان لەبارەی تۆتالیتاریزم و ژینگەی خێڵەکی عەرەبییەوە ئەنجامداوە کە لەلایەن خالد سلێمانەوە کراوە بە کوردیی. له و گفتوگۆیەدا ئه و دوو نووسەرە باسیان لە ریشەی ئه و تەنگوچەڵەمانە کردووە کە زۆربەی کۆمەڵگەی عەرەبی بەدەستیانەوە دەناڵێنن. بەشێکی گفتوگۆکە تەرخانکراوە بۆ بەراوردکردنی تۆتالیتاریزمی عەرەبی و ئەوەی پێشووتر لەخۆرئاوادا هەبووە. باس لە سەدام و هیتلەر دەکەن وەک دوو نموونەی تۆتالیتاری دوو کۆمەڵگەی جیاواز.
لەسایتی دیپلۆماسی ئێرانەوە، سەردار جەعفەر بابەتێکی لەبارەی ئەمریکاو بەهاری عەرەبی و بیرکردنەوەی ئایدۆلۆژییانەی ئەمریکا وەرگێڕاوە. بابەتەکە باس لە سیاسەتی دەرەوەی ئەمریکا بەرامبەر بەهاری عەرەبی دەکات. بۆچوونی وڵاتە هاوپەیمانەکانی ئەمریکا دەخاتەڕوو کە لەژینگەی بەهاری عەرەبییدا بوونیان هەیە.
هەر لە دوڕیانی سێیەمدا بابەتێکی دینیس دوکلس بەرچاو دەکەوێت کە لەلایەن ئەکرەمی میهرداوە وەرگێڕدراوە. نووسەری بابەتەکە باس لە قەیرانی دارایی و کارەساتی ئەتۆمی و بەهاری عەرەبیی دەکات. بەبۆچوونی ناوبراو هەر سێ رووداوی پاشەکشەی دارایی جیهانیی و رەوشی وزەی ئەتۆمی و راپەڕینەکانی جیهانی عەرەبیی تەکانی گەورەیان بەجیهانداوە ئەویش سەرەڕای جیاوازییەکانیان.
دوای بابەتی دووڕیانەکە گفتوگۆیەکی جین شارپە. بیرمەندێکی خۆرئاواییە. هیدایەت جان تایبەت بۆ پاشکۆکە دواندویەتی و ئەکرەمی میهرداد گفتوگۆکەی کردووە بە کوردیی. ئه و بیرمەندە باس لە خەباتی ناتوندوتیژیی دەکات لەلای ئه و گەلانەی ئایین و فەرهەنگییان جیاواز بووە ئەویش بۆ هێنانەدی ئازادیی.

دووڕیانی چوارەم
یەکەم بابەتی دووڕیانی چوارەم بابەتێکی هاشم ساڵحی بیرمەندی سورییە لەبارەی تسۆنامی شۆڕشەکانی عەرەب. باس لە بەردەوامی ئه و تسۆنامییە دەکات لەدوای نەمانی کۆلۆنیالیزیمی ئەوروپی تا کاتی بەهاری عەرەبیی. نموونەی چەند وڵاتێک دەهێنێتەوە و دەڵێت بەهاری عەرەبی شۆڕشی رزگاریخوازییە بۆ رزگاربوونی خەڵک لە ترس.
لە بابەتێکی تردا، ماجد کەیالی باس لە پەتای شۆڕشە میللییەکان لە وڵاتانی عەرەبییدا دەکات. ئه و دەڵێت بەهاری عەرەبیی بۆیە روویدا چونکە چیتر خەڵک گەندەڵی و ستەمکاریی و دواکەوتوویی پێ قبوڵ نەبووە. بۆیە خەڵک راپەڕیوون بۆئەوەی سەردەمێکی نوێ بهێننە دی. هەروەک باس ژیانی پێش رووداوەکان دەکات کە چۆن خەڵکی هەموو ملکەچی سیستمی دیکتاتۆریی کرابوون. بایەتەکە لەلایەن جەمال ئارێزەوە وەرگێڕدراوە.
ئەنوەر حسێن چاوپێکەوتنێکی بۆ دووڕیانی چوارەم لەگەڵ عەبدوڵا حەسەن زادە ئەنجامداوه و ناوبراو پێی وایە ئه و راپەڕینانە لەکاتی گونجاوی خۆیاندا روویانداوە. دەشڵێت هەر دە ساڵ جارێک رووداوێکی گرنگ لە خۆرهەڵاتی ناوەڕاست روویداوە.
هەر لەدیدارێکی تردا، پرۆفیسۆر داود هێرمیداس باوەند تایبەت بە دووڕیانی چوارەم دەڵێت رووداوەکانی ناوچەکە پێگەی هەرێم بەهێزتر دەکەن. دیدارەکە لەلایەن سامان سلێمانییەوە ئەنجامدراوه و پرۆفیسۆر داود جەخت دەکاتەوە گۆڕانکارییەکان لەژێر کاریگەریی شۆڕشی زانیارییدا هاتوونەتە ئاراوە. ئه و تەئکید دەکاتەوە کە لە سایەی ئه و گۆڕانکارییانەدا دەبێت مافی کورد لەناوچەکەدا گەرەنتی بکرێت.
دوا بابەتی دووڕیانی چوارەم، گفتوگۆیەکە لەگەڵ بەرزان فەرەجی نوسەرو روناکبیر. بەرزان له و گفتوگۆیەدا ئەوەدەخاتەڕوو کە چیتر دەوڵەتەکان کاراکتەری رووداوەکان نین و هەر دەوڵەت ئاراستەکەریان نیین. بەمانایەکی تر، دەیەوێت ئەوە نیشان بدات کە لەپاڵ دەوڵەتەکاندا کاراکتەری تریش هەن و دەست و پەنجەیان بەسەر رووداوەکانەوە هەیە. ئه و رووناکبیرە لەباسی شۆڕشەکانی بەهاری عەرەبییدا پێی وایە ئه و شۆڕشانە بەکۆتاییهێنانی سیستمی تاکڕەوی و گێڕانەوەی مانا بۆ هاونیشتمانیی بوون لەگەڵ شۆڕشی فەرەنسیدا هاوتا بوونەتەوە.

دووڕیانی پێنجەم
دواهەمین دووڕیان کە دووڕیانی پێنجەم و دوابەشی کتێبەکەشە، چەندین وتارو وەرگێڕان و دیمانەی لەخۆ گرتووە. ئەکرەمی میهرداد بەناوی مێژوویەکی نوێ، ئایندەیەکی نادیار، وتارێکی لەبارەی گۆڕان و ریفۆرم کردووه و باسی لە چەند سەردەمێکی جیاوازی هێنانەدی دیموکراسی کردووە. رۆژنامەنووسی خوالێخۆشبوو ئەشرەف میرزا، وتارێکی سەرۆکی پەیمانگەی خۆرهەڵاتی رووسیای وەرگێڕاوە کە باس لە ئەوە دەکات بە گەیشتنی ئیسلامییەکان بە دەسەڵات بەهاری عەرەبیی کۆتایی دێت. سەبارەت بە دەرنەکەوتنی ئەنجامی کۆتایی گۆڕانکارییەکانی بەهاری عەرەبی، دیمانەیەک لەگەڵ ئازاد تۆفیق خەیات بڵاوبووەتەوە کە تێیدا ئاماژە دەدات بەبوونی هێزە ئیسلامییەکان لەپشت ئه و هەینییانەی هەر جاره و لەژێر ناوێکدا خۆپیشاندانی تێدا ئەنجام دەدرا. هەروەها ئاماژە دەدات بە خولقانی کەشێکی ئیسلامگەرا لەدوای بەهاری عەرەبییەوە.
جێی باسە، هەر لەم دوا ژمارەیەی دووڕیاندا گفتوگۆیەکی ئەنوەر حسێن لەگەڵ ئیبراهیم عەلیزادە، سکرتێری سازمانی کوردستان-حزبی کۆمۆنیستی ئێران، گفتوگۆیەکی فەلاح کەریم و سامان سلێمانی لەگەڵ ئەمیر موحێبیان، نوسەری ناسراوی ئێران هەن. هەروەک بابەتێکی عەبدولرەحمان دەروێش، کە دلاوەر عوسمان وەریگێڕاوە، هەروەها وتارێکی رێبوار عەلادین و بەرزان وەهاب هەن، کە کۆی ئەمانەش لەبارەی بەهاری عەرەبی و دەرهاویشتەکانی شۆڕشەکانی وڵاتانی عەرەبین و خوێندنەوەن بۆ ئه و واقیعە نوێیە.
بەشێوەیەکی گشتی، ئەم کتێبەی کوردستانی نوێ یەکێکە لە کتێبە دەوڵەمەندەکان بە دیدارو وتارو وەرگێڕان لەبارەی ئه و بەهارە عەرەبییەوە. زۆرترین خەڵکی پسپۆڕو شارەزای بیانی و ناوخۆیی بۆچوونیان لەبارەی داهاتووی ئه و شۆڕشانه و رەهەندە جیاوازەکانی دەربڕیوە.

ئامادەکردنی: کوردستانی نوێ

⚠️ تێبینی: ئەم پەڕتووکە فایلی پی دی ئێفی لەگەڵدا نییە، تکایە یارمەتیی کوردیپێدیا بدە بۆ بەدەستهێنانی!. 📕 ناردنی پەڕتووک
🖇 بابەتە پەیوەستکراوەکان: 10
📅 رێکەوت و رووداو (کڕۆنۆلۆژیا)
1.👁️07-09-2011
2.👁️08-02-2011
👫 کەسایەتییەکان
1.👁️ئازاد تۆفیق خەیات
2.👁️ئەنوەر حسێن بازگر
3.👁️ئەکرەمی میهرداد
4.👁️بەرزان فەرەج
5.👁️رێبوار سیوەیلی
6.👁️ستران عەبدوڵڵا
7.👁️فەرید ئەسەسەرد
8.👁️مامەند رۆژە
📂[ زۆرتر...]

⁉️ تایبەتمەندییەکانی بابەت - Meta-data
🏳️ زمانی بابەت: 🏳️ کوردیی ناوەڕاست
📙 پەڕتووک - کوورتەباس: 🔎 لێکۆڵینەوە
📄 جۆری دۆکومێنت: ⊶ زمانی یەکەم
📄 جۆری دۆکومێنت: ⊷ وەرگێڕدراو
🌐 زمان - شێوەزار: 🏳️ کرمانجیی ناوەڕاست
🏙 شار و شارۆچکەکان: ⚪ سلێمانی
📄 فایلی PDF: ✖️
🗺 وڵات - هەرێم: ⬇️ باشووری کوردستان

⁉️ تایبەتمەندییە تەکنیکییەکان
✨ کوالیتیی بابەت: 84% ✔️
84%
✖️
 30%-39%
خراپ👎
✖️
 40%-49%
خراپ
✖️
 50%-59%
خراپ نییە
✔️
 60%-69%
باش
✔️
 70%-79%
زۆر باشە
✔️
 80%-89%
زۆر باشە👍
✔️
 90%-99%
نایاب👏
84%
✔️
ئەم بابەتە لەلایەن: (م. ب.)ەوە لە: Mar 10 2016 1:40PM تۆمارکراوە
✍️ ئەم بابەتە بۆ دواجار لەلایەن: (زریان سەرچناری)ەوە لە: Jun 23 2019 2:45PM باشترکراوە
☁️ ناونیشانی بابەت
🔗
🔗
⚠️ ئەم بابەتە بەپێی 📏 ستانداردەکانی کوردیپێدیا هێشتا ناتەواوە و پێویستیی بە داڕشتنەوەی بابەتی و زمانەوانیی زۆرتر هەیە!
👁 ئەم بابەتە 10,985 جار بینراوە

📚 فایلی پەیوەستکراو - ڤێرشن
جۆر ڤێرشن 💾📖🕒📅 👫 ناوی تۆمارکار
📷 فایلی وێنە 1.0.140 KB Mar 10 2016 1:40PMم. ب.
📚 پەڕتووکخانە
  📖 هێمن لە نێوان نوێ خواز...
  📖 دیپلۆماسی؛ بنەما - گەش...
  📖 زانا خەلیل؛ ڕۆمان (199...
  📖 زانا خەلیل؛ ڕۆمان (199...
  📖 زۆرتر...


📅 کڕۆنۆلۆژیای رووداوەکان
  🗓️ 08-05-2021
  🗓️ 07-05-2021
  🗓️ 06-05-2021
  🗓️ 05-05-2021
  🗓️ 04-05-2021
  🗓️ 03-05-2021
  🗓️ 02-05-2021


💳 کۆمەکی دارایی
👫 هاوکارانی کوردیپێدیا
💬 بیروڕاکانتان
⭐ کۆکراوەکان
📊 راپرسی
- راپرسی دەربارەی رێکخراوی کوردیپێدیا و ماڵپەڕەکەی!
بۆ پێشخستنی کارەکانی رێکخراوەکەمان و باشترکردنی ماڵپەڕەکەمان تکایە وەڵامی پرسیارەکانی ئەم راپرسییەمان بدەرەوە..
زۆر سوپاس بۆ هاوکاریتان!
- راپرسی دەربارەی رێکخراوی کوردیپێدیا و ماڵپەڕەکەی!
- راپرسی دەربارەی ڤایرۆسی کۆڕۆنا (کۆڤید 19)
ڤایرۆسی کۆڕۆنا مرۆڤایەتیی خستووەتە مەترسییەکی گەورەوە، ئەم مەترسییە کوردستانییانیشی گرتووەتەوە.. هەربۆیە گرنگە وەڵامی ئەم راپرسییە بدرێتەوە تاوەکو بزانین چۆن رەفتار لەگەڵ ئەم کێشەیەدا بکەین!
- راپرسی دەربارەی ڤایرۆسی کۆڕۆنا (کۆڤید 19)
📌 رۆژەڤ
حەسەن مستەفاپوور - حەسەن دووزەلە
ساڵی 1932 لە شاری مەهاباد لە دایک بووە. ماوەی 60 ساڵە کە ئامێرەکانی دووزەلە و نەرمەنای لێدەدات و بە لێهاتووییەوە دەتوانێت رێپرتوارەکانی موزیک و گۆرانی کوردی شارە جۆراوجۆرەکانی وڵاتانی ئێران، هەرێمی کوردستان و عێراق و هەروەها تورکیا بە ئامێرەکەی بژەنێت.
حەسەن دووزەلە لە ژیانی هونەری خۆیدا لەگەڵ گۆرانیبێژی ناسراوی کورد حەسەن زیرەک، محەمەد ماملێ، مەلا حوسێن عەبدوڵڵازادە و کۆمەڵێک لە گۆرانیبێژانی کورد هاوکاری کردووە.
ئەم هونەرمەندە لە ساڵی 1962ەوە تا ساڵی 2007 لە بەرنامە جۆراوجۆرەکانی رادیۆ و تەلە
حەسەن مستەفاپوور - حەسەن دووزەلە
سۆران سەقزی
ساڵی 1358ی هەتاوی لە داوێنی بنەماڵەیەکی نیشتمانپەروەری شاری سەقز لە دایک بوو. قۆناغەکانی سەرەتایی، ناوەندیی و دواناوەندیی خوێندنی هەر لە شاری سەقز تەواو کردوە و بڕوانامەی دیپلۆمی لە رشتەی حەساوداری وەرگرتوە و دواتر دەستی داوەتە کاسبی و بۆ ماوەی پێنج ساڵ لە بازاڕی شاری سەقزدا دووکانی بوە و کاروباری بازرگانی کردوە.
ناوبراو تاقە منداڵی بنەماڵەکەیەتی و کوڕی خوالێخۆشبوو پەرویز شافێعی یەکێک لە مامۆستا خۆشناوەکانی دەبیرستانەکانی سەقزە کە پاش سەرکەوتنی شۆڕشی گەلانی ئێران بوو بە پێشمەرگە و لە ئاکامدا س
سۆران سەقزی
مستەفا حەسەنە گەورە
پێشمەرگەی دێرین، رۆژنامەنووس و چالاکی ئەنفال و بزووتنەوەی جووتیاران. رۆژی 07-05-2020 لە وڵاتی دانیمارک بە ڤایرۆسی کۆڕۆنا کۆچی دوایی کرد.
مستەفا حەسەنە گەورە
عەلی حەسەنیانی - هاوار
عەلی حەسەنیانی ساڵی 1318 (1939) لە بنەماڵەیەکی مەهابادی لە شاری تاران لە دایک دەبێت. خوێندنی سەرەتایی و ناوەندی لە شارەکانی هەمەدان، مەهاباد و تاران تەواو دەکات و پاشان لە زانکۆی تاران لە بەشی (یاسا و زانستە سیاسییەکان) درێژە بە خوێندن دەدات. لەو نێوەدا ماوەیەک بە هۆی چالاکی سیاسییەوە دەکەوێتە زیندان. دواتر هاوکات لەگەڵ چالاکی ئەدەبی و نووسین، وەک فەرمانبەر لە چەندین شاری ئێران و کوردستان درێژە بە ژیان دەدات. دوای شۆڕشی ئێران لە ساڵی 1357، بۆ پەرەپێدانی تێکۆشانی سیاسی و ئەدەبی دەگەڕێتەوە مەهاباد
عەلی حەسەنیانی - هاوار
سەدرەدین نورەدین مەلا ئەبوبەکر شێخبزێنی
لە 01-09-1951 لە گوندی هەمزەکوڕی سەربە شارەدێی قوشتەپەی پارێزگای هەولێر لە دایکبووە.
ساڵی 1973 پەیمانگەی کشتووکاڵی- بەشی پاراستنی ڕووەکی لە بەغداد بە پلەی یەکەم تەواوکردووە.
ساڵی 1990 کولێژی کشتوکاڵی لە زانکۆی بەغداد بە پلەی یەکەم تەواو بکات. تا ئیستا 29 پەرتووک و نامیلکە بە چاپ گەیاندووە. چەندین وتار و لێکۆڵینەوە لە گۆڤار و ڕۆژنامە و ماڵپەڕەکانی دا بڵاوکردووەتەوە.
پەتووکە بەناوگەکانی:
1- هەنگ بەخێوکردن: کوردی -عەرەبی ساڵی 2001، 2004
2- دەرد و نەخۆشییەکانی ڕووەک: کوردی-عەرەبی، ساڵی 2003
3
سەدرەدین نورەدین مەلا ئەبوبەکر شێخبزێنی

Kurdipedia.org (2008 - 2021) version: 13.05
| 📩 contact@kurdipedia.org | ✔️CSS3 | ✔️HTML5
| کاتی ئافراندنی لاپەڕە: 0,218 چرکە!
☎ +9647701579153 +9647503268282
| ☎ +31654710293


Kurdipedia Project is an initiative of
(Bakhawan Software 1998 - 2021)