📊 بابەت 374,713 | وێنە 59,291 | پەڕتووک PDF 11,059 | فایلی پەیوەندیدار 43,539 | 📼 ڤیدیۆ 167 | 🗄 سەرچاوەکان 14,799
لەم کاتەدا 10 میوان لەسەر ماڵپەڕی کوردیپێدیا ئامادەیە!
🏠|📧|دەربارە!|پەڕتووکخانە|📅
🏠 دەستپێک|📧 پەیوەندی|💡 دەربارە!||
|
📅 ئەمڕۆ 02-07 لە مێژوودا
📅کڕۆنۆلۆژیای رووداوەکان
📅 رۆژەکان
📆02-07-2020
📆01-07-2020
📆30-06-2020
📆29-06-2020
📆28-06-2020
📆27-06-2020
📆26-06-2020
📂 زۆرتر ...
📅02 July
📝 بەڵگەنامەکان
📊 ئامار و راپرسی
✌️ شەهیدان
💚 ئەنفالکراوان
☪ قوربانیی شەڕی دەوڵەتی ئیسلامی - داعش
😞 قوربانیی شەڕی ناوخۆ
👩 قوربانیی توندوتیژی
📅 رۆژی لەدایکبوون
📅 رۆژی کۆچی دوایی
📅 30-06-2020
باکووری کوردستان
- لە ناوچەی پازارجخی مەڕاش پۆلیسی تورک هەڵیکوتایە سەر ژمارەیەک ماڵ و ناجی کیزیلەر هاوسەرۆکی پێشووی هەدەپەی ناوچەکە، موراد گەنج هاوسەرۆکی خولی پێشوو، ئیبراهیم گانیداغلی و مەسعود گوزلوگۆل و کەسێکی تریان دەستگیرکرد.[6]
- بەبیانووی ئەوەی زیانیان بەرکەوتووە، دەوڵەتی تورک داوای 10 هەزار و 406 لیرەی تورکی وەک قەرەبوو، لە خانەوادەی ئایکوت ئوزکور شەهیدی هەپەگە کرد، دەڵێن، ئەگەر ئەو پارەیە نەدەن دەست بەسەر موڵک و ماڵیان-دا دەگرن.[4](بڕوانە فایلی پەیوەندیدار)
- ئێوارەی رۆژی 30ی حوزەیرا
👫 تاهير ئەحمەد سادق حەوێزی
تاهیر ئەحمەد سادق حەوێزی
ناوی تەواوی(تاهیر کوڕی ئەحمەد ئاغای سادق ئاغای بەکر ئاغای قاصدی حەوێزی يە) سادق ئاغای باپیری برای ئەمین ئاغای(ئەختەر)ی شاعیره بووە، مامۆستا تاهیر لە (1/7/1919)لە گەڕەکی(بەفری قەندی) شاری کۆیە چاوی بۆ ژیان هەڵهێناوە، لەتەمەنی حەوت ساڵیدا باوکی دەینێرێتە بەرخوێندنی حوجرە و لای(مەلا ئەحمەد) که ‌بە مەلای ڕەش ناسراوبوو، لەلای ئه و دەخوێنێت، سێ ساڵ بەردەوام دەبێت، لەم ماوەیەدا تەواوی قورئانی پیرۆز و چەند کتابێکی تری ئاینی دەخوێنێت، بەهۆی ئەوەی خوێندن لە حوجرەکان بەزمانی فارس
👫 رەمزی قەزاز
مامۆستای رەوانشاد (رەمزی محێدین قەزاز: 1917 1973) لە بنەماڵەیەکی ناسراوی کورد و کوردستان پەروەر، لە شاری سلێمانی، لە باشووری کوردستان لە دایکبووە.
بۆ ماوەیەک مامۆستایی کردووە، لە جیهانی وەنەوشەیی پاک و بێتاوانی منداڵانی کورد نزیکبۆتەوە و ئاشنایان بووە، شارەزای زمانی سادە و شیرینیان بووە، لە هیوا و خواست و خەون و خولیا و لە راز و نیازی پاکیان تێگەیشتووە.
مامۆستا رەمزی قەزاز، لە ساڵەکانی شەری جیهانی دووەمدا، بە دیاری کراویش لە ساڵی (1942) دا، لەگەڵ رابەری شیعری نوێی کوردیمان، شاعیری نەمر مامۆستا
👫 کەریمی ئەلەکە
ناوی عەبدول کەریم کوڕی ئەلیاسە، لەبەر رێز و خۆشەویستی ناوی باوکیان گۆڕیوە بە (ئەلەکە) و بەم جۆرە بۆتە کەریمی عەلەکە، پیاوێکی دڵ و دەروونپاک و لەخواترس بووە، لەسەر ئایینی باوو باپیرانی کە مەسیحی بووە رۆیشتووە، سەرەتای ژیانی بەبازرگانی دەستپێکردووە و وەک بازرگانێکی ناودار و ناسراو لەناوچەکانی کوردستانی عێراق و ئێران کاری کردووە، لەحکومەتەکەی شێخی نەمردا وەزارەتی دارایی پێسپاردووە، پیاوێکی زۆر زیرەک و تێگەیشتوو بووە، هەر کە هەستی کردووە جەنگی یەکەمی جیهانی روودەدا، دەغڵودانێکی زۆری عەمبارکردووە و ل
🏰 خانەقین | 🏷️ پۆل: شوێنەکان | زمانی بابەت: 🏳️ کوردیی ناوەڕاست | 👁️‍🗨️
✍️

خانەقین


فایلی پەیوەندیدار 📂
خانەقینخانەقین شارێکی کوردستانییە کەوتۆتە باشووری کوردستان، قەزایە و تائێستا سەربە پارێزگای دیالەیە. سنووری ئیدارەی خانەقین لەنێوان هێڵی پانیی (Latitude 343469 N) وە هێڵی درێژی (Longitude 454006 E). رووبەری ئیداریی 3915 کم2، و بەرزایی لە ئاستی دەریاوە 201 مەتر.
شارۆچکەی خانەقین کەوتۆتە نێوان قەزای هەڵەبجەهەڵەبجە لە باکوورەوە. قەزای مەنەلی و شاخی حەمرین سنووری لە باشووردا دیاری دەکات. رووباری سیروان لە رۆژئاوا و سنووری عێراق و ئێران لە رۆژهەڵات. لە ساڵانی هەفتاکانی سەدەی رابردوو، ژمارەی دانیشتووانی بە 175000 کەس مەزەنە کراوە. بەڵام راستی ژمارەی دانیشتووانی نەزانراوە لە ئەنجامی تەقەلای حکومەتی عێراق بو گۆڕینی دیمۆگرافییای شارەکە.
زۆربەی هەرە زۆری دانیشتووانی خانەقین کوردن و بە زاراوەی کەڵهوڕی و گۆرانی زمانی کوردی قسەدەکەن کە هەندێ جار، بە هەڵە بە فەیلی ناویان دەبردرێت. کوردی فەیلی زاڕاوەیەکی دیکەی زمانی کوردییان هەیە، ئەویش زاڕاوەی (لوڕی و لەکی)یه. زۆربەی دانیشتووانی باشووری خانەقین بەرەو شاری مەنەلی و بەدرەوجەسان لە بەشی ئێراق و ئیلامئیلام و کرماشانکرماشان لە بەشی ئێران، لوڕن یا لەکن و بەو زاڕاوەیە قسەدەکەن. لە رووی ئایینییەوە ئیسلامن و بەشێکی زۆری شیعە مەزهەبن بەشەکەی دیکەش سوننە. بەشێکیش کاکەیی و سنجاوی. بێجگە لە کورد، ژمارەیەکی تورکمان، عەرەب، جوولەکە و مەسیحی و سابئی و مەندائی لە خانەقین دژین. لەبەر هەمەڕەنگی ئایینی و مەزهەبی پێکهاتەی دانیشتووانەکەی، ژمارەیەکی زۆری حوسەینیەی شیعە و مزگەوتی سوننەی تێدایە. کڵێسایەکی مەسیحی تییدایە. سیناگوگی جوولەکەکانیش تێدابوو، بەڵام لە ساڵانی دوای دامەزراندنی ئیسرائیل و دەرکردنی جوولەکەکان لە خانەقین، رووخێنرا.
لە ساڵانی حوکمی رژێمی بەعسدا، گۆڕانکارییەکی زۆر بەسەر پێکهاتەی دانیشتووانەکیدا هات کە بە پرۆسەی (تەعریب) ناسراوە. کوردی رەسەنی خەڵکی شارەکە بەزۆر دەرکران و دوورخرانەوە بۆ باشووری عێراق، عەرەبی ئەوێ لە شوێنەکانیان نیشتەجێ کران. دەستکرا بە رووخاندنی دیهاتەکان وەکوو بانمیل، مەلا عەزیز، قولە یەهودی و پێوکەونەیکەنە و چەندین دیهاتی دیکە. رووخاندنی پاڵاوگەی نەوتی خانەقین کە بەپاڵاوگەی ئەڵوەند ناسرابوو. گواستنەوەی کرێکارەکانی بۆ شارەکانی دیکەی عێراق. درووستکردنی چەندین گەڕەک بۆ نیشتەجێکردنی عەرەبی تەعریب لە خانەقین، بۆ نموونە: گەڕەکی (شعلة) لە ئەرکەوازی، (7 نیسان) لە کارێز، (الاشتراکیة) لە مەڵکشای، (آبو عبیدة ابن الجراح) لە عالیاوەی کوێخا زۆراب، (التآمیم) لە تۆڵەفرۆش، (الشیبانی) لە یوسف بەگ کە هەر گەڕەکێکی لە (100-150) خانوو بێکهاتبوو.
شاری خانەقین زۆر دێرینە، بەدرێژایی مێژوو شوێنی نیشتەجێی مرۆف بووە. هەبوونی رووباری ئەڵوەن کە بەم ناوچەیەدا دەروات، رۆڵێکی دیاری هەبووە لە ئاوەدانیبوونی و بەپیتکردنی خاکەکەی. زەویوزاری دەوروبەری رووباری ئەڵوەن بۆ کشتوکاڵ و بەکارهێنراوە هەر بۆیە مرۆڤ لێی نیشتەجێ بووە و بۆتە خاڵیکی گرنگی رێگای هاتووجۆ لە نێوان رۆژهەڵات و رۆژئاوا کە ئەوسا بە رێگای خراسان ناسراوە،
لە سەردەمی مەملەکەتی کۆتییەکان (8 سەدە پ. ز.)، ناوی خانەقین وەکوو (ئاوارتیوم) هاتووە. لە کاتی تێپەربوونی ئەسکەندی گەورە بەو ناوچەیەدا (3 سەدە پ.ز.) ناوی وەکوو (ئارتیمیتا) لە مێژووی یونانی کۆن هاتووە. ناوی مەرکەزی ویلایەتی سابینا لە نووسراوەکانی سەردەمی ئاشورییەکان بە (خودون) هاتووە کە دەکاتە شوینی ئیستای خانەقین.
لە کتابی (المسالک و الممالک، أبو القاسم عبد اللە بن أحمد، بن خرداذابه/ ساڵی 300 هجری – 912ی میلادی مردووە) لاپەڕەی 3 و 7 ناوی خانەقین هاتووە وەک (طسوج-ناحیه) کە حەوت فەرسەخ لە جەلەولاجەلەولاو و شەش فەرسەخ لە قەسری شیسرینەوە دوورە.
لە کتابی (معجم البلدان، یاقوت الحموی ساڵی 621ی هجری 1227ی میلادی، لاپەڕەی 340 بەشی دووەم) ناوی خانەقین بەم شێوەیە هاتووە(خانقین: بلدة من نواحی السواد فی طریق همذان من بەغداد، بینها وبین قصر شیرین ستة فراسخ لمن یرید الجبال، ومن قصر شیرین إلی حلوان ستة فراسخ؛ قال مسهر بن مهلهل: وبخانقین عین للنفط عظیمة کثیرة الدخل، وبها قنطرة عظیمة علی وادیها تکون أربعة وعشرین طاقاً، کل طاق یکون عشرین ذراعاً)
لەکتابی (صبح الاعشی، ساڵی 821ی هجری نووسراوە لە لایەن الشیخ ابی العباس أحمد القلقشندی (756-827ی هجری)، بەشی چوارەم لاپەڕەی 403 ناوی خانەقین هاتووە بە هەمان شێوە کە حەوت فەرسەخ لە جەلەولاوە شەش لە قەسری شیرینەوە دوورە.
ئاشکەرایە کە هاتنی هێزی ئیسلام بۆ خانەقین پاش شەڕی جەلەولا بووە لە نێوان موسلمانان و ساسانییەکان لە ساڵی (16 هجری - 637 میلادی)، شەڕەکە 8 مانگی خایاند و موسلمانن سەرکەوتن و بەردەوام بوون لەداگیرکردنی ناوچەکە بەرەو خانەقین و حەلوان (سەرپێڵ زەهاو). کەواتە هەر لەو سەردەمەدا ناوی خانقین بووە بەهەمان شێوەی ئێستا. لەکاتی هاتنی مەغول بۆ داگیرکردنی بەغدا لە ساڵی (635 هجری) خانەقین بەتەواەی رووخێنراوە، لە تۆڵەی شکاندنی هێڕشی پێشتریان لە ساڵی (634 هجری). خانەقین ناوی وەکوو (کاروانسەرا و حەلوان)یش هاتووە، حەلوان یان ئەلوان، ئەلوەن ناوی مەکەزی چەند شاریک بووە کە دەکاتە ئێستای سەرپێڵ زەهاو.
🗄 سەرچاوەکان
[1] 📡 ماڵپەڕ | 🏳️ کوردیی ناوەڕاست | محەمەد جەهاد - ماڵپەڕی خانەقین

⁉️ تایبەتمەندییەکانی بابەت - Meta-data
🏷️ پۆل: 🏰 شوێنەکان
🏳️ زمانی بابەت: 🏳️ کوردیی ناوەڕاست
💎 جۆری شوێن / شوێنەوار: ◾ شارۆچکە
🗺 وڵات - هەرێم: ⬇️ باشووری کوردستان

⁉️ تایبەتمەندییە تەکنیکییەکان
©️ خاوەنی ئەم بابەتە بەسوپاسەوە، مافی بڵاوکردنەوەیی بە کوردیپێدیا بەخشیوە! یان بابەتەکە کۆنە، یاخود بابەتەکە موڵکی گشتییە.
✨ کوالیتیی بابەت: 99% ✔️
99%
✖️
 30%-39%
خراپ👎
✖️
 40%-49%
خراپ
✖️
 50%-59%
خراپ نییە
✔️
 60%-69%
باش
✔️
 70%-79%
زۆر باشە
✔️
 80%-89%
زۆر باشە👍
✔️
 90%-99%
نایاب👏
99%
✔️
ئەم بابەتە لەلایەن: (هاوڕێ باخەوان)ەوە لە: Jul 23 2009 3:57PM تۆمارکراوە
✍️ ئەم بابەتە بۆ دواجار لەلایەن: (هاوڕێ باخەوان)ەوە لە: May 17 2020 10:04AM باشترکراوە
☁️ ناونیشانی بابەت
🔗
🔗
⚠️ ئەم بابەتە بەپێی 📏 ستانداردەکانی کوردیپێدیا هێشتا ناتەواوە و پێویستیی بە داڕشتنەوەی بابەتی و زمانەوانیی زۆرتر هەیە!
👁 ئەم بابەتە 20,320 جار بینراوە

📚 فایلی پەیوەستکراو - ڤێرشن
جۆر ڤێرشن 💾📖🕒📅 👫 ناوی تۆمارکار
📷 فایلی وێنە 1.0.199 KB Jul 23 2009 3:57PMهاوڕێ باخەوان
✍️ ئەم بابەتە باشتر بکە!
☰ زۆرتر
⭐ بۆ ناو لیستی کۆکراوەکان
💬 رای خۆت دەربارەی ئەم بابەتە بنووسە!

✍️ گۆڕانکارییەکانی بابەتەکە!
🏷️ Metadata
RSS

📷 گووگڵی وێنەی بابەتی هەڵبژێردراو بکە!
🔎 گووگڵی بابەتی هەڵبژێردراو بکە!
⠪ بەشکردن
Facebook
Twitter
LinkedIn
Whats App
Viber
SMS
Facebook Messenger
E-Mail
👍
⭐ نرخاندنی بابەت
⭐⭐⭐⭐⭐ نایاب
⭐⭐⭐⭐ زۆر باشە
⭐⭐⭐ باش
⭐⭐ خراپ نییە
⭐ خراپ

خانەقین

📚 فایلی پەیوەندیدار: 5
📂[ زۆرتر...]
🖇 بابەتە پەیوەستکراوەکان: 81
📊 ئامار و راپرسی
1.👁️بەهۆی مەترسیی داعشەوە شەش گوندی کورد لە خانەقین چۆڵکراون
2.👁️بەڕێوەبەری شارەدێی گوڵاڵە: پارێزگاری دیالە رێگرە لەئاوەدانکردنەوەی شارەدێیەکە
3.👁️خانەقین.. زیاتر لە 70 بۆمبی چێنراو تەقیوەتەوە
4.👁️زیاتر لە 450 خێزانی کورد خانەقینیان جێهێشتووە
5.👁️لە دوای رووداوەکانی 16ی ئۆکتۆبەرەوە لە ناوچەکانی خانەقین و مەندەلی زیاتر لە هەزار خێزانی کورد شوێنی مانەوەیان جێهێشتووە
6.👁️لەدوای 16ی ئۆکتۆبەرەوە 25 گوندی کوردنشینی سنووری خانەقین چۆڵکراون
📝 بەڵگەنامەکان
1.👁️بانگەوازێک لەسەر خراپی رەوشی خانەقین لەلایەن ژمارەیەک کەسایەتی سیاسی و پەرلەمانی
💎 شوێنەوار و کۆنینە
1.👁️باوە مەحمود
2.👁️باوە مەحمی
3.👁️دۆزینەوەی چەندین پارچە ئاسەواری سەردەمی ساسانییەکان لە خانەقین
🏰 شوێنەکان
1.👁️Xaneqîn
2.👁️باخە هەنارە
3.👁️بانمیل
4.👁️باوەپلاوی
5.👁️پێوکە (خانەقین)
6.👁️جەبراوە
7.👁️حاجی لەری خواروو
8.👁️حاجی لەری سەروو
9.👁️خانقین
10.👁️خەلیفە ئەحمەد
11.👁️دەربەند بێلولە
12.👁️سەرتەکی بەمۆ
13.👁️شمشێرکوڵ
14.👁️قولە یەهودی
15.👁️قۆرەتوو
16.👁️گەڕەکی 101 (مەیدان)
17.👁️مەلا عەزیز
18.👁️مەیدان
19.👁️نەیکەنە
20.👁️هۆمەر مل
✌️ شەهیدان
1.👁️تاریق عەزیز کاکەیی
2.👁️حسێن عاسم
3.👁️سەید سەفا عەبدوڵا کاکەیی
4.👁️سەید شەهاب کاکەیی
5.👁️غەسان عەزیز کاکەیی
6.👁️یەزان جەمال کاکەیی
📷 وێنە و پێناس
1.👁️ئاهەنگی یەکێتی ئافرەتانی خانەقین ساڵی 1973
2.👁️ئەحلام مەنسور و هاوپۆلەکانی - قوتابخانەی دار المیسلون - 1964 لە خانەقین
3.👁️ئەڵوەن لە شەستەکانی سەدەی بیستدا
4.👁️پردی ئەڵوەن
5.👁️پشکنین و سوڕانەوەی هێزیکی بەریتانی بەناو شاری خانەقین دا
6.👁️پیاوانی کەڵهوڕی له خانەقین 1911
7.👁️پەڕینەوە لە ڕووباری ئەڵوەن لە شاری خانەقین ساڵی 1911
8.👁️تاهیر شێخ عوزێر لەگەل سەرۆک کۆماری ئێراق عەبدولسەلام عارف لە خانەقین
9.👁️تێروانینی کوردەکان لە هێزێکی ئەسپ سواری بەریتانی لەکاتی هانتەناوەوەی شاری خانەقین دا
10.👁️جەلال تاڵەبانی و کۆمەڵێک کەسایەتیی خانەقین
11.👁️چەند ئافرەتێکی بەشی نەخۆشخانەی سوپای پۆڵۆنی لە خانەقین ساڵی 1942
12.👁️چەند کوردێکی خانەقین - 1917
13.👁️حەوشکوڕوو 1911
14.👁️خانەقین- ئەڵوەن ساڵی 1928
15.👁️خانەقین ساڵی 1918
16.👁️خانەقین ساڵی 1966
17.👁️خانەقین لە ساڵی 1940
18.👁️خانەقین لە ساڵی 1965
19.👁️خانەقین لە ماڵی مستەفا پاشاوە 03-1911
20.👁️خانەقین لە ماڵی مستەفا پاشای کوڕی عوسمان پاشا ساڵی 1911
21.👁️دوو پیاوی خانەقینی لە کاتی گفتوگۆدا
22.👁️سوهاد خانەقینی و پۆلێک پێشمەرگە
23.👁️سینەما خەزرا لە خانەقین
24.👁️عەلی شامار وپۆلێک پێشمەرگەی یەکێتی لەکاتی رۆیشتنیان بۆ ئازادکردنی خانەقین لە مانگی 3ی 1991 دا
25.👁️قەڵای گومرگ
26.👁️گومرگی خانەقین ساڵی 1955
27.👁️ماڵی مستەفا پاشا
28.👁️هێزێکی ئەسپ سواری بەریتانی لەناو شاری خانەقین ساڵی 1918
29.👁️هێلانەی لەق لەق لە سەر مالێک لە خانەقین ساڵی 1911
30.👁️هەڵبژاردەی تیپی تۆپی پێی کچانی خانەقین لە ساڵی 1973
31.👁️وشکبوونی ئاوی ئەڵوەن لە خانەقین بەهۆی داگیرکەری ئێرانەوە
32.👁️ویستگەی بەردی خانەقین ساڵی 1911
33.👁️وێرانکردنی بازارێکی شاری خانەقین لەلایەن تورکەکانەوە
34.👁️وێنەی مناڵی مەلا بەختیار، کاتی چوونە قوتابخانەی سەلاحەدینی سەرەتایی لە خانەقین، ساڵی 1959
35.👁️وێنەیەکی دەگمەنی خانەقین - 1966
36.👁️ڕۆژی جیهانی ژنان لە خانەقین - 1959
37.👁️کارێزی عەلی خان شاری خانەقین ساڵی 1955
38.👁️کۆمپانیای نەوتی خانەقین - 1925
39.👁️کۆمپانیای نەوتی خانەقین ساڵ 1928
40.👁️کۆمەلێک پیاوی کورد لە پەنا دێوارێکدا لەناو شار خانەقین
41.👁️کۆمەڵیک لە قوتابیانی خانەقین لەسەر پردی کۆپری
42.👁️یەکێک لە خانەکانی خانەقین
📼 ڤیدیۆ
1.👁️هەندێ ڤیدیۆی شاری خانەقین ساڵی 1953
👫 کەسایەتییەکان
1.👁️نەدیم زەهاوی بوو بە ئەندامی پەرلەمانی بەریتانیا
2.👁️ڕەشید محەمەد قادر (مەلا برایم)
📂[ زۆرتر...]

Kurdipedia.org (2008 - 2020) version: 12.07
| 📩 contact@kurdipedia.org | ✔️CSS3 | ✔️HTML5
| کاتی ئافراندنی لاپەڕە: 1,311 چرکە!
☎ +9647701579153 +9647503268282
| ☎ +31654710293 +31619975574