پەڕتووکخانە پەڕتووکخانە
گەڕان

کوردیپێدیا پڕزانیاریترین و فرەزمانترین سەرچاوەی کوردییە!


بژاردەی گەڕان

جۆری گەڕان





گەڕان

گەڕانی ورد      کیبۆرد


گەڕان
گەڕانی ورد
پەڕتووکخانە
ناونامە بۆ منداڵانی کورد
کڕۆنۆلۆژیای ڕووداوەکان
سەرچاوەکان
شوێنپێیەکان
دڵخوازەکان
چالاکییەکان
چۆن بگەڕێم؟
بڵاوکراوەکانی کوردیپێدیا
ڤیدیۆ
درەختی پۆلەکان
بابەت بەهەڵکەوت
تۆمارکردنی بابەت
تۆماركردنی بابەتی نوێ
ناردنی وێنە
بیروڕاکانتان
ڕاپرسی
پەیوەندی
کوردیپێدیا چ زانیارییەکی پێویستە!
ستانداردەکان
ڕێساکانی بەکارهێنان
کوالیتیی بابەت
ئامرازەکان
دەربارە
هاوکارانی کوردیپێدیا
چیمان دەربارە وتراوە!
ناوکێشکردن لە ماڵپەڕەکانتاندا
تۆمارکردن / کوژاندنەوەی ئیمێڵ
ئاماری میوانەکان
ئاماری بابەت
وەرگێڕی فۆنتەکان
گۆڕینی ڕێکەوتەکان
پشکنینی ڕێنووس
زمان و شێوەزمانی ڕووپەلەکان
کیبۆرد
لینکە پێویستەکان
ئێکستێنشنی کوردیپێدیا بۆ گووگڵ کڕۆم
کوکیز
زمانەکان
کوردیی ناوەڕاست
کرمانجی - کوردیی سەروو
Kurmancî - Kurdîy Serû
هەورامی
English
Française
Deutsch
عربي
فارسی
Türkçe
Nederlands
Svenska
Español
Italiano
עברית
Pусский
Norsk
日本人
中国的
Հայերեն
Ελληνική
لەکی
هەژماری من
چوونەژوورەوە
دەبمە هاوکارتان!
وشەی نهێنیت لەبیرکردووە!
گەڕان تۆمارکردنی بابەت ئامرازەکان زمانەکان هەژماری من
گەڕانی ورد
پەڕتووکخانە
ناونامە بۆ منداڵانی کورد
کڕۆنۆلۆژیای ڕووداوەکان
سەرچاوەکان
شوێنپێیەکان
دڵخوازەکان
چالاکییەکان
چۆن بگەڕێم؟
بڵاوکراوەکانی کوردیپێدیا
ڤیدیۆ
درەختی پۆلەکان
بابەت بەهەڵکەوت
تۆماركردنی بابەتی نوێ
ناردنی وێنە
بیروڕاکانتان
ڕاپرسی
پەیوەندی
کوردیپێدیا چ زانیارییەکی پێویستە!
ستانداردەکان
ڕێساکانی بەکارهێنان
کوالیتیی بابەت
دەربارە
هاوکارانی کوردیپێدیا
چیمان دەربارە وتراوە!
ناوکێشکردن لە ماڵپەڕەکانتاندا
تۆمارکردن / کوژاندنەوەی ئیمێڵ
ئاماری میوانەکان
ئاماری بابەت
وەرگێڕی فۆنتەکان
گۆڕینی ڕێکەوتەکان
پشکنینی ڕێنووس
زمان و شێوەزمانی ڕووپەلەکان
کیبۆرد
لینکە پێویستەکان
ئێکستێنشنی کوردیپێدیا بۆ گووگڵ کڕۆم
کوکیز
کوردیی ناوەڕاست
کرمانجی - کوردیی سەروو
Kurmancî - Kurdîy Serû
هەورامی
English
Française
Deutsch
عربي
فارسی
Türkçe
Nederlands
Svenska
Español
Italiano
עברית
Pусский
Norsk
日本人
中国的
Հայերեն
Ελληνική
لەکی
چوونەژوورەوە
دەبمە هاوکارتان!
وشەی نهێنیت لەبیرکردووە!
     
 kurdipedia.org 2008 - 2023
دەربارە
بابەت بەهەڵکەوت
ڕێساکانی بەکارهێنان
هاوکارانی کوردیپێدیا
بیروڕاکانتان
دڵخوازەکان
کڕۆنۆلۆژیای ڕووداوەکان
چالاکییەکان
یارمەتی
بابەتی نوێ
مەهشید مشعشعی
ناو: مەهشید
نازناو: مشعشعی
ڕۆژی دەستبەسەرکردن: 29-10-2022
شوێنی دەستبەسەرکردن: کرماشان
ڕۆژی ئازادکردن: 01-11-2022
ژیاننامە
مەهشید مشعشعی، کچی هونەرمەندی یارسانی مێهرداد مشعشعی، خوێندکاری کۆلێجی
مەهشید مشعشعی
سومەیە عەبدوڵ تاجدینی
ناو: سومەیە
نازناو: گوڵبەرگ
ڕۆژی دەستبەسەرکردن: 22-11-2022
شوێنی دەستبەسەرکردن: کرماشان
ژیاننامە
سومەیە عەبدوڵ تاجدینی، ناسراو بە (گوڵبەرگ)، بەهۆی بەشداریکردنی لە ناڕەزایەتییە گشتییەکانی شاری کر
سومەیە عەبدوڵ تاجدینی
سارا ڕەشیدی
ناو: سارا
نازناو: ڕەشیدی
ڕۆژی دەستبەسەرکردن: 05-12-2022
شوێنی دەستبەسەرکردن: کرماشان
ژیاننامە
سارا ڕەشیدی، وەرزشەوان و دەرچووی بەشی زانستە سیاسییەکان، بەهۆی بەشداریکردنی لە ناڕەزایەتییە گشتییەکان
سارا ڕەشیدی
ڕۆژین کەریمی
ناو: ڕۆژین
نازناو: کەریمی
ساڵی لەدایکبوون: 1998
ڕۆژی دەستبەسەرکردن: 09-12-2022
شوێنی دەستبەسەرکردن: کرماشان
ژیاننامە
ڕۆژین کەریمی، تەمەن 24 ساڵ و خوێندکاری بەشی وەرزشی زانکۆی کرماشان، بەهۆی بەشد
ڕۆژین کەریمی
فاتیمە حەیدەریان
ناو: فاتیمە
نازناو: حەیدەریان
ڕۆژی دەستبەسەرکردن: 09-12-2022
شوێنی دەستبەسەرکردن: کرماشان
ژیاننامە
فاتیمە حەیدەریان، تەمەن 24 ساڵ و خوێندکاری بەشی ئەندازیاری زانکۆی کرماشان، بەهۆی بەشداریکردنی لە
فاتیمە حەیدەریان
حوسنا حەیدەری
ناو: حوسنا
نازناو: حەیدەری
ڕۆژی دەستبەسەرکردن: 09-12-2022
شوێنی دەستبەسەرکردن: کرماشان
ژیاننامە
حوسنا حەیدری، خوێندکاری بەشی کیمیای زانکۆی کرماشان، بەهۆی بەشداریکردنی لە ناڕەزایەتییە گشتییەکانی ش
حوسنا حەیدەری
مزگەوتی مێژووی مانوشهر
مزگەوتی مێژووی مانوشهر
ئەم مزگەوتە دەکەوێتە ناوچەی شوێنەواری ئانی کە 48 کیلۆمەتر لە ناوشاری قەرسەوە دوورە لە باکووری کوردستان. لە ساڵی 1072ز لەلایەن میری کورد مانوشهر بەگ درووستکراوە هەر بەناوی خۆی ک
مزگەوتی مێژووی مانوشهر
ماڵی هێرکیلیس (Hercules) هەرقل پاڵەوانی نیشتیمانی یۆنانی و ڕۆمانیەکان لە کوردستان
ناونیشانی بابەت: ماڵی هێرکیلیس (Hercules) هەرقل پاڵەوانی نیشتمانی یۆنانی و ڕۆمانیەکان لە کوردستان

خۆیی مێژوو ئاوا نەبوە بە ئێمە گەشتوە! بۆیە ئاساییە ڕۆژێک تەنگەتاو بن بڵێن شەیتانیش کوردە!
ئاوا نە
ماڵی هێرکیلیس (Hercules) هەرقل پاڵەوانی نیشتیمانی یۆنانی و ڕۆمانیەکان لە کوردستان
شیعر و ستایشی ئەمین شنۆیی بۆ سافیی هیرانی
ناونیشانی بابەت: شیعر و ستایشی ئەمین شنۆیی بۆ سافیی هیرانی
ئامادەکردنی: محەمەد هەسنانی

بەپێی سەرچاوە و بەڵگەمێژووییەکان، پەیوەندیی هەردوو شاعیری سەرەتاکانی سەدەی ڕابردوو، (سافیی هیرانی و ئەمین شنۆ
شیعر و ستایشی ئەمین شنۆیی بۆ سافیی هیرانی
ئەیالەتی ڕۆم (سێواس)
ناونیشانی بابەت: ئەیالەتی ڕۆم (سێواس)
ئامادەکردنی: چۆمان حەمە تەقێدین

ئەیالەتی ڕۆم (سێواس) ، ناوی ئەیالەتێکی کوردییە لە باکووری کوردستان ناوچە تورکنشینەکانی کۆماری تورکیای ئێستە هەڵکەوتووە و یەکێ
ئەیالەتی ڕۆم (سێواس)
شاخی بەمۆ.. سروشتێکی ناوازەی پڕ لە شوێنەواری مێژوویی
ناونیشانی بابەت: شاخی بەمۆ.. سرووشتێکی ناوازەی پڕ لە شوێنەواری مێژوویی
ئامادەکردنی: عەزیز مورادی

شاخی بەمۆ بەشێکە لە زنجیرە کێوی زاگرۆس و کەوتووەتە سەر سنووری باشوور و رۆژهەڵاتی کوردستان. بەرزتری
شاخی بەمۆ.. سروشتێکی ناوازەی پڕ لە شوێنەواری مێژوویی
زێدان برادۆستی
ناو: زێدان
نازناو: برادۆستی
ڕۆژی لەدایکبوون: 01-01-1982
شوێنی لەدایکبوون: هەولێر
ژیاننامە
زێدان برادۆستی، دەرچووی بەشێ شوێنەوار لە زانکۆی سەلاحەدینە و هەر لە بواری شوێنەوار پسپۆری دکتۆراکەی لە زا
زێدان برادۆستی
شوێنەواری درێژترین دیواری شوورا لە سنووری قەزایەکی شاری هەولێر دۆزرایەوە
ناونیشانی بابەت: شوێنەواری درێژترین دیواری شوورا لە سنووری قەزایەکی شاری هەولێر دۆزرایەوە
ئامادەکردنی: محەمەد هەسنانی

دیواری درێژترین شوورەی شوێنەواری دەکەوێتە چیای ئاوەگرد لە سنووری شارۆچکەی کۆیە
شوێنەواری درێژترین دیواری شوورا لە سنووری قەزایەکی شاری هەولێر دۆزرایەوە
مێژووی شەقڵاوەی پێکەوەژیان
ناونیشانی پەڕتووک: مێژووی شەقڵاوەی پێکەوەژیان
ناوی نووسەر: عیماد ئەحمەد حەمید ئاغا بەگ
بەرگی یەکەم و دووەم[1]
مێژووی شەقڵاوەی پێکەوەژیان
کورد و فەرەنسا؛ وێنای (فەرەنسا) لە خەیاڵدانی کوردەوە
ناونیشانی پەڕتووک: کورد و فەرەنسا؛ وێنای (فەرەنسا) لە خەیاڵدانی کوردەوە
ناوی نووسەر: لەتیف فاتیح فەرەج[1]
کورد و فەرەنسا؛ وێنای (فەرەنسا) لە خەیاڵدانی کوردەوە
بۆچی کەسانی دەوروبەرت گەمژەن؟
ناونیشانی پەڕتووک: بۆچی کەسانی دەوروبەرت گەمژەن؟
ناوی نووسەر: شەریف عەرفە
ناوی وەرگێڕ: عەلی عەبدولباست
چاپخانە: چاپخانەی گەنج
ساڵی چاپ: 2019
ژمارەی چاپ: چاپی یەکەم [1]
بۆچی کەسانی دەوروبەرت گەمژەن؟
فەرهەنگی فەرهەنگەکان
ناونیشانی پەڕتووک: فەرهەنگی فەرهەنگەکان
لە بڵاوکراوەی ئەکادیمیای کوردی (2023)
دەزگای پەخش: ئەکادیمیای کوردی
شوێنی چاپ: هەولێر
ساڵی چاپ:2023
ژمارەی چاپ: یەکەم

لە بڵاوکراوەی ئەکادیمیای کوردی (
فەرهەنگی فەرهەنگەکان
سەیران هۆرمزی
ناو: سەیران
نازناو: هۆرمزی
ڕۆژی دەستبەسەرکردن: 28-11-2022
شوێنی دەستبەسەرکردن: بۆکان
ژیاننامە
سەیران هۆرمزی، بەهۆی بەشداریکردنی لە ناڕەزایەتییە گشتییەکانی شاری بۆکان دژ بە کوشتنی (مەهسا - ژینا ئە
سەیران هۆرمزی
شیرین مستەفا نەژاد
ناو: شیرین
نازناو: مستەفا نەژاد
ڕۆژی دەستبەسەرکردن: 11-10-2022
شوێنی دەستبەسەرکردن: پیرانشار
ژیاننامە
شیرین مستەفا نەژاد، خەڵکی شاری پیرانشار و ئەندامی گرووپی شاخەوانی هەڵگورد، لە ڕۆژی 11-10-2022
شیرین مستەفا نەژاد
سەڵاحەدین ڕاستگەڵدی
ناو: سەڵاحەدین
نازناو: سەڵاحەدین ڕاستگەڵدی
ناوی باوک: سلۆ
سالی لەدایکبوون: 1927
ساڵی کۆچی دوایی: 10-03-1986
شوێنی لەدایکبوون: شاری ڕەها، باکووری کوردستان
شوێنی کۆچی دوایی: سوید
ژیاننامە
دکتو
سەڵاحەدین ڕاستگەڵدی
مەعسوومە هەژبەری
ناو: مەعسوومە
نازناو: هەژبەری
ساڵی لەدایکبوون: 1991
ڕۆژی دەستبەسەرکردن: 07-10-2022
شوێنی دەستبەسەرکردن: پیرانشار
ژیاننامە
مەعسوومە هەژبری، تەمەن 31 ساڵ و چالاکی مافی ژنانی شاری پیرانشار، بەهۆی ب
مەعسوومە هەژبەری
جوتیار ئەشراف زادە
ناو: جوتیار
نازناو: ئەشراف زادە
ڕۆژی دەستبەسەرکردن: 20-10-2022
شوێنی دەستبەسەرکردن: پیرانشار
ژیاننامە
جوتیار ئەشراف زادە، بەهۆی بەشداریکردنی لە ناڕەزایەتییە گشتییەکانی شاری پیرانشار، دژ بە کوشتنی
جوتیار ئەشراف زادە
زەینەب باتوتە
ناو: زەینەب
نازناو: باتوتە
ناوی باوک: ئیبراهیم
ڕۆژی دەستبەسەرکردن: 22-11-2022
شوێنی دەستبەسەرکردن: پیرانشار
ژیاننامە
زەینەب باتوتە، بەهۆی بەشداریکردنی لە ناڕەزایەتییە گشتییەکانی شاری پیرانشار، د
زەینەب باتوتە
ئامنە دەرویژە
ناو: ئامنە
نازناو: دەرویژە
ساڵی لەدایکبوون: 1982
شوێنی دەستبەسەرکردن: پیرانشار
ژیاننامە
ئامنە دەرویژە، تەمەن 40 ساڵ، دایکی دوو منداڵ و خەڵکی شاری پیرانشار، لە کاتی بەشداریکردنی لە ناڕەزایەتییە گش
ئامنە دەرویژە
نیگار عەبدوڵڵازادە
ناو: نیگار
نازناو: عەبدوڵڵازادە
ڕۆژی دەستبەسەرکردن: 15-10-2022
شوێنی دەستبەسەرکردن: مەهاباد
ژیاننامە
نیگار عەبدوڵڵازادە، لە کاتی بەشداریکردنی لە ناڕەزایەتییە گشتییەکانی مەهاباد دژ بە کوشتنی (مەهس
نیگار عەبدوڵڵازادە
ئامار
بابەت 422,658
وێنە 87,251
پەڕتووک PDF 16,075
فایلی پەیوەندیدار 69,938
ڤیدیۆ 426
میوانی ئامادە 57
ئەمڕۆ 44,021
ڕاپرسی
   ڕاپرسی دەربارەی ڕێکخراوی کوردیپێدیا و ماڵپەڕەکەی!
بۆ پێشخستنی کارەکانی ڕێکخراوەکەمان و باشترکردنی ماڵپەڕەکەمان تکایە وەڵامی پرسیارەکانی ئەم ڕاپرسییەمان بدەرەوە..
زۆر سوپاس بۆ هاوکاریتان!
   ڕاپرسی دەربارەی ڕێکخراوی کوردیپێدیا و ماڵپەڕەکەی!
ژیاننامە
مەحمود ئۆندەر
ژیاننامە
جوتیار ئەشراف زادە
ژیاننامە
سەڵاحەدین ڕاستگەڵدی
ژیاننامە
شیرین مستەفا نەژاد
ژیاننامە
سەیران هۆرمزی
بۆکان
زانیارییەکان لە هەردوو باری بابەتی و زمانەوانیدا پوخت و پۆلێن دەکەین و بەشێوازێکی سەردەمییانە دەیانخەینە بەردەست!
پۆل: شوێنەکان | زمانی بابەت: کوردیی ناوەڕاست
بەشکردن
Facebook0
Twitter0
Telegram0
LinkedIn0
WhatsApp0
Viber0
SMS0
Facebook Messenger0
E-Mail0
Copy Link0
  
نرخاندنی بابەت
1دەنگ 5
نایاب
زۆر باشە
باش
خراپ نییە
خراپ
زۆرتر
بۆ ناو لیستی دڵخوازەکان
ڕای خۆت دەربارەی ئەم بابەتە بنووسە!

گۆڕانکارییەکانی بابەتەکە
Metadata
RSS

گووگڵی وێنەی بابەتی هەڵبژێردراو بکە!
گووگڵی بابەتی هەڵبژێردراو بکە!
وەرگێڕان
Kurmancî - Kurdîy Serû0
English0
عربي0
فارسی0
Türkçe0
עברית0
Deutsch0
Español0
Française0
Italiano0
Nederlands0
Svenska0
Ελληνική0
Azərbaycanca0
Fins0
Norsk0
Pусский0
Հայերեն0
中国的0
日本人0
ئەم بابەتە باشتر بکە!
| |

بۆکان

بۆکان
بۆکان شارێکی بەناوبانگ و گەورەی ڕۆژهەڵاتی کوردستانڕۆژهەڵاتی کوردستانە، سەربە شاری ورمێورمێیە کە لە پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوای ئێران هەڵکەوتووە. ئەم شارە لە 13 دەقیقە و 46 دەرەجەی درێژایی ڕۆژهەڵاتی و 32 دەقیقە و 36 دەرەجەی پانایی باکوورییە. بە پێی دوایین دابەشکردنەکانی ئێران بەرینایی بۆکان 2541.306 کیلومەتری چوارگۆشەیە و لە باشووری ڕۆژهەڵاتی پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا ئێران هەڵکەوتووە. 1340 مەتر لە ئاستی دەریا بەرزە. شاری بۆکان لە باکوورەوە لەگەڵ میاندواومیاندواو، لە ڕۆژهەڵاتەوە لەگەڵ ساینقەڵا، لە باشوورەوە لەگەڵ سەقزسەقز، لە باشووری ڕۆژاواوە لەگەڵ سەردەشتسەردەشت و لە ڕۆژاواوە لەگەڵ مەهابادمەهاباد هاوسنوورە.
لە ساڵی 2012–2006 لەلایەن دایرەی ئاماری ئێرانەوە بڵاوبۆتەوە، ڕێژەی دانیشتوانی بۆکان گەیشتۆتە 230٬000 کەس و لەنێو شارەکوردییەکانی ئێراندا دوای کرماشانکرماشان و ورمێ و سنەسنە گەورەترین شاری ڕۆژهەڵاتی کوردستانە، ئەمەش بەهۆی هەڵکەوتنی بۆکان لەسەر شاڕێی سەرەکی باکوور و باشووری ڕۆژاوای ئێران گرینگییەکی ئەوتۆی بەم شارەبەخشیوەو بۆتەهۆی کۆچی زۆر لەگوندەکان و شارەکانی دەوروبەرەوەبۆ ئەم شارە.
شاری بوکان ئیستا دوای شاری کرماشان و سنە لە ڕوژهە لاتی کوردستان سیهەم شاری گەورە و پر حەشیمەی کوردنشینە لە ئێران
بۆکان دوهەمین شاری کۆچەروەرگر لە ئێرانە.هەروەها بۆکان دوای ورمێ دوهەمین شاری عێلم و زانستە لە ئازەربایجانی ڕۆژاوای ئێران.هەر وەها شاری بۆکان گەورەترین شار لە ناوچەی موکریانە.
بۆکان لە ناو کورد دا بە شاری زیرەک حەسەن زیرەکحەسەن زیرەک، شاری عەزیزخان موکری و بوکی کوردستان و شیرازی کوردستان و بە شاری سادق شەرەفکەندیسادق شەرەفکەندی بەناوبانگە.
ناوی شار
ناوی شاری بۆکانیش وەک مێژوی شارەکە، تا ئیستا نەکەوتۆتە بەر تۆێژینەوەی ڕاستەقینە. ئەوشتانەش وا لێرەولەوێ لەمەڕ باسەکە نووسراون لەدۆخی بیروبۆچوونی خەڵکی ئاسایی نە چوونەتەدەرێ و هیچ ڕووناکییەکیان نەخستۆتە سەر مێژووی پڕ تەم و مژی ئەم شارە.
خەڵکی ناوچەکە لایان وایە کە ناوی بۆکان لەبنەڕەتدا بووکان بوە و ئەمەش بەهۆی نەریتێکەوە، کە گوایە لە ڕابردووی کۆندا، کاتێ بووک هاتوە، پێش چۆنەماڵی زاوا، بردوویانەتە سەر حەوزەگەورەی ناوەڕاستی شار و ئەمجا لەویۆە بەروماڵی زاوا بوونەتەوە! نووسەر و قەڵەم بەدەستی شار و ناوچەکەش نەک هەر ئەو چەوتییەیان ڕاست نەکردۆتەوە، بەڵکە بۆیان لە مل داون و بە شیعریان نووسین، بەڵگەیان بۆ ئەم بۆچوونە هەڵەیە پێکهیناوە.
ئەم وتارە بەنیازی دامەزراندنی سەرەتای باسێکی زانستییانە لە مەر بنەچەکی ناوی بۆکان نووسراوە. کلیلی کردنەوەی گرێ پووچکەی ئەم باسە، وشەی بەگە یان بەغە یە. بەگە یان بهەگە خودای هەموو ئەو گەلانە بوە کە پێش هاتنی زەردەشتزەردەشت لە هیندەوە تا ڕۆژاوای ئێران ژیاون. ئاویستاناسی ئێرانی ئیبراهیم پوورداود لە وتاریکدا بە ناوی بەغ ەوە دەنووسێ (وشەی یەکجار کۆنی بەغ لە سەردەمێکی زووەوە لە زمانی ئێمەدا ماوەتەوە. لە زمانە کۆنەکانی ئێران وەک ئاویستایی و فورسی کۆن دا بەغ لە سەر زاری خەڵک بوە و لە گاتاکاندا کە هەڵبەستی زەردەشتن و کۆنترین بەشی ئاوێستا پێک دێنن، بەگە بە واتای بەش و بەخت هاتوە. لە بەشەکانی تری ئاوێستاشدا بەغە هەر هەمان واتای هەیە. وشەکە لە چاوگی بەگ ەوە دێت کە لە زمانی پەهلەوی دا بۆتە بەختەن.
کارلێکراو(إسم مفعول) ی وشەکە واتە بەخت لە ئاوێستادا هاتوە کە لە زمانی پەهلەوی و فارسی و کوردیش دا بۆتە بەخت
پوورداود لە درێژەی باسەکەدا دەڵی(بەغ لە زمانە کۆنە ئێرانییەکاندا وەک بهەگ لە سانسکریتدا، مانای بەش و بەخت دەدات و لە مانای دووهەمدا واتای خوداوەند یشی هەیە کە مەفهوومی بەخشەندە شی لێ وەردەگێرێ
لە بەردەنووسە هەخامەنشییەکان و(یەک لەوان، بەردەنووسی بێستون) دا بەگە بە واتای خوداوەند هاتوە. هەر پوورداود لە شوێنێکی تری وەتارەکەیدا دەنووسێ(پێش پێغەمبەرایەتی زەردەشت، بە خوداوەند دەگوترا بەغ و پاشانیش کە ئەمان تاقەخوا یان ناونا ئاهورامزدا، وشەی بەغ لە واتای ئەسڵی و پێشووی خۆیدا مایەوە
بۆ سەلماندنی ئەم بۆچوونە، پوورداود بەڵگە دەهێنێتەوە و دەڵێ(داریوش شای هەخامەنشی لە بەردەنووسەکەی بێستون (کێوی یەزدانی بەغستان) دا، کاتێ ڕووداوەکانی ساڵانی چوارەم و پێنجەمی شایەتیی خۆی دەگێڕێتەوە، دەڵێ، ، ئەهورامەزدا و بەغانی تر لە بەر ئەوە یارمەتی منیان دا، چونکوو من قین لە دڵ و درۆزن و زاڵم نیم.، ، ) مامۆستا عەلائەددینی سەجادیش لە مێژوەکەی خۆیدا، کاتێ هاتووتە سەر باسی قەومی کاسی، دەنووسی “یەکێک لە سۆراخی هیندوئەوروپایی یەکان بە سەر کاسییەکان، وشەی بوگاش یان بوغاش کە بە مانای خوایە.” لغت نامەی دهخدا قامووسی گەورەی زمانی فارسی کە وێ دەچێ سەرچاوەی زانیارییەکانی مامۆستا سەجادیش لەم بابەتەوە بووبێ، دەڵێ، ، بهەگە لە سانسکریتدا بە واتای خودا بوە و لە پەڕتووکی پیرۆزی ڤیدا دا ئەم واتایە چەندپات کراوەتەوە، واتە لە ناو هیندوئێرانییەکاندا پێش جیابوونەوەیان لە یەکتر، ئەم شتە باو بوە.
خاتوو ماری بۆیس پسپۆڕی ناوداری مێژووی زەردەشت و ئاوێستا، لە کتێتی مێژووی زەردەشتایەتی دا چۆتە قووڵایی باسەکەوە و بە دوور و دڕێژی لە واتای وشەی بەغە و بەگە دواوە و مانای خوداوەند ی بۆ وشەکان پەسەند کردووە. دوکتۆر فەرەهوشی دانەری قامووسی زمانی پەهلەوی-فارسی، چوار واتای خودا، سەروەر، شا و هێزی خودایی ی بۆ بەغ لێک داوەتەوە و بەک یشی بە خودا و سەروەر مانا کردۆتەوە. نووسەری واژەنامە مینوی خرد دوکتۆر ئەحمەدی تەفەززولی بەغان ی بە خودایان زانیوەو زانای بە ناوبانگی ئێرانی ملک إلشعرإبهار لە پەڕتووکی سبک شناسی دا گوتویەتی، ئەم وشەی بەغ ە، یەکەم جار لە نووسراوێکی سارگون ی شای ئاشوردا لە گەڵ پاشگری دات لە شێوەی بەغ دات دا هاتوە کە ناوی پیاوێکی ئێرانی بوە.
سەبارەت بەو بەغ دات ە پوورداود دەڵێ، ، بەگ داتی یە، کە ئەویش سەرۆکێکی ماننا کان بوە و سارگۆن گرتی و فەرمانی دا بە زیندوویی پێستی بگروون. پوورداود هەروەها دەڵێ، ، وشەی بەگ پێش ئەویش لە شێوەی بیت بەگی دا بینراوە کە واتای ماڵی بەغ، یان خانەی خودا ی هەیە و ناوی شارێکی ماد بوە کە سارگۆن لە هێرشکارییەکەی خۆی بۆ سەر خاکی ئوورارتو و ماننا دا یادی لێوە دەکات.، ، من درەنگتر دەگەڕێمەوە سەر باسی بیت بەگی بەڵام با لێرەدا درێژە بە تویژینەوەی سەرچاوەکان بەدوای وشەی بەغ دا بدەین. ئەم وشەیە لە دراوی شاهانی ساسانی- شدا بینراوە، بەڵام لێرەدا، واتایەکی هەندێ نزمتەر لە ئەهورامزدای پێ بەخشراوە. لەکۆتایی سەردەمی ساسانییەکاندا ئاڵ و گۆڕیک بە سەر مانای بەغ داهات و تەنیا واتای گەورەی لێ ئیرادە کرا. تەنانەت لە پەڕتووکی یادگاری زەریران دا تەنیا بە مانای سەر هاتوە.
مێژوو
سەرچاوەیەکی ئوروپی سەدەی نۆزدەهەم کە باسی بۆکان و ناوچەی موکریانی کردبێت، پەڕتووکێکە بە ناوی 'مەئموورییەتی زانستی لە ئێران' کە 'ژاک دو مۆرگان'ی فەرەنسی نووسیویەتی و لە ساڵی 1851 دا لە پاریس بڵاوی کردۆتەوە. ژاک دو مۆرگان و هاوسەرەکەی وەک زانا و پسپۆڕی بواری زەویناسی لە کۆتاییەکانی سەدەی نۆزدەهەمدا سەردانی بەشێکی زۆری ئێرانیان کردووە و لە ئازەربایجانەوە گەیشتوونەتە موکریان، ئینجا بەرەو سنە وکرماشان ڕۆیشتوون و سەریان لە خوزستان دەر هێناوە. بە دریژایی ڕێگاش وێنە و نەقشەی چیا و ڕووبار و شوێنەوارە سرووشتیەکانیان کێشاوە، بو نموونە، کێوی تەرەغە و ئەشکەوتی سەهۆڵانی نێوان بۆکان و مەهاباد.، ژاک دو مۆرگان لە ماوەی مانەوە لە موکریان، سەردانی مەهاباد و ناوچەی مەنگوڕایەتی کردووە، پاشان بە ڕێگای بورهاندا گەیشتۆتە گوندی سەردەرابادی بۆکان و لەوێ بوە کە هەوالی مردنی سەیفەددین خانی سەرداری بۆکانی پێ گەیشتوە. دواتریش چوە بۆ بۆکان و لەوێوە بەرەو باشوورواتە کوردستانی ئەردەڵان و کرماشان و ئیلام بۆتەوە. کەسایەتییەکی بیانی دیکە کە ئاماژەی بە بۆکان و دەڤەرەکەی کردووە پرۆفیسۆر ڤلادیمیر مینورسکی توێژەری ناسراوی ڕووسە کە ساڵی 1915 لە پیترۆگراد وتارێکی بە زمانی ڕووسی بە ناوی (کورد تێبینی و وردبوونەوە) بڵاو کردۆتەوە، لەم وتارەدا باسی سەفەرێکی مینۆرسکیمینۆرسکی و هاوڕێکانی بۆ بۆکان دەکرێت. سەفەرەکە لە ساڵی 1911 و لە سەردەمێکدا بەرێوە چوە، کە مینۆرسکی کاربەدەست و جێگری کۆنسوولی ڕوسیای قەیسەری بوو لە شاری ورمێ و درەنگتر، لە چەند مانگ پێش سەرهەڵدانی شەڕی یەکەمی جیهانی(1914-18)دا وەک ئەندامی لێژنەیەک بۆ دیاری کردنی سنووری تورک و ئێرانی، سەردانی ناوچە کوردنشینەکانی سەرسنووری دەکرد.
سەردەمێ مانا
بە خوێندنەوە و سەرنجدان بە حکومتی لۆلۆیی و گۆتیگۆتیەکان و قەومەکانی تری ناوچەکەو ئەو شوێنەوارانە ی لەگەڕان و پشکنینە شوێنەوار ناسییەکان و ئەو بەردنووسانەی دۆزاروئەتەوەو گرنگترینیان بەردنووسی قەڵایچی - کە مێژووەکەی دەگەڕێتەوە 800 ساڵی پێش زایین و قەڵاکۆنەکانی گوندەکانی (ئاغجێوان و ئەربەنووسی) بۆکان ئاماژە بە مێژوو شارستانییەتی کۆنی ئەم ناوچەیەی وڵاتی بۆکان دە کەن.
سەردمێ قاجاڕقاجاڕ
یکەم سەرژمێری کە لە ساڵی 1231 ی هەتاوی ئەنجام دراوە ڕێژەی دانیشتوانی شاری بۆکان 100 کەس بووەو لەسەردەمای ناسرەدین شای قاجار و کاتێ سەردار عەزیز خانی موکری خاوەنی بۆکان بوو 100 بنەماڵەلەبۆکان نیشتەجێ بوون.
سەردار عەزیزخان موکری، سەرداری گشتی سوپای ئێران لەسەردەمی ناسردەدین شای قاجار شش دانگێ بۆکانی لە ساڵی 1228 بە 1850 تمەن لە ئیلێ دیبۆکری دە کڕیە، ئێلی، ئەم گورانکارییانەی دەسەڵات لەدەڤەرکەدا بوو بەهۆی کە گوندی ئینگیجە لە 3 کیۆمەتری باشووری خۆرهەڵاتی بۆکان وێران بێت و گوندی سەردارئاباد(هەمان عڵی ئاواێی شاری بوکان) ئاوەدان بکرێت. هەروەها گوندی عەلیاباد کەئێستا یەکێک لەگەڕەکەکانی شاری بۆکان پێشتر نێوی چاوان بووە
داوی کۆچی دوایی عزیرخانی موکری، سەیفەدین خان موکری کوڕی عەزیزخان بەدەسەڵاتی ناوچەکە دەگات، سەیفەدین خان بۆکانی بەخوری بۆکان حەوزُێک دروست دەکا و بەهۆی گەورەیی کانییەکە لەو کاتەوە تائێستا ناوی حەوزە گەورەی پێ براوە.
سەیفەدین خان بە فرۆشتنی چەند گوندێک لە موڵکەکانی خۆی لەسەر گردی پەنا حەوزە گەورەو قەڵای وێرانکراوی ڵی هەڵکەوتووە ناوی قەڵای سەرداری لەسەر دانراوە.
سەردمێ شاهانێ ئێران
بۆکان لە سەردەمێ ڕەزا شادا بۆ جارێکی دیکە بۆکان بەکەسێک بە نێوی (حەبیب ئاغای پەناهی تاجرباشی کە خەڵکی تەورێز بوو) فرۆشرا. لەگەرماوگەرمی شەڕی دووەمی جێهانی و سەرەتاکانی حوکومەتی محەمەد ڕەزاشا بنەماڵەی ئێلخانی زادە و یان هەمان موهتەدی بە حەوسد (700) هەزار تەمەنی ئەوکات بۆکانیان لە تاجرباشی تەورێزی ستاندوەوە.
هاتنی ڕووسەکان و عوسمانییەکانعوسمانییەکان
بە هاتنی ڕووس و عوسمانییەکان بۆ ناوچەی بۆکان و مەهاباد - بۆکانیش لە شەڕی یەکەمی جیهانی نەپارێزرا و هێرشی ڕووسەکان بووە هۆی ئەوەی کە ناوچەکە وێران بێت و زۆر خەڵکی بێتاوان کوژران و لەکاتی کشانەوەی هێزکانی ڕووس شاری بۆکان لەلایەن عوسمانییەکانەوە تڵانکران. تەنات هێزکانی ئێرانش ەاوڕێ لەگەڵ عوسمانییەکان دەستیانکرد بەتاڵانیی بۆکان و ناوچەکەوە بووە هۆی خەسار و زەبرێکی زیاتر لەپرسی کۆمەڵایەتی و سیاسی کورد.
فەرهەنگ
یەکەم قوتابخانەی بۆکان لە ساڵی 1928 دامەزرا و یەکەم مودیرەکەی نێوی مەهدی شەیبانی خەڵکی تەورێز بوو. یەکەم مامۆستای ئەو قوتابخانەیەش (شێخ حەسەنی کازمی) بۆکانی بوو.
هەروەها لێرەدا جێی خۆیەتی کە ئاماژە بە یەکەم مامۆستای ژنی قوتابخانە لە بۆکان بکەین، هەموومان ناوی چوار ئەفسەرە شەهیدە کوردەکەی باشووری کوردستان دەزانین کە بۆ یارمەتی کۆماری کوردستان لە ساڵی 1946 دا هاتنە مەهاباد و بۆکان و پاش گەڕانەوەیان بۆ ئێڕاق، بەدەست حکوومەتی پاشایەتی ئێڕاق ئیعدام کران: محەمەد قودسیمحەمەد قودسی، خەیروڵڵا عەبدولکەریمخەیروڵڵا عەبدولکەریم، مستەفا خۆشناومستەفا خۆشناو و عیزەت عەبدولعەزیزعیزەت عەبدولعەزیز، یادیان بەخێر بێت!
بەڵام واهەیە کەم لە ئێمە بزانین کە هاوسەری یەک لەو چوار ئەفسەرە قارەمانە، خانمێکە بە ناوی میسری خانم کە یەکەمین مامۆستای ژن بوە لە بۆکان! میسری خانم خەڵکی مەهاباد بوە و پێشەوا قازی محەمەدپێشەوا قازی محەمەد لە سەردەمی کۆمار دا ناردوویەتە بۆکان و بۆتە مامۆستای قوتابخانە. ناوی تەواوی میسری حەسەن زادە بوە و پاشان لە بۆکان شووی بە شەهید محەمەد ئەحمەد قودسی ئەفسەری کوردی خەڵکی سلێمانی کردووە و چۆتە سلێمانی. دوای شەهید بوونی قودسیش گەڕاوەتەوە ڕۆژهەڵاتی کوردستان و لە بۆکان شوی کردۆتەوە. میسری خانم بەختەوەرانە ئێستا لە ژیان دایە و لە تەمەنی 76 ساڵیدا لە بۆکان دەژی.
ئێستاکە شاری بۆکان زیاتر لە 50 هەزار قوتابی و خوێندکاری هەیە. دوو زانکۆی خوێندنی باڵای بە ناوەکانی پەیامی نوور بە نزیک 2000 خوێندکار و زانکۆی ئازادی ئیسلامی بە نزیک 1000 خوێندکار دەوی گرینگی زانستی و کولتوری لە ناوچەکەدا دەگێڕن.
لە کاتی سەردەمای کۆماری کوردستان بۆکان لە دوای ناوەندی کۆمار واتە مەهاباد گرینگترین شوێنی دەسەڵاتی کۆمار بوو. جا لەبەر ئەمە بەڕێوەبەرانی کۆمار بەشێک لە کار و چالاکییەکانیان بۆ بۆکان گوێستەوە و بۆ ئەم مەبەستە یەکێک لە چاپخانەکانیان هێنایە بۆکان و دەستیان بە چاپی گۆڤار و پەڕتووک کرد. یەکەم گۆڤارێکی کە لە بۆکان چاپ کرا 21 مارسی 1946 و بە پێی ئامانجەکانی کۆمار دەست بە بڵاوکرانەوەی کرا. گۆڤاری هەڵاڵەهەڵاڵە گۆڤارێکی ئەدەبی سیاسی بوو بە سەرنووسەریی نووسەری ناسراوی کورد حەسەن قزڵجیقزڵجی و بە یارمەتی بلیمەتی ناودار هەژار موکریانیهەژار موکریانی، هەروەها عەباسی حەقیقی شاعیر و هێمن موکریانیهێمن موکریانی چاپ و بڵاو دەبۆوە. ساڵی 1947 لە باشووری ئەو کاتی شار یەکەم بنکەی تەندروستی دەمەزرا و یەکەم دکتۆر و نەشتەرگەری ئەو نەخۆشخانەیە فریدریشی ئەڵمانی و بە هاوکاری خانمەکەی نەخۆشەکانیان چارەسەر دەکرد.
جوگرافیا
شاری بۆکان بەهۆی هەڵکەوتنی لە نێوان دوو چۆمی گەورە (تەتەهو) کە بە ناوەڕاست و (جەغەتوجەغەتو) کە بە ڕۆژهەڵاتی شاردا تێپەڕ دەبن، بە جەمسەرێکی گرینگی کشتوکاڵی لە ڕۆژاوای ئێران لەقەڵەم دەدرێ. جەغەتو لە کوێستانەکانی چل چەمە و شاخەکانی زاگرۆس و کوێستانی ماین بڵاغ سەرچاوە دەگرێ و کە دەڕژێتە بەنداوی شەهید کازمی لە 35 کیلۆمەتری باشووری ڕۆژهەڵاتی بۆکانەوە. چۆمی تەتەهوش لە کوێستانەکانی دەڤەری مەهاباد و سەقز و بانە و کوێستانەکانی باشووری کوردستانەوە سەرچاوە دەگرێ و دەڕژێتە زەریاچەی ورمێ وە. لە باری ئاو و هەواوە زستانی سارد و پڕ بەفری هەیە و هەوینانیشی گەرمە. مامناوەندی بارین لە بۆکان 500 میلی مەترە لە ساڵدا. زیاترین بەفر و باران لە ناوچەی ڕۆژهاڵات و باشووری شاردا لە دوو وەرزی زستان و بەهاردا دەبارێن. هاوینی تا ڕادەیەک گەرم و زستانی سارد تایبەتمەندیی بەرچاوی کەش و هەوای بۆکانن. شارەزایان سەبارەت بە تۆپۆگرافی شاری بۆکان ئاوا دەڵێن کە زنجیرە کێوەکانی با ژێڕی بۆکان درێژەی زنجیرە کێوەکانی ئەڵپ و کوێستانەکانی ئەرمەنستان و ئازەربایجانە و ئەمەش بە هەرێمی جەغەتوو و چۆمی لەیلان چایەوە دیاری دەکرێ. پێکهاتەی جیۆلۆگی لە دەڤەری بۆکان لە پێکهاتەکانی جیۆلۆژی باکووری ڕۆژاوای ئێرانە. بورکانەکانی سەرەتای ئیئوسن و هەروەها کۆتاییەکانی قۆناغی سێیەم دەوروبەری شار و بەتایبەتی باشوور و باشووری ڕۆژهەڵاتی بۆکان بۆکانیان پێکهێناوە.[1]
ئەم بابەتە 38,104 جار بینراوە
هاشتاگ
فایلی پەیوەندیدار: 4
بابەتە پەیوەستکراوەکان: 70
ئامار و ڕاپرسی
1.بۆکان لە سەدا 10ی بەرهەمی کشتوکاڵیی ئازەربایجانی ڕۆژئاوا دابین دەکات
2.شاری بۆکان 4800 گیرۆدەبوو، به ماددەی سڕکەری هەیە
3.ڕاپۆرتێک لەسەر بارودۆخی چەند ڕۆژی ڕابردووی بۆکان
بڵاوکراوەکان (گۆڤار، ڕۆژنامە و ...)
1.Helale
بەڵگەنامەکان
1.نوێنەری شاری بۆکان لە پەرلەمانی ئێران دەستی لەکارکێشایەوە
2.ڕێکخراوە مەدەنییەکانی بۆکان بۆ بژیوی خەڵک لە قەیرانی ئێستای کوردستاندا ڕاگەیەندراوێکی بڵاو کردەوە
پارت و ڕێکخراوەکان
1.ئەنجومەنی ئەدەبیاتی مناڵانی نیشتمان، بۆکان
2.ئەنجومەنی ژینگەپارێزی وڵات بۆکان
3.خێرخوازی ئیحسان کارانی بۆکان
4.دەزگای پارێزەرانی ژینگەی بۆکان
پەڕتووکخانە
1.سەفەرێکی خەیاڵی بۆ بۆکان
دۆزی ژن
1.ژنێک لە بۆکان بە هۆی سوتانەوە گیانی لەدەستدا
ژیاننامە
1.ئاگری ئیسماعیل نەژاد
2.ئەفشین قادرزادە
3.بریا کاکەسووری
4.پەروێز زەبیحی
5.حسەین بەهامین
6.حەسەن قزڵجی
7.خالید ئەحمەد نەژاد
8.سەید کامیل نیزامی
9.عوسمان محەمەدی (عوسمانە سوور)
10.عەبدوڵڵا ئاغا بەیگپوور
11.Hesenê Qizilcî
12.Hassan Qizilci
شوێنەوار و کۆنینە
1.تەپەی قاڵایچی
2.خشتە نەخشدارەکانی گردی قاڵایچی
3.سەهۆڵان
شوێنەکان
1.ئابڵاخ (بۆکان)
2.ئاڵبڵاغ (بۆکان)
3.ئینگیکەند
4.باغچە
5.بەردەزەرد (بۆکان)
6.تورکمانکەندی
7.تیکانتەپە
8.جانبڵاغ
9.حەسناوا
10.داو داودی
11.دوکچی
12.دەرزیوەلی
13.دەروێشاڵی
14.ساروقامیش، فەیزوڵڵابەگیی بۆکان
15.سەقزلوو
16.قەڵایچی
17.کەڵتەگە
18.یاسیکەند
19.Bokan
20.بوكان
شەهیدان
1.ئاوات قادرپوور
2.سادق شەرەفکەندی
3.سالار مجاوەر
4.سامان قادربەیگی
5.Sadiq Sharafkandi
هۆز - تیرە - بنەماڵە
1.گەورک
2.موکری
وێنە و پێناس
1.ئەندامانی ئەنجوومەنی ئەدەبی سۆمای بۆکان ساڵی 2004
2.بۆکان ساڵی 1951
3.بۆکان لە کۆتاییەکانی سەردەمی قاجاردا
4.حەسەن سەرکار و موزەفەر حەڵەبی لەبەردەم مزگەوتی بۆکاندا ساڵی 1963
5.دەستەیەک لە مامۆستایانی کۆن لە حەوزە گەورەی شاری بۆکان ساڵی 1953
6.سەردانی شا بۆ بەنداوی بۆکان - 1970
7.شاری بۆکان ساڵی 1953
8.قوتابیانی پۆلی چواری سەرەتایی لە قوتابخانەی ئەدەب لە شاری بۆکان
9.مەڕاسیمی ڕۆژی کۆمەڵە 26ی ڕێبەندان لە گوندی نۆباری بۆکان
10.هەڵکردنی ئاڵای کوردستان لە شاری بۆکان
11.وێنەیەکی چەمی مەجیدخانی ڕۆژهەڵاتی کوردستان
12.وێنەیەکی شەهید ئەحمەدخانی فاروقی معاونی هێزی بۆکان و مەنتەقە لە سەرا
13.ڕۆژی دیدەوانی خوێندگەکان لە شاری بۆکان
14.کۆمەڵێک پیاوی ناوداری کوردی شاری بۆکان
15.کۆمەڵێک لە ناودارانی بۆکان
کورتەباس
1.بیرەوەری شەڕی قارەمانانەی شارەدێی سەرای بۆکان
[زۆرتر...]
پۆل: شوێنەکان
زمانی بابەت: کوردیی ناوەڕاست
جۆری شوێن / شوێنەوار: شارۆچکە
زمان - شێوەزار: کرمانجیی ناوەڕاست
تایبەتمەندییە تەکنیکییەکان
خاوەنی ئەم بابەتە بەسوپاسەوە، مافی بڵاوکردنەوەیی بە کوردیپێدیا بەخشیوە! یان بابەتەکە کۆنە، یاخود بابەتەکە موڵکی گشتییە.
کوالیتیی بابەت: 99%
99%
 30%-39%
خراپ
 40%-49%
خراپ
 50%-59%
خراپ نییە
 60%-69%
باش
 70%-79%
زۆر باشە
 80%-89%
زۆر باشە
 90%-99%
نایاب
99%
ئەم بابەتە لەلایەن: ( هاوڕێ باخەوان )ەوە لە: 07-11-2008 تۆمارکراوە
ئەم بابەتە بۆ دواجار لەلایەن: ( هاوڕێ باخەوان )ەوە لە: 17-11-2022 باشترکراوە
گۆڕانکارییەکانی بابەتەکە
ناونیشانی بابەت
ئەم بابەتە بەپێی ستانداردەکانی کوردیپێدیا هێشتا ناتەواوە و پێویستیی بە داڕشتنەوەی بابەتی و زمانەوانیی زۆرتر هەیە!
ئەم بابەتە 38,104 جار بینراوە
فایلی پەیوەستکراو - ڤێرشن
جۆر ڤێرشن ناوی تۆمارکار
فایلی وێنە 1.0.129 KB 28-10-2009 هاوڕێ باخەوانهـ.ب.

ڕۆژەڤ
مەحمود ئۆندەر
رۆژنامەنووس و پێشکەشکاری چەندین بەرنامە لە کەناڵەکانی مەد تیڤی و میدیا تیڤی و ڕۆژ تیڤی و ستێرک تیڤی بووە. لە ڕێکەوتی 01-01-1952 لە گەڕەکی عالی پاشای ئامەد لەدایکبووە، دوای کودەتای 12ی ئەیلولی 1980 چووە سووریا و لەوێوە بەرەو ئەوروپا چوو، بەمشێوەیە بۆ ماوەی 36 ساڵ لە تاراوگە مایەوە. ڕۆژی 30-01-2017 بەهۆی نەخۆشییەوە لە کۆپنهاگن کۆچی دوایی کرد.
مەحمود ئۆندەر
جوتیار ئەشراف زادە
ناو: جوتیار
نازناو: ئەشراف زادە
ڕۆژی دەستبەسەرکردن: 20-10-2022
شوێنی دەستبەسەرکردن: پیرانشار
ژیاننامە
جوتیار ئەشراف زادە، بەهۆی بەشداریکردنی لە ناڕەزایەتییە گشتییەکانی شاری پیرانشار، دژ بە کوشتنی (مەهسا - ژینا ئەمینی)، لەگەڵ هاوسەرەکەی مەهوەش تەوسلی، لە ڕۆژی 20-10-2022 لەلایەن هێزە چەکدارەکانی ئێرانی داگیرکەر دەستبەسەر دەکرێن. [1]
جوتیار ئەشراف زادە
سەڵاحەدین ڕاستگەڵدی
ناو: سەڵاحەدین
نازناو: سەڵاحەدین ڕاستگەڵدی
ناوی باوک: سلۆ
سالی لەدایکبوون: 1927
ساڵی کۆچی دوایی: 10-03-1986
شوێنی لەدایکبوