پەرتووکخانە پەرتووکخانە
گەڕان

کوردیپێدیا پڕزانیاریترین و فرەزمانترین سەرچاوەی کوردییە!


بژاردەی گەڕان





گەڕانی ورد      کیبۆرد


گەڕان
گەڕانی ورد
پەرتووکخانە
ناونامە بۆ منداڵانی کورد
کڕۆنۆلۆژیای ڕووداوەکان
سەرچاوەکان
شوێنپێیەکان
دڵخوازەکان
چالاکییەکان
چۆن بگەڕێم؟
بڵاوکراوەکانی کوردیپێدیا
ڤیدیۆ
درەختی پۆلەکان
بابەت بەهەڵکەوت
تۆمارکردنی بابەت
تۆماركردنی بابەتی نوێ
ناردنی وێنە
ڕاپرسی
بیروڕاکانتان
پەیوەندی
کوردیپێدیا چ زانیارییەکی پێویستە!
ستانداردەکان
ڕێساکانی بەکارهێنان
کوالیتیی بابەت
ئامرازەکان
دەربارە
ئەرشیڤوانانی کوردیپێدیا
چیمان دەربارە وتراوە!
ناوکێشکردن لە ماڵپەڕەکانتاندا
تۆمارکردن / کوژاندنەوەی ئیمێڵ
ئاماری میوانەکان
ئاماری بابەت
وەرگێڕی فۆنتەکان
گۆڕینی ڕێکەوتەکان
پشکنینی ڕێنووس
زمان و شێوەزمانی ڕووپەلەکان
کیبۆرد
لینکە پێویستەکان
ئێکستێنشنی کوردیپێدیا بۆ گووگڵ کڕۆم
کوکیز
زمانەکان
کوردیی ناوەڕاست
کرمانجی - کوردیی سەروو
Kurmancî - Kurdîy Serû
هەورامی
Zazakî
English
Française
Deutsch
عربي
فارسی
Türkçe
Nederlands
Svenska
Español
Italiano
עברית
Pусский
Norsk
日本人
中国的
Հայերեն
Ελληνική
لەکی
هەژماری من
چوونەژوورەوە
دەبمە هاوکارتان!
وشەی نهێنیت لەبیرکردووە!
گەڕان تۆمارکردنی بابەت ئامرازەکان زمانەکان هەژماری من
گەڕانی ورد
پەرتووکخانە
ناونامە بۆ منداڵانی کورد
کڕۆنۆلۆژیای ڕووداوەکان
سەرچاوەکان
شوێنپێیەکان
دڵخوازەکان
چالاکییەکان
چۆن بگەڕێم؟
بڵاوکراوەکانی کوردیپێدیا
ڤیدیۆ
درەختی پۆلەکان
بابەت بەهەڵکەوت
تۆماركردنی بابەتی نوێ
ناردنی وێنە
ڕاپرسی
بیروڕاکانتان
پەیوەندی
کوردیپێدیا چ زانیارییەکی پێویستە!
ستانداردەکان
ڕێساکانی بەکارهێنان
کوالیتیی بابەت
دەربارە
ئەرشیڤوانانی کوردیپێدیا
چیمان دەربارە وتراوە!
ناوکێشکردن لە ماڵپەڕەکانتاندا
تۆمارکردن / کوژاندنەوەی ئیمێڵ
ئاماری میوانەکان
ئاماری بابەت
وەرگێڕی فۆنتەکان
گۆڕینی ڕێکەوتەکان
پشکنینی ڕێنووس
زمان و شێوەزمانی ڕووپەلەکان
کیبۆرد
لینکە پێویستەکان
ئێکستێنشنی کوردیپێدیا بۆ گووگڵ کڕۆم
کوکیز
کوردیی ناوەڕاست
کرمانجی - کوردیی سەروو
Kurmancî - Kurdîy Serû
هەورامی
Zazakî
English
Française
Deutsch
عربي
فارسی
Türkçe
Nederlands
Svenska
Español
Italiano
עברית
Pусский
Norsk
日本人
中国的
Հայերեն
Ελληνική
لەکی
چوونەژوورەوە
دەبمە هاوکارتان!
وشەی نهێنیت لەبیرکردووە!
        
