🏠 دەستپێک
تۆمارکردنی بابەت
کوردیی ناوەڕاست (# 245,027)
Kurmancî - Kurdîy Serû (# 56,763)
English (# 2,750)
کرمانجی - کوردیی سەروو (# 4,842)
هەورامی (# 61,805)
لەکی (# 17)
Kurdîy Nawerast - Latînî (# 1,154)
عربي (# 11,312)
فارسی (# 2,504)
Türkçe (# 1,552)
עברית (# 10)
Ελληνική (# 13)
Française (# 278)
Deutsch (# 563)
Nederlands (# 127)
Svenska (# 57)
Español (# 34)
Italiano (# 38)
Pусский (# 768)
Fins (# 11)
Norsk (# 13)
日本人 (# 18)
中国的 (# 11)
Հայերեն (# 10)
پەیوەندی
دەربارە!
FacebookKurdipedia on Facebook
TwitterKurdipedia on Twitter
Dark modeDark Mode
زۆرتر
Kurdipedia
🔎 English Menu
🏠|📧|دەربارە!|پەڕتووکخانە|📅
🔀 بابەت بەهەڵکەوت
❓ یارمەتی
📏 رێساکانی بەکارهێنان
🔎 گەڕانی ورد
➕ تۆمارکردنی بابەت
🔧 ئامرازەکان
🏁 زمانەکان
🔑 هەژماری من
✚ بابەتی نوێ
🧩 ئاودەلۆکەی یەک چاو
ئاودەلۆکەی یەک چاو.
ئاودەلۆکە بەشوێنێکی زۆر تاریک دەوتیرێ کە لە کەلێنێکی بچووکەوە، یەک تاڵی زۆر باریک ڕووناکی لێوەی بێتە ژوور و بە ئاستەم ڕووناکی بکاتەوە یان بە شوێنێکی شێدار ئەوترێ، وەک سەقفی ئەشکە
🧩 ئاودەلۆکەی یەک چاو
📕 خوێندنی کوردی ئەلف و بێی قادرمە
ناونیشانی پەڕتووک: خوێندنی کوردی ئەلف و بێی قادرمە؛ قۆناغی یەکەم و دووەم
ناوی نووسەر: کامەران تەحسین سارتکەیی
بابەت: فێرکاری
ژمارەی پەڕ: 96 پەڕەی ڕەنگاوڕەنگ
لەبەڕێوەبەرایەتی گشتی کتێبخانە گشتیەکا
📕 خوێندنی کوردی ئەلف و بێی قادرمە
🧩 ئەسپی تۆپیو جۆ دەخوا
ئەسپی تۆپیو جۆ دەخوا.
ئەسپی تۆپیو, مەبەستی لە ئاشە, (ئاش ئامێرێکی کەلەپووری کوردییە، بۆ هاڕینی دانەوێڵە بەکاردێت) کاتێ ئاش جۆی پێدەهاڕدرێ , لەبەشی سەرەوەی ئاشەکە جۆ دەکرێتە ناوی، لەوێوە بەرەو بەرداش
🧩 ئەسپی تۆپیو جۆ دەخوا
📕 دووپشک
ناونیشانی پەڕتووک: دووپشک، ئەلێکس رایدەر تەنیا 90 خوولەکی لەبەردەستدایە بۆ ئەوەی دونیا رزگار بکات
ناوی نووسەر: ئەنتۆنی هورویتس
ناوی وەرگێڕ: محەمەد شەهدی [1]
📕 دووپشک
📕 دیدەنی کچێکی سەدلەسەد دڵخواز لە بەیانیەکی جوانی مانگی ئەپرێڵدا
ناونیشانی پەڕتووک: دیدەنی کچێکی سەدلەسەد دڵخواز لە بەیانیەکی جوانی مانگی ئەپرێڵدا
ناوی نووسەر: هاروکی موراکامی
ناوی وەرگێڕ: ئاری هاشم [1]
📕 دیدەنی کچێکی سەدلەسەد دڵخواز لە بەیانیەکی جوانی مانگی ئەپرێڵدا
📕 کچەی مەولانا جەلالەدینی ڕۆمی
ناونیشانی پەڕتووک: کچەی مەولانا جەلالەدینی ڕۆمی
ناوی نووسەر: مۆریل ماوفرۆی
ناوی وەرگێڕ: خالید تۆفیق
ژمارەی چاپ: چاپی یەکەم [1]
📕 کچەی مەولانا جەلالەدینی ڕۆمی
📕 بەهاری عەرەبی و مەترسییەکانی فێندەمێنتالیزم
ناونیشانی پەڕتووک: بەهاری عەرەبی و مەترسییەکانی فێندەمێنتالیزم
ناوی نووسەر: ئەنوەر حسێن بازگر
ساڵی چاپ: 2015
ژمارەی چاپ: چاپی یەکەم [1]
📕 بەهاری عەرەبی و مەترسییەکانی فێندەمێنتالیزم
🧩 کۆمەڵە شاخێک بەرز و گەردن کەش، ئاسمانی شینی گرتۆتە باوەش
کۆمەڵە شاخێک بەرز و گەردن کەش
ئاسمانی شینی گرتۆتە باوەش
چوار پیتی ئەوەڵ بڕێژەی ڕەحمەت
جوتیار هەڵدەستێ لە خەوی غەفڵەت
پیتی یەک و دوو چوار و پێنج لە بانی
بۆ توند و تیژی خەڵک بەکاردێ
پیتی سێ
🧩 کۆمەڵە شاخێک بەرز و گەردن کەش، ئاسمانی شینی گرتۆتە باوەش
📕 یاداشتەکانی جەنگ
ناونیشانی پەڕتووک: یاداشتەکانی جەنگ
ناوی نووسەر: ستران عەبدوڵڵا
ساڵی چاپ: 2016
ژمارەی چاپ: چاپی یەکەم [1]
📕 یاداشتەکانی جەنگ
🧩 مەتەڵ چوار پیتە تەواو، ئاگاداری بە نەیخەیتە ناو ئاو
مەتەڵ چوار پیتە تەواو
ئاگاداری بە نەیخەیتە ناو ئاو
پیتی یەک و چوار نیوەی کۆمەڵە
یەک و سێ و چوار ئازار و خەمە
پیتی یەک دوو چواری لە بان
ڕۆژنامەیەک بوو لە شاری بابان
مەتەڵ چوار پیتە تەواو: مە
🧩 مەتەڵ چوار پیتە تەواو، ئاگاداری بە نەیخەیتە ناو ئاو
📕 هەڵدێرانی عێراق لە ڕوانینی (سەرۆک بارزانی)یەوە
ناونیشانی پەڕتووک: هەڵدێرانی عێراق لە ڕوانینی (سەرۆک بارزانی)یەوە
ناوی نووسەر: ئاسۆ عەلی فەرەج
چاپخانە: رۆکسانا
ساڵی چاپ: 2019
ژمارەی چاپ: چاپی یەکەم [1]
📕 هەڵدێرانی عێراق لە ڕوانینی (سەرۆک بارزانی)یەوە
📖 بۆچی گومان لە فەرهەنگی خاڵ دەکەن؟!