 kurdipedia.org 2008 - 2024
 دەربارە
 بابەت بەهەڵکەوت
 چالاکییەکانی ڕۆژی
 ڕێساکانی بەکارهێنان
 ئەرشیڤوانانی کوردیپێدیا
 بیروڕاکانتان
 دڵخوازەکان
 کڕۆنۆلۆژیای ڕووداوەکان
 چالاکییەکان - کوردیپێدیا
 یارمەتی
بابەتی نوێ
ژیاننامە
بەهزاد حەوێزی
22-02-2024
زریان سەرچناری
ڤیدیۆ
نیگای تەمەن لەگەڵ خالید فاتیحی
22-02-2024
ڕۆژگار کەرکووکی
ژیاننامە
خالید فاتیحی
22-02-2024
ڕۆژگار کەرکووکی
پەرتووکخانە
خەون و زۆڵەکان
22-02-2024
ڕۆژگار کەرکووکی
ژیاننامە
قادر فەتاحی قازی
22-02-2024
سارا سەردار
ژیاننامە
ئەییووب کەریمی
21-02-2024
زریان سەرچناری
پەرتووکخانە
خۆم و ئەستێرە گەشەکان؛ بەرگی 09
21-02-2024
ئاراس ئیلنجاغی
پەرتووکخانە
بارتەقای بوون
21-02-2024
زریان سەرچناری
ڤیدیۆ
پەروەردەو فێرکردن لە ساڵانی 1970 لە گوندی بێتواتە
21-02-2024
ڕۆژگار کەرکووکی
ڤیدیۆ
وتوێژ لەسەر ڕۆمانی نهێنی مۆمەکان
21-02-2024
ڕۆژگار کەرکووکی
ئامار
بابەت 509,819
وێنە 102,839
پەرتووک PDF 18,668
فایلی پەیوەندیدار 92,301
ڤیدیۆ 1,185
ژیاننامە
سەعید گەوهەر
پەرتووکخانە
پوختەی ڕێنووس
ژیاننامە
پەشێو حەمەد ئەمین
پەرتووکخانە
خۆم و ئەستێرە گەشەکان؛ بەرگ...
ژیاننامە
قادر فەتاحی قازی
سیدەکان
بە ڕێنووسێکی پوخت لە ماشێنی گەڕانەکەماندا بگەڕێ، بەدڵنیاییەوە ئەنجامێکی باش بەدەست دەهێنیت!
پۆل: شوێنەکان | زمانی بابەت: کوردیی ناوەڕاست
بەشکردن
Facebook0
Twitter0
Telegram0
LinkedIn0
WhatsApp0
Viber0
SMS0
Facebook Messenger1
E-Mail0
Copy Link1
نرخاندنی بابەت
1 دەنگ 4
نایاب
زۆر باشە
باش
خراپ نییە
خراپ
بۆ ناو لیستی دڵخوازەکان
ڕای خۆت دەربارەی ئەم بابەتە بنووسە!
گۆڕانکارییەکانی بابەتەکە
Metadata
RSS
گووگڵی وێنەی بابەتی هەڵبژێردراو بکە!
گووگڵی بابەتی هەڵبژێردراو بکە!
Kurmancî - Kurdîy Serû1
English0
عربي0
فارسی0
Türkçe0
עברית0
Deutsch0
Español0
Française0
Italiano0
Nederlands0
Svenska0
Ελληνική0
Azərbaycanca0
Fins0
Norsk0
Pусский0
Հայերեն0
中国的0
日本人0

سیدەکان

سیدەکان
شارۆچکەیەکی خنجیلانەی سەر بە قەزای سۆرانە لە ئەوپەڕی باکووری پارێزگای هەولێر و کەوتۆتە ڕۆژئاوای ‏شاری شنۆ وە. سیدەکان کە بە ناحیەی برادۆست دەناسرێت لە ڕووی ڕووبەرەوە گەورەترین ناحیەکانی هەولێرەو زۆربەی ‏دەڤەرەکە شاخاویەو دەشتانیی کەمە. باشترین شوێنە بۆ بەروبوومی ئاژەڵداری و کشتوکاڵ هەروەها لە ڕۆژگاری دێریندا ڕێرەوێکی گرینگی بازرگانی بووە ڕۆژهەڵات و ڕۆژئاوای پێکەوە بەستۆتەوە بە ڕێگەی کێلە شینەوە. ‏
مێژووی سیدەکان:
مێژووی سیدەکان زۆر کەونارایە.. بنکەی خۆرپەرستی ڕۆژگاری ئۆرارتۆ لە نزیک ئەم شارۆچکەیە بووە و بە مساسر یان موصاصڕ دەناسرا ‏کە ئەمڕۆ پاشماوەکانی لە گوندی مجێسەر دا ماون. شای ئاشووریەکان سەرگۆنی دووەم لە 714 پێش زایین هێرشێکی لە ‏ناکاوی بردۆتە سەر پاشای موساسر ئورزانا و بەزاندوویەتی و پەرستگای پیرۆزی مساسری خاپوور کردووەو تاڵانی زێڕو زیوو و سەر و ماڵاتی دەڤەرەکەی خەڵکەکەی گواستۆتەوە بو نینەوای پایتەختی ‏ئاشووریەکان.. تۆمارەکانی خرسابادی نینەوا باس لەم هێرشەی شای ئاشوور دەکەن. نووسراوەی کێلەشین (کە ئەمڕۆ لە ‏مۆزیمی ئورمیە پارێزراوە)و نووسراوەی سەر کێلی تۆپزاوا (کە لە مۆزیەمی هەولێرە) دوو شایەتحاڵی گرینگی مێژووی ‏کەونارای سیدەکانن. لە ڕۆژگاری عەبباسیەکان سیدەکان بەشێک بووە لە ویلایەتی ئازەربێجان و مووسڵ و بۆ ماوەیەک یەحیا ی بەرمەکی کە والی مووسڵ و ئازەرێجان بوو سەرپەرشتی ئیدارەی باج و دەرامەتی ڕێرەوی کێلەشین و گەلیی دەکرد. ڕۆژگارە ‏کوردانی زەرزا (زەرزاری) و ڕەوەندی هەدبانی ڕۆڵی گرینگیان هەبوو لەم ناوچەیەدا. لە سەردەمی سەرهەڵدانی ئەییوبیەکان سیدەکان ‏بەشێک بووە لە دەوڵتی ئەییوبی و باج ودەرامەتی کێلەشین بە هۆی میرەکانی زەرزاوە ڕەوانەی میسڕ دەکرا. لە کتێبی صبح ‏الاعشی دانراوی ساڵی 812 کۆچی باس لە سیدەکان و بەرازگر و کێلەشین دەکات و دەڵێت : چیای جنجرینی هەنداو شنۆ ‏لەلای ڕاستەوە زیدی هۆزێکە بە ناوی زەرزا هەروەها باس لە دەڤەری مازکرد (بەرازگرد) و ڕستاق (رۆست) ومرت (هێرت) ‏دەکات و ناوی میر حوسامەدینی زەرزاری دێنێت کە ئەوسا میری سیدەکان بووە و میر حنش کوڕی ئیسماعیلیش میری بەرازگر ‏بووە و هاوچەرخی حوکمدارێتی هۆلاکۆ بوونە کە پاتەختەکەی لە مەراغەو تەورێز بووە. لە ڕۆژگاری شەڕی دمدم سیدەکان و ڕەواندز هەر بەدەست هۆزی زەرزاوە بوو پاشان میری سۆران داگیری کرد.. لە دوای شەڕی دمدم نەوەکانی خانی لەپزێڕین میرایەتی سیدەکان و ‏بەرازگریان پێدرا و تا لە ڕۆژگاری میری ڕەواندز (پاشای گەورە 1820) دووبارە خرایەوە ژێر کۆنترۆڵی میرنشینی سۆرانەوە. لە ساڵی 1837 کاتێک ڕاولینسنی گەڕیدەی ئینگلیز گەیشتۆتە ڕەواندز ناوچەی برادۆست لە دۆخێکی نالەباردا بوو. پاش چەند ساڵێک لەشکری ئێران لە دیوی شنۆوە هێرشێکی کردە سەر قەڵای سیدەکان و بۆ ماویوەک تۆپبارانیان کرد بەڵام دواتر کشانەوە بۆ ئەودیوی سنوور. لە سەرەتای سەدەی بیستەم پاش هەرەسی شۆڕشی شێخ عوبیدوڵای نەهری 1882 ناوچەکە شڵەقا و بووە پەناگەی چەندین خەڵکی ئورمێ و شەمدینان، لە 1917 کاتێک لەشکری ڕووسیا هێرشی کردە سەر ڕەواندز بەشێکی سوپای ڕووس وهاوپەیمانە ئاشوریەکان ڕژانە دیوی برادۆست.. هیرَرشبەرانی ڕووس ڕووبەرووی بەرگری هۆزەکان بوونەوە و ئەوکاتە لەشکری برادۆست پێکهاتبوو لە مەحمود خانی بێنارو عەوڵابەگی بێنار لە دیوی سیدەکانیش محەمەدسلیم بوو. کاتێک سمکۆ پەنای بردە بەر سیدەکان لە گوندی ژووژیلەی بناری چیای بۆڵێ گیرسایەوەو لەشکری شکاک بە ناوچەکەدا بڵاوببوون تا ساڵی 1930 کاتێک سمکۆ گەڕایەوە ئێران ولە شنۆ شەهیدکرا. هەر لەو ساتەدا لە لۆڵان خانەقای شێخ ڕەشید ناوبانگی دەرکرد و موریدێکی زۆری لە دەوری خۆی کۆکردەوە. پاشان لە سیەکان لەگەڵ دراوسێکانی لە بارزان دووچاری کیشەو ناکۆکی بوون... لە سەردەمی ئینگلیزەگان لەو شوێنەی ئێستا یەکەیەکی ئیداری پێک هات و سیدەکان کرا بە ناحیە. لە سەردەمی کۆماری مەهاباد مەحمودبەگ گەورەی ناوچەکە بوو. لە پاش ساڵی 1958 شێخ ڕەشیدی لۆلان لە حکومەتی عەبدولکەریم قاسم هەڵگەڕایەوەو پەنای بردە بەر ئێران،، دواتر ناوچەکە لەلایەن شیوعیەکانی لایەنگری دەوڵەتی عیڕاق و بارزانیەکانەوە کۆنترۆڵکرا.. لە ساڵی 1961 تا 1975 ناوچەکە نائارامیەکی زۆری بەخوە بینی و لە ساڵی 1978 پاش پەیدابوونی مەفرەزەکانی پێشمەرگە لە هەکاری و خواکوڕک.. ناوچە سنووریەکانی چۆلکران و خەڵکەکەی ڕاگوازرانەوە هەولێر و لە کۆمەڵگاکانی کەسنەزان و دیگەڵەو تۆپزاوە نیشتەجێکران. لە پاش ساڵی 1984 سیدەکان بەرەیەکی گرینگی شەڕی نێوان ئێران وعیڕاق بوو.
جوگرافیای سیدەکان:
ناوچەکە بە گشتی هاوینان فێنک و مەیلەو گەرمە و زستانیشی ساردو بەفراویە. ڕێژەی بارانبارینی لە چاو ناوچەکانی تر ‏بەرزترەو و بەفر لە کێوە سەرکەژەکانیدا دەمێنێت.. ‏
(دەستکاری)رووبارەکان
‏ گادەر و بۆگەن و هاجیبەگ و نزاری و زەنا هەر لە سیدەکانەوە سەرچاوە دەگرن. ڕێرەوی گادەر بەرەو شنۆ دەشتی سندووسە تا دەریای ورمی و ‏هاجیبەگ دەڕژێتە زێی گەورە لە ڕێزان و نزارێ و زەنا تێکەڵی ئاوی ڕووباری قەلەندەر دەبنەوەو ‏دەڕژێتە ڕووباری ڕەواندز و تێکەڵی ئاوی زێی گەورە ‏دەبێتەوە
بێرم:
لە کۆپکی زۆزانەکانی برادۆست، چەند گۆمی مەزن هەن کە جێماوەی بورکانین و بە بێرم دەناسرێن. گرینگترینیان بێرمی ‏دیندارانه. لە نێوان گوندی بیرکم و کێلەشین. ‏
چیاکان:
بەرزترین چیای کوردستانی باشوور حەساررۆَست و کۆپکەکەی (هەڵگورد) کەوتۆتە ڕۆژهەڵاتی سیدەکان. چیاکانی تر ‏بریتین لە :‏ چیای حەسەنبەگ (هەنداو دیانا)‏ چیای ڕەبەنۆک و سەری بەردی ‏گۆشینە (لە هەنداو شارۆچکەی سیدەکان)‏ چیای بۆڵێ چیای بەربزین چیای قەلەندەر‏ چیای شەکیو چیای ئاودەلکیو سیاکۆ شەماشە هاجەر چیاکانی خواکوڕک و بەرازگر
دەشتەکان:
گرینترین دەشتایی ناوچەی سیدەکانی برادۆست : بریتین لە دەشتی هێرت و دەشتی بەرازگر. ‏
ئەم بابەتە 23,697 جار بینراوە
هاشتاگ
سەرچاوەکان
[1] ماڵپەڕ | کوردیی ناوەڕاست | ماڵپەڕی ویکیپێدیا
بابەتە پەیوەستکراوەکان: 251
بەڵگەنامەکان
شوێنەکان
وێنە و پێناس
کورتەباس
پۆل: شوێنەکان
زمانی بابەت: کوردیی ناوەڕاست
جۆری شوێن / شوێنەوار: شارەدێ
زمان - شێوەزار: کرمانجیی ناوەڕاست
شار و شارۆچکەکان: سۆران
میرنشین: سۆران
وڵات - هەرێم: باشووری کوردستان
تایبەتمەندییە تەکنیکییەکان
خاوەنی ئەم بابەتە بەسوپاسەوە، مافی بڵاوکردنەوەیی بە کوردیپێدیا بەخشیوە! یان بابەتەکە کۆنە، یاخود بابەتەکە موڵکی گشتییە.
کوالیتیی بابەت: 99%
99%
ئەم بابەتە لەلایەن: ( هاوڕێ باخەوان )ەوە لە: 25-02-2010 تۆمارکراوە
ئەم بابەتە بۆ دواجار لەلایەن: ( سەریاس ئەحمەد )ەوە لە: 03-05-2018 باشترکراوە
ناونیشانی بابەت
ئەم بابەتە بەپێی ستانداردەکانی کوردیپێدیا هێشتا ناتەواوە و پێویستیی بە داڕشتنەوەی بابەتی و زمانەوانیی زۆرتر هەیە!
ئەم بابەتە 23,697 جار بینراوە
فایلی پەیوەستکراو - ڤێرشن
جۆر ڤێرشن ناوی تۆمارکار
فایلی وێنە 1.0.134 KB 25-02-2010 هاوڕێ باخەوانهـ.ب.

ڕۆژەڤ
ژیاننامە
سەعید گەوهەر
26-12-2010
هاوڕێ باخەوان
سەعید گەوهەر
پەرتووکخانە
پوختەی ڕێنووس
23-08-2022
زریان عەلی
پوختەی ڕێنووس
ژیاننامە
پەشێو حەمەد ئەمین
25-04-2023
زریان سەرچناری
پەشێو حەمەد ئەمین
پەرتووکخانە
خۆم و ئەستێرە گەشەکان؛ بەرگی 09
21-02-2024
ئاراس ئیلنجاغی
خۆم و ئەستێرە گەشەکان؛ بەرگی 09
ژیاننامە
قادر فەتاحی قازی
22-02-2024
سارا سەردار
قادر فەتاحی قازی
 چالاکییەکانی ڕۆژی
بابەتی نوێ
ژیاننامە
بەهزاد حەوێزی
22-02-2024
زریان سەرچناری
ڤیدیۆ
نیگای تەمەن لەگەڵ خالید فاتیحی
22-02-2024
ڕۆژگار کەرکووکی
ژیاننامە
خالید فاتیحی
22-02-2024
ڕۆژگار کەرکووکی
پەرتووکخانە
خەون و زۆڵەکان
22-02-2024
ڕۆژگار کەرکووکی
ژیاننامە
قادر فەتاحی قازی
22-02-2024
سارا سەردار
ژیاننامە
ئەییووب کەریمی
21-02-2024
زریان سەرچناری
پەرتووکخانە
خۆم و ئەستێرە گەشەکان؛ بەرگی 09
21-02-2024
ئاراس ئیلنجاغی
پەرتووکخانە
بارتەقای بوون
21-02-2024
زریان سەرچناری
ڤیدیۆ
پەروەردەو فێرکردن لە ساڵانی 1970 لە گوندی بێتواتە
21-02-2024
ڕۆژگار کەرکووکی
ڤیدیۆ
وتوێژ لەسەر ڕۆمانی نهێنی مۆمەکان
21-02-2024
ڕۆژگار کەرکووکی
ئامار
بابەت 509,819
وێنە 102,839
پەرتووک PDF 18,668
فایلی پەیوەندیدار 92,301
ڤیدیۆ 1,185

Kurdipedia.org (2008 - 2024) version: 15.25
| پەیوەندی | CSS3 | HTML5

| کاتی ئافراندنی لاپەڕە: 0.172 چرکە!