بۆچی گومان لە فەرهەنگی خاڵ دەکەن؟!
کامەران سوبحان
(شەش زانیاریی لەبارەی فەرهەنگ، لە زمانی کوردیدا)
یەکەم: گومانکردن لە فەرهەنگی خاڵ، مایەی خەم و نیگەرانییەکی قوڵە! بەداخەوە، کەسانێک هەن بێ سەرچاوە
📖 بۆچی گومان لە فەرهەنگی خاڵ دەکەن؟!
📕 پراکتیزە کردن و تیۆریزە کردنی ڕەخنەی ئەدەبی
ناونیشانی پەڕتووک: پراکتیزە کردن و تیۆریزە کردنی ڕەخنەی ئەدەبی
ناوی نووسەر: نەجات حەمید [1]
📕 پراکتیزە کردن و تیۆریزە کردنی ڕەخنەی ئەدەبی
📕 چۆن دەبیتە قوتابیەکی سەرکەوتوو لە سەرجەم قۆناغەکانی خوێندندا
ناونیشانی پەڕتووک: چۆن دەبیتە قوتابیەکی سەرکەوتوو لە سەرجەم قۆناغەکانی خوێندندا
ناوی نووسەر: ئەنوەر ئەحمەد مستەفا
شوێنی چاپ: هەولێر
ژمارەی چاپ: چاپی یەکەم [1]
📕 چۆن دەبیتە قوتابیەکی سەرکەوتوو لە سەرجەم قۆناغەکانی خوێندندا
📕 زانستی کۆمەڵناسی پەروەردەیی
ناونیشانی پەڕتووک: زانستی کۆمەڵناسی پەروەردەیی
ناوی نووسەر: ئیبراهیم ناسر
ناوی وەرگێڕ: دانا نادر محەمەد
ساڵی چاپ: 2013
ژمارەی چاپ: چاپی یەکەم [1]
📕 زانستی کۆمەڵناسی پەروەردەیی
📕 101 شاعیر و نووسەری جیهانی
ناونیشانی پەڕتووک: 101 شاعیر و نووسەری جیهانی
ناوی نووسەر: بۆتان جەلال [1]
📕 101 شاعیر و نووسەری جیهانی
📕 کارگێڕی قوتابخانە و بەڕێوەبەری سەرکەوتوو
ناونیشانی پەڕتووک: کارگێڕی قوتابخانە و بەڕێوەبەری سەرکەوتوو
ناوی نووسەر: م. محەمەد ساڵح پێندرۆیی
ساڵی چاپ: 2011
ژمارەی چاپ: چاپی یەکەم [1]
📕 کارگێڕی قوتابخانە و بەڕێوەبەری سەرکەوتوو
📕 توند و تیژی خێزانی
ناونیشانی پەڕتووک: توند و تیژی خێزانی
ناوی نووسەر: ئالیسا دڵتافۆ
ناوی وەرگێڕ: ئاوات محەمەد [1]
📕 توند و تیژی خێزانی
📕 پرۆگرامی شیکردنەوەی رەفتاری جێبەجێکردن بە شێوازی لۆڤاس
ناونیشانی پەڕتووک: پرۆگرامی شیکردنەوەی رەفتاری جێبەجێکردن بە شێوازی لۆڤاس
ناوی نووسەر: ئەحمەد عەبدولڕەزاق
ناوی وەرگێڕ: فەیسەڵ خەلیل
ساڵی چاپ: 2015
ژمارەی چاپ: چاپی یەکەم [1]
📕 پرۆگرامی شیکردنەوەی رەفتاری جێبەجێکردن بە شێوازی لۆڤاس
📕 250 شێواز بۆ گوتنی نا
ناونیشانی پەڕتووک: 250 شێواز بۆ گوتنی نا
ناوی نووسەر: د. سووزان نیومەن
ناوی وەرگێڕ: موحسین باوەجانی [1]
📕 250 شێواز بۆ گوتنی نا
📕 نهێنی سەرکەوتن لە ژیاندا
ناونیشانی پەڕتووک: نهێنی سەرکەوتن لە ژیاندا
ناوی نووسەر: برایان ترەیسی
ناوی وەرگێڕ: محەمەد شەهدی [1]
📕 نهێنی سەرکەوتن لە ژیاندا
📕 ڕێکارە پراکتیکییەکان بۆ چونە ناو دڵی پیاوان
ناونیشانی پەڕتووک: ڕێکارە پراکتیکییەکان بۆ چونە ناو دڵی پیاوان
ناوی نووسەر: محەمەد سادقی سەیار - حسێن حسێنی
ناوی وەرگێڕ: زریان مەحموود [1]
📕 ڕێکارە پراکتیکییەکان بۆ چونە ناو دڵی پیاوان
📕 پرۆگرامی ئامانجە مەزنەکان
ناونیشانی پەڕتووک: پرۆگرامی ئامانجە مەزنەکان
ناوی نووسەر: برایان ترەیسی
ناوی وەرگێڕ: مەهاباد حەسەن
ساڵی چاپ: 2014
ژمارەی چاپ: چاپی یەکەم [1]
📕 پرۆگرامی ئامانجە مەزنەکان
📕 راوێژ لەگەڵ منداڵاندا
ناونیشانی پەڕتووک: راوێژ لەگەڵ منداڵاندا
ناوی نووسەر: کارلۆس ئێڵ. تامسۆن - لینداب رادۆلف
ناوی وەرگێڕ: محەمەد شەهەدی [1]
📕 راوێژ لەگەڵ منداڵاندا
📕 چۆن دەبیتە کەسایەتییەکی کۆمەڵایەتی؟
ناونیشانی پەڕتووک: چۆن دەبیتە کەسایەتییەکی کۆمەڵایەتی؟
ناوی نووسەر: ئیبراهیم فەقێ
ناوی وەرگێڕ: هیلال سابیر کەوڵۆسی [1]
📕 چۆن دەبیتە کەسایەتییەکی کۆمەڵایەتی؟
👫 کەسایەتییەکان
حسێن شۆخ کەمان - زێ زێ
👫 کەسایەتییەکان
زارا محەمەدی
📖 کورتەباس
چۆن بەرگی یەکەمی ڕۆمانی حەم...
🧩 کلتوور - مەتەڵ
ڕەقە بەرد نییە، سپییە هێلکە...
📕 پەڕتووکخانە
شەقامە بازنەییەکان
🏰 هەولێر | پۆل: شوێنەکان | زمانی بابەت: 🏳️ کوردیی ناوەڕاست
⠪ بەشکردن
Facebook8
Twitter0
Telegram2
LinkedIn0
WhatsApp0
Viber0
SMS0
Facebook Messenger0
E-Mail0
Copy Link0
👍
⭐ نرخاندنی بابەت
3 دەنگ 3 ⭐
⭐⭐⭐⭐⭐ نایاب
⭐⭐⭐⭐ زۆر باشە
⭐⭐⭐ باش
⭐⭐ خراپ نییە
⭐ خراپ
☰ زۆرتر
⭐ بۆ ناو لیستی کۆکراوەکان
💬 رای خۆت دەربارەی ئەم بابەتە بنووسە!

✍️ گۆڕانکارییەکانی بابەتەکە!
🏷️ Metadata
RSS

📷 گووگڵی وێنەی بابەتی هەڵبژێردراو بکە!
🔎 گووگڵی بابەتی هەڵبژێردراو بکە!
🏁 وەرگێڕان
Kurmancî - Kurdîy Serû1
English0
عربي0
فارسی0
Türkçe0
עברית0
Deutsch0
Español0
Française0
Italiano0
Nederlands0
Svenska0
Ελληνική0
Azərbaycanca0
Fins0
Norsk0
Pусский0
Հայերեն0
中国的0
日本人0
✍️✍️ ئەم بابەتە باشتر بکە!
| 👁️‍🗨️ | 👂

هەولێر
زانایان بۆ ئەوە دەچن هەولێرهەولێر لە سنووری (6000) ساڵ بەر لە زایینەوە نشینگەیەکی ئاوەدان بووبێ تا ئەمرۆش هەر بەردەوامە.
لە ساڵەکانی (2371-2316 پ.ز) و بە مەبەستی دەست بەسەرداگرتنی داهات و فرە سامانێتی دەڤەرەکە، پەلاماری هێرشەکانی سەرگۆنی ئەکەدی گەیشتوونەتە هەولێر و دەستی بەسەرداگیراوە.
لەساڵانی (2150-2050پ.ز) بووە بە بنکەیەکی سەرەکی لە دەوڵەتی گووتییەکان کە لە نەتەوە دێرینەکانی زاگرۆسن.
لە ساڵانی (2050-1950 پ.ز) کەوتۆتە ژێر دەسەڵاتی خانەوادەی سێهەمی ئیمپراتۆریەتی ئووری سۆمەرییەوە.
لەساڵی (1600-پ.ز) و دواتر کەوتۆتە ژێر دەسەڵاتی کاشییەکانەوە، کە مەزەندە وایە لە هۆزە دێرینەکانی کورد بووبن.
هاوکات دەوڵەتی ئاشووریش لە باکوور دامەزرا و چەند هۆزێکی تری وەکومیتانی و خۆرییەکان دەسەڵاتیان لەو ناوەدا پەیدا کرد لە ناوچەکانی ئاشوور و هەولێر و کەرکوککەرکوک لە ژێر دەسەڵاتی دەوڵەتی میتانییەکاندا بوون.
لە رۆژگاری فەرمانڕەوایی ئاشوورییەکانەوە لە (2500-612 پ.ز) هەولێر لە ئەوپەڕی گەشەسەندن و پێشکەوتنی دابوو، ئەوکاتە پایتەختی ئایینی ئاشوورییەکان و تەختی خوداوەندی عەشتار (عەشتار ئەربیلا) پەرستگای ئاشوورییەکان بووە، ناوی هەولێر لە نووسراوە مێخیەکانەوە بە شێوەی (ئی-کشان-کلاما) هاتووە کە دەکاتە (ماڵی خانمەکەی هەرێم) کە سەرچاوە و هێمای سەرکەوتن بووە و (عەشتاری نەینەوا)ش خوداوەندی ئەڤین و رابواردن بووە.
ساڵانی (705-681 پ.ز)، لە دوای سەرگونی ئەکەدی سەنحاریبی کوڕی بووە بە فەرمانڕەوا، ئەو پادشایە لە دووری (20) کیلۆمەترەوە لە رووباری بەستۆڕەوە ئاوی بۆ شارو قەڵای هەولێر راکێشاوە، کە بە جۆگەی سەنحاریب ناسراوە و بۆ ئەو سەردەم کارێکی دەگمەن و مەزن بووە.
ساڵی (612پ. ز) ئیمپراتۆریەتی میدیا دامەزرا و هەولێریش کەوتە نێو ئەو ئیمپراتۆرییەتەوە و بووە بە بەشێک لە بنکە و ناوەندی دەسەڵاتی ئەو ئیمپراتۆرییە.
دوای ئەمە هەولێر بووە بە بەشێک لە دەوڵەتی هەخامەنشی (هەخامەنی).
لە ساڵی (331پ ز) و بە فەرماندەی ئەسکەندەری مەکدۆنی و لە شەڕی (ئەربیلا) ئیمپراتۆریەتی یۆنانی بەسەر هەخامەنییەکان زاڵبوون و هەولێر بووە بەشێک لە مولکەکانی ئەو ئیمپراتۆرییەتە.
لە پاش مردنی ئەسکەندەر لە ساڵی (323-پ.ز) لە شاری بابل، هەولێر (تێکڕای عێراق و سووریا)ش کەوتنە ژێر دەسەڵاتی (سلۆقس) کە یەکێک بووە لە فەرماندەکانی ئەسکەندەر، ئەم فەرمانڕەوایە هەولێری زۆر ئاوەدانکردۆتەوە و خزمەتی کردووە.
لە ساڵانی (148.پ.ز-226ز) فارسەکان توانیان بەسەر سلوقییەکاندا زاڵ بن کە بەر لەوکاتە حوکمڕانی هەولێر بوون، ئەم فارسانە دەوڵەتێکی فیدراڵییان دامەزراند کە لە چەند میرنشینێک پێکهاتبوو وەک میرنشیینەکانی (رەها، تەدمور، شنگار، حەزەر، دواتریش حەدیاب)، هەولێر گرنگترینی شارەکانی میرنشینی حەدیاب بووە. ئەم میرنشینە (لە نێوان هەردوو زێی گەورە و گچکە دامەزراوە) میرەکەی (ئیزات) بووە، لە میرە بە ناو و مەزنەکانی فارسان بووە، مافی لەسەرکردنی تاجی بەرز و خەوتنی نێو چوار پایەی زێڕینی هەبووە، ئەم پلە و پایەی بە خەڵات پێدرابوو لەلایەن پادشا (ئورتەبانی سێیەم)، کە هاوکاریی بووە بۆ گەیشتن بە تەختی پادشایی.
ساڵی (83پ.ز) و بۆ ماوەی (10) ساڵێک لە رۆژگاری (نیگران شا)ی ئەرمەنی هەولێر کەوتە ژێر رکێفی سوپای ئەرمەنەوە.
لە دوای چەن پەلامار و هێرشێکی رۆمانەکان و بەناوبانگترینیان هێرشی پادشا (کەراکولا) بوو ساڵی (2167ز) هەولێر داگیرکراو، فارسەکانی وەدەرناو لە ناوی بردوون، ئەو پادشایە ستەمکارە ئەوەندە دڵڕەق بوو گۆڕی میر وپادشاکانی فارسەکانیشی هەڵتەکاندوون، ساڵی (226ز) لە رۆژگاری (شا ئەردە شێر)ی ساسانی، لە مەدائینەوە پەلاماری هەلێر دراو، هەولێر کەوتە ژێر دەسەڵاتی ساسانییەکان و پەرستگای ئایینی زەردەشتیی لێ درووستکرا، هەندێ لە پادشاکانی ساسانی جەور و ستەمیان دەرهەق بە گاور و فەلەکان کردوون، لە دوایین ساڵەکانی فەرمانڕەوایی ئەم دەوڵەتە، هەولێر و زۆربەی ناوچەکانی دەوروبەر گۆڕەپانی شەڕ و پێکدادانی توند و خوێناوی بوون، تا هەڵکەوتنی بانگی پیرۆزی ئیسلام.
ساڵی (612 ز) لەترسی پەلاماری سوپای ئیسلام، ساسانییەکان مەدائین و هەولێر و زۆربەی ناوچەکەیان جێهێشتن.
ساڵی (16ی کۆچی) و لە رۆژگاری (خەلیفە) جێنشین (عومەری کوڕی خەتاب) بە فەرماندەی (عوقبەی کوڕی فەرقەد) لەشکری ئیسلام گەیشتە ئەو هەرێمە و هەولێر و نەینەوا و زۆربەی هەرە زۆری ناوچەکانی دەورووبەر کەوتنە ژێر ئاڵای دەوڵەتی ئیسلام.
ساڵی (132ی کۆچی) و لە نزیک هەولێر و لەشەڕی (زاب)ی یەکلاکەرەوە، عەباسییەکان سەرکەوتن بەسەر ئەمەویەکاندا و هەولێر کەوتە ژێر فەرمانڕەوایی عەباسییەکانەوە.
لە رۆژگاری دەسەڵاتدارێتی بوەیەییەکان لە بەغدا (333-447ی کۆچی) کوردە هەزبانییەکان توانیان میرنشینێکی بەدەسەڵات لە هەولێر دابمەزرێنن، هەولێر لەم سەردەمەدا پێگە و بایەخی شایستەی خۆی وەرگرتەوە و پەیوەندی دۆستایەتی و ئاڵووێری بازرگانیی پتەوی لەگەڵ میرنشینەکانی حەمدانیەکان و عوقڵییەکاندا لە موسڵموسڵ و شام هەبوون.
ئەم میرنشینە درێژەی کێشا تا هەڵکەوتنی (عیمادەدینی زەنگی) لە موسڵ لە ساڵی (521ی کۆچی) کە توانی کۆتایی بەم میرنشینە بهێنێت و تەواوی ناوچەکەی خستە ژێر دەسەڵاتی خۆیەوە.
ساڵی (539ی کۆچی/1144 زێنەدینی عەلی کوچک کوڕی بەکتەکین کە فەرمانداری قەڵای موسڵ بوو لە سایەی عیمادەدینی زەنگی، توانی میرنشینێکی سەربەخۆ لە هەولێرو دەورووبەریدا دابمەزرێنێت و بە میرنشینی بە کتیکی ناسرا.
ساڵی 1168 زێنەدین عەلی کوچک کۆچی دوایی کرد و کوڕە بچووکەکەی (زێنەدین یوسف) دەسەڵاتی وەرگرت، پاشتر لە ساڵی (568ی کۆچی/1190 مزەفەرەدینی گورگە بۆری کوکبری برای بوو بە فەرمانڕەوای میرنشینی هەولێر، لە سایەی حوکمڕانی میر مزەفەری ئەتابەگ میرنشینی هەولێر بوو بە بەهێزترین و ناودارترینی میرنشینەکانی ئیسلامی و ئەو پەڕی پێشکەوتن و گەشەی زانستی و ئاوەدانی و دەسەڵاتی هەبوو، ماوەی حوکمرانیەرانیەتی لە نێوان (586ک-630ک/1190ز -1233ز) درێژەی کێشا، مزەفەرەدین بەیعەتی دا بە پێشەوای کوردیی سەڵاحەدینی ئەیوبی و پتر لێی نزیک بۆوە بە خواستنی (رەبیعە خاتوون)ی خوشکی سەڵاحەدین، لە رۆژگاری شا موزەفەردەین فەرماندارێتی میرنشینی هەولێر گەیشتە ئەوپەڕی هێز و دەسەڵات و تەواوی ناوچەی شارەزوورشارەزوور کەوتنە نێو دەسەڵاتی ئەو میرنشینە کە هەر لە زێی گەورەوە تا سلێمانیسلێمانی و داقوقداقوق دەگرێتەوە. سوڵتان موزەفەر پیاوێکی خێرخواز و زانست پەروەر و دادپەروەرێکی لە خواترس وخزمەتکاربووە، لە رۆژگاری ئەودا یادە ئاهەنگەکانی مەولوودی پێغەمبەر کراوە و شەوانە تا بەرەبەیان چراخان هەڵکراون و ئاهەنگ و خێروشادی بەردەوام بووە، هەولێر بووە بە رووگەی زانا و دانا و ەزرەوان و پیاوانی زانست و فەلسەفە و مێژووناسان و دەیان فێرگە و قوتابخانە و فەرمانگەی خزمەتگوزاری و چاودێری کۆمەڵایەتی لەو شارەدا کراوەتەوە، خزمەتێکی زۆری هەولێر کراوە و ئەو پەڕی ئاوەدانی و پێشکەوتنی بەخۆوە بینیوە،هەولێر لەو رۆژگارەدا لە چەرخی زێڕینیدا بووە. دیاریترین شوێنەوارەکانی ئەو سەردەم منارەی چۆلی و قوتابخانەی موزەفەرییە و بازارگاکانی قەیساریەی هەولێرن.
دوای وەفاتی سوڵتان موزەفەرەدین لەساڵی 1233 میرنشینی هەولێر چووەوە ژێر سایەی خەلیفە موستەنسیر بیلالی عەباسی و لەساڵی 1235 لەشکرێکی بە فەرماندەیی (ئەبوفەزیل ئیقبالیشەڕابی) ناردە سەر هەولێر و داگیری کرد.
هەولێر لە رۆژگاری موزەفەردەین و لە دوای وەفاتیشی دوچاری پەلاماری مەغۆلەکان بووە و خۆڕاگرانە لە بەرامبەر ئەو دوو پەلامارەدا خەڵکی هەولێر وەستاون و داکۆکی جوامێرانەیان لە شارەکە کردووە و نەبەزیون، هەر بۆیەش هەولێر بە شاری هۆلاکۆ بەزێن ناسراوە.
دواتر لە دوای رووخانی دەوڵەتی عەباسی بەدەست مەغۆلەکانەوە، لە ساڵی (656ی کۆچی/ 1258 ئیتر هەولێر کەوتە ژێر فەرمانڕەوای مەغۆلەکانەوە.
لە ساڵی 1337 کەوتە ژێر دەسەڵاتی ئیلخانییەکانەوە دواتریش جەلائیریەکان.
پاشان کەوتە ژێر رکێفی فەرمانڕەوایی دەوڵەتی بەرخە رەش وئینجا لە ساڵی (1410 کەوتە ژێر دەوڵەتی بەرخە سپی.
ساڵی 1508 کەوتە ژێر دەسەڵاتی دەوڵەتی سەفەویەکان، تا شکانی سوپای فارس لە بەرامبەر هێرشی سوپای سوڵتان سەلیمی دووەمی عوسمانلی.
ساڵی 1514 لە دوای شەڕی چالدێران و سەرکەوتنی لەشکری سوڵتان سەلیمی دووەمی عوسمانلی، هەولێر و ئینجا هەموو عێراق کەوتە ژێر دەسەڵاتی دەوڵەتی عوسمانلییەوە.
ئەم هەرێمانە تاساڵی (1917 لەژێر دەسەڵاتی عوسمانلییەکان مانەوە، کەلە سەردەمی ئەواندا دان بە نیمچە سەربەخۆیی میرنشینەکانی کورد نرابوو، لەوانە میرنشینی سۆرانسۆران لە ناوچەی هەولێر، لە سەرەتای سەدەی نۆزدەهەم بەهێزترین و پێشکەوتووترینی میرنشینەکانی کورد بوو.
لە دوای هەڵگیرسانی جەنگی یەکەمی جیهانی و لەپاش پەیمانی سایکس-پیکۆ و لە بەهاری ساڵی (1916 بە فەرماندەیی لیوا (پاراشۆف) هێزەکانی روسیای هاوپەیمانی لە رێگەی خانەقینخانەقین و ورمێورمێ بە مەبەستی داگیرکردنی بەغدا رەواندزیان داگیر کرد. پاشان بەهۆی هەڵگیرسانی شۆڕشی ئۆکتۆبەر لە روسیا لەو هەرێمە کشانەوە.
ساڵی (1918ی زایین) و لەدوای داگیرکردنی بەغدا لەلایەن ئینگلیزەوە هەولێر کەوتە ژێر دەسەڵاتی ئینگلیز و کابتن های بوو بە حوکمڕانی هەولێر.
ساڵی (1921ی زایین) لە دوای دروستبوونی حکومەتی عێراق و لکاندنی کوردستانی باشوور بە دەوڵەتی عێراق، هەولێر کرایە موتەسەرفییەت و (ئەحمەدە فەندی عوسمان) یەکەم موتەسەریف (پارێزگار)ی هەولێر بووە.
ساڵی (1858 شارەوانی هەولێر دامەزراوە و یەکەم سەرۆکی شارەوانی (حاجی ئەحمەد ئاغای عەبدولوەهاب) بووە.
ساڵی 1913 یەکەم شەقام لە نێو شاری هەولێر قیرتاوکراوە.
ساڵی 1928 یەکەم یانەی فەرمانبەران لە هەولێر کراوەتەوە.
ساڵی 1932 و بۆ یەکەمجار کارەبا گەیشتۆتە شاری هەولێر.
ساڵی 1775 گەرماوی قەڵاتی هەولێر درووستکراوە و خەڵکی هەولێر لەم گەرماوەدا خۆیان شتووە و بۆ ئەم مەبەستە بیرێک لە قەڵات لێدراوە کە قووڵییەکەی 60مەتر و کەمەرەکەی 5 مەتر بووە.


🗄 سەرچاوەکان
[1] 📡 ماڵپەڕ | 🏳️ کوردیی ناوەڕاست | ماڵپەڕی هەولێر
📚 فایلی پەیوەندیدار: 56
🖇 بابەتە پەیوەستکراوەکان: 740
📊 ئامار و راپرسی
1.👁️تێچووی رۆژانەی ئاوی خواردنەوە لە کوردستان 800 ملیۆن دینارە
2.👁️لیژنە تایبەتمەندەکان هۆکاری بۆنە ژەهراوییەکەی هەولێر ئاشکرادەکەن
3.👁️لە 8 رۆژی یەکەمی مانگی 2ی 2019 زیاتر لە 90 هەزار گەشتیار هاتوونەتە هەولێر
4.👁️لە ساڵی 2017دا 18 کەس بە هۆی ئاگر کەوتنەوە مردوون
5.👁️هەولێر: 21 دەرمانخانە داخران
6.👁️وەزیری شارەوانی: 20 هەزار پارچە زەوی بەسەر فەرمانبەراندا دابەشدەکرێت
☂️ پارت و رێکخراوەکان
1.👁️ئەکاد
📕 پەڕتووکخانە
1.👁️ئاکامە کۆمەڵایەتییەکانی گرفتی نیشتەجێبوون لە شاری هەولێر ؛ توێژینەوەییەکی کۆمەڵایەتی مەیدانییە لە شاری هەولێر
2.👁️بەرپرسارێتی کۆمەڵایەتی کارمەندانی دەزگا فەرمییەکان ؛ توێژینەوەییەکی مەیدانییە لە شاری هەولێر
3.👁️بەرپرسیارێتی کۆمەڵایەتی لە پاراستنی ژینگەی شار
4.👁️پەیوەندی نێوان پزیشک و نەخۆش وەک کێشەیەکی کۆمەڵایەتی ؛ لێکۆڵینەوەییەکی مەیدانییە لە شاری هەولێر
5.👁️چەند بابەتێک لەبارەی زمانی کوردی
6.👁️ڕۆڵی پۆلیسی پارێزگای چالاکییە مەدەنییەکان لەکاتی خۆپیشاندانەکان؛ توێژینەوەیەکی مەیدانییە شاری هەولێر
7.👁️ڕۆڵی توێژەری کۆمەڵایەتی لە قوتابخانە ئامادەییەکانی شاری هەولێر؛ توێژینەوەیەکی مەیدانییە 
8.👁️کاریگەری هۆکارە کۆمەڵایەتییەکان لەسەر ڕەفتاری سیاسی؛ لێکۆڵینەوەیەکی مەیدانییە لە شاری هەولێر
🌳 ژینگەی کوردستان
1.👁️شاری هەولێر و بەغدا لە لیستی پیسترین شارەکانی جیهاندان
💎 شوێنەوار و کۆنینە
1.👁️قەڵای هەولێر
🏰 شوێنەکان
1.👁️ئایندە 1
2.👁️ئایندە 2
3.👁️ئیسکان - هەولێر
4.👁️بابەگوڕگوڕ
5.👁️بازاڕ
6.👁️بلێ
7.👁️بلێ ژێری
8.👁️بیران
9.👁️بێرکۆت
10.👁️بەحرکەی نوێ
11.👁️بەختیاری
12.👁️بەهار
13.👁️پئشەسازی باشوور
14.👁️پارکی شەهید سامی
15.👁️پیر ئیلیاس
16.👁️پیشەسازی باشوور
17.👁️پەرلەمان
18.👁️تەعجیل
19.👁️تەیراوە
20.👁️چنار
21.👁️چوارچرا
22.👁️حەمرین
23.👁️خانزاد
24.👁️خەبات
25.👁️دووبرادن
26.👁️راپەرین-هەولێر
27.👁️زاگرۆس
28.👁️زانایان
29.👁️زانکۆ 1
30.👁️زانکۆ 2
31.👁️زانیاری
32.👁️زیفکی
33.👁️زیلان
34.👁️سپیندار
35.👁️سێ بەردان
36.👁️سێتاقان -1
37.👁️سەربەستی
38.👁️سەروەران
39.👁️سەفین 1
40.👁️سەفین 2
41.👁️سەفین 3
42.👁️سەلاحەدین
43.👁️سەیداوە
44.👁️شادی
45.👁️شاری ئاشتی
46.👁️شاری ئەندازیاران
47.👁️شاری خەون
48.👁️شاری لاوان
49.👁️شازاد
50.👁️شیراوا
51.👁️عەرەب
52.👁️گردجوتیار
53.👁️گروپی ئەندازیاران
54.👁️گولان 2
55.👁️گوڵان 1
56.👁️گۆڕستانی باشوور
57.👁️گەلاوێژ
58.👁️گەلاڤا
59.👁️گەڕەکی خانەقا
60.👁️گەڕەکی رۆناکی
61.👁️ملێ خەلیفانێ
62.👁️مهاباد-هەولێر
63.👁️مێرگەسووری خواروو
64.👁️مێرگەسووری سەروو
65.👁️ناز
66.👁️نیشتیمان
67.👁️هیران سیتی
68.👁️هەولێری نوێ
69.👁️هەڤاڵان
70.👁️ڕاستی
71.👁️ڕزگاری 1
72.👁️ڕۆشنبیری
73.👁️کارێزان
74.👁️کانی
75.👁️کوردستان
76.👁️کوڕانی عەنکاوە
77.👁️کوێستان
78.👁️کۆماری
79.👁️کۆمەلگای پیرزین
80.👁️کۆمەلگای شاخۆلان
81.👁️کۆمەلگای شاخۆڵان
82.👁️کۆمەڵەی ژین
📷 وێنە و پێناس
1.👁️11ی ئازار لە هەولێر
2.👁️هەولێر
3.👁️هەولێر - 1800
4.👁️هەولێر - 1836
5.👁️هەولێر - 1918
6.👁️هەولێر - 1930
7.👁️هەولێر - 1930 - 3
8.👁️هەولێر - 1933
9.👁️هەولێر 3
10.👁️هەولێر لە جەنگی جیهانیی یەکەمدا - 1918
11.👁️کۆچی جولەکەکان لە شاری هەولێرەوە بۆ ئیسرائیل - 1960
12.👁️کۆمەڵێک پیاوماقوڵی شاری هەولێر
13.👁️کۆڕەوەکەی شاری هەولێر 31-03-1991
👫 کەسایەتییەکان
1.👁️هێمن مەهدی
📂[ زۆرتر...]

⁉️ تایبەتمەندییەکانی بابەت - Meta-data
🏷️ پۆل: 🏰 شوێنەکان
🏳️ زمانی بابەت: 🏳️ کوردیی ناوەڕاست
⛰️ تۆپۆگرافی: ➖ دەشت
⛰️ تۆپۆگرافی: ~ گردۆڵگەیی
💎 جۆری شوێن / شوێنەوار: 🌆 شار
🌐 زمان - شێوەزار: 🏳️ کرمانجیی ناوەڕاست
🗺 وڵات - هەرێم: ⬇️ باشووری کوردستان
# ژمارەی دانیشتووان: زۆرتر لە یەک ملیۆن

⁉️ تایبەتمەندییە تەکنیکییەکان
©️ خاوەنی ئەم بابەتە بەسوپاسەوە، مافی بڵاوکردنەوەیی بە کوردیپێدیا بەخشیوە! یان بابەتەکە کۆنە، یاخود بابەتەکە موڵکی گشتییە.
✨ کوالیتیی بابەت: 99% ✔️
99%
✖️
 30%-39%
خراپ👎
✖️
 40%-49%
خراپ
✖️
 50%-59%
خراپ نییە
✔️
 60%-69%
باش
✔️
 70%-79%
زۆر باشە
✔️
 80%-89%
زۆر باشە👍
✔️
 90%-99%
نایاب👏
99%
✔️
ئەم بابەتە لەلایەن: (هاوڕێ باخەوان)ەوە لە: Dec 9 2008 11:16AM تۆمارکراوە
✍️ ئەم بابەتە بۆ دواجار لەلایەن: (هاوڕێ باخەوان)ەوە لە: Aug 27 2018 10:50AM باشترکراوە
☁️ ناونیشانی بابەت
🔗
🔗
⚠️ ئەم بابەتە بەپێی 📏 ستانداردەکانی کوردیپێدیا هێشتا ناتەواوە و پێویستیی بە داڕشتنەوەی بابەتی و زمانەوانیی زۆرتر هەیە!
👁 ئەم بابەتە 117,225 جار بینراوە

📚 فایلی پەیوەستکراو - ڤێرشن
جۆر ڤێرشن 💾📖🕒📅 👫 ناوی تۆمارکار
📷 فایلی وێنە 1.0.131 KB Oct 28 2009 12:00AMهاوڕێ باخەوان
📚 پەڕتووکخانە
  📖 خوێندنی کوردی ئەلف و ب...
  📖 هەڵدێرانی عێراق لە ڕوا...
  📖 ڕێگەی باڵابوون
  📖 شەقامە بازنەییەکان
  📖 زۆرتر...


📅 کڕۆنۆلۆژیای رووداوەکان
  🗓️ 06-08-2022
  🗓️ 05-08-2022
  🗓️ 04-08-2022
  🗓️ 03-08-2022
  🗓️ 02-08-2022
  🗓️ 01-08-2022
  🗓️ 31-07-2022


💳 کۆمەکی دارایی
👫 هاوکارانی کوردیپێدیا
💬 بیروڕاکانتان
⭐ کۆکراوەکان
📊 راپرسی
- راپرسی دەربارەی رێکخراوی کوردیپێدیا و ماڵپەڕەکەی!
بۆ پێشخستنی کارەکانی رێکخراوەکەمان و باشترکردنی ماڵپەڕەکەمان تکایە وەڵامی پرسیارەکانی ئەم راپرسییەمان بدەرەوە..
زۆر سوپاس بۆ هاوکاریتان!
- راپرسی دەربارەی رێکخراوی کوردیپێدیا و ماڵپەڕەکەی!
📌 رۆژەڤ
حسێن شۆخ کەمان - زێ زێ
کوڕی میرزا شوکروڵڵا و کافیە خانم ساڵی 1317ی هەتاوی لە شاری سەقز لە دایک دەبێ، بنەماڵەکەیان لە چوار برا و خوشکێک پێک دێن کە براکانی عەلی، حەسەن و مەسعود هەرسێکیان کۆچی دواییان کردووە و تەنیا کاک حوسێن زێ زێ و کوبرا خانمی خوشکی ماونەتەوە و ئێستاش لە شاری سەقز دەژین.
هونەرمەند زێ زێ ساڵەکانی 29 1328 لە سەقز شاگرد قاوەچی دەبێ، و ئەوکات کاک عەلی برای کاری هونەری دەکرد و کاتێک دیتی زێ زێ دەنگی خۆشە و زەربی چاکیش لێدەدا، هانی دا هەتا بچێتە ناو کاری هونەریەوه. کاک حوسەین سەرەتا لە گەڵ هونەرمەند عەزیز ن
حسێن شۆخ کەمان - زێ زێ
زارا محەمەدی
ئەندامی ئەنجومەنی فەرهەنگی- کۆمەڵایەتیی نۆژین.
زارا محەمەدی، مامۆستایەکی خۆبەخشی زمانی کوردییە، منداڵانی کورد فێری خوێندن و نووسین بە زمانی دایک دەکات. رۆژی 14-07-2020 لەلایەن دادگای داگیرکەری ئێرانەوە بە 10ساڵ زیندانی حوکم درا.
گیرانی زارا، ناڕەزاییەکی زۆری لە تۆڕەکۆمەڵایەتییەکان لێکەوتەوە و بووە هێمای خوێندنی زمانی کوردی.[1]
زارا محەمەدی
چۆن بەرگی یەکەمی ڕۆمانی حەمەدۆکم نووسی؟
چۆن بەرگی یەکەمی ڕۆمانی حەمەدۆکم نووسی؟
یەشار کەمال
و. لە تورکییەوە: بەکر شوانی
ساڵانی 1946-1947 دەستم کردبوو بە چەند تاقیکردنەوەیەکی نووسینی ڕۆمان. حەمەدۆک - Ince Memed یەکێک بوو لەوانە. هەروەها دەستم دابووە نووسینی ڕۆمانی کاریتە و بە نیوەناچڵی جێم هێشتبوو. کاتێک ساڵی 1951 گەیشتمە ئیستانبوڵ، تەنانەت یەک لاپەڕەی ڕۆمانی حەمەدۆکم پێ نەبوو. بەڵام بابەتەکە وەک خۆی لە سەرمدا بوو و دەمویست حەمەدۆک“ بنووسمەوە. پێویستم بە پارە بوو. ئەو ڕۆژانە دەرهێنەرێکی سینەماییم ناسیبوو و ڕۆژێک داوای سیناریۆیەکی لێ
چۆن بەرگی یەکەمی ڕۆمانی حەمەدۆکم نووسی؟
ڕەقە بەرد نییە، سپییە هێلکە نییە، لە بەهاراندا زیندووە، لە زستاندا مردووە
ڕەقە بەرد نییە، سپییە هێلکە نییە، لە بەهاراندا زیندووە، لە زستاندا مردووە
ڕەقە بەرد نییە: مەبەست لە توێکڵی کلسی هێلکە شەیتانۆکەیە, سپییە هێلکە نییە: مەبەست لە ڕەنگی توێکڵە کلسیەکەیە کە سپییە, لە بەهاراندا زیندووە واتە: تەنیا لە وەرزی بەهاردا توانای ژیانی هەیە, لە وەرزەکانی دیکەدا دەمرێ. وەڵام هێلکە شەیتانۆکە. [1]
ڕەقە بەرد نییە، سپییە هێلکە نییە، لە بەهاراندا زیندووە، لە زستاندا مردووە
شەقامە بازنەییەکان
ناونیشانی پەڕتووک: شەقامە بازنەییەکان
ناوی نووسەر: رەسوڵ بەختیار
هەڵەچنی: عەبدوڵڵا رەحمان
دیزاین: عیماد حەسەن
ساڵی چاپ: 2022
ژمارەی چاپ: یەکەم [1]
شەقامە بازنەییەکان


Kurdipedia.org (2008 - 2022) version: 14.08
| 📩 contact@kurdipedia.org | ✔️CSS3 | ✔️HTML5
| کاتی ئافراندنی لاپەڕە: 0.391 چرکە!
009647701579153 | 009647503268282
| 0031654710293


Kurdipedia Project is an initiative of
(Bakhawan Software 1998 - 2022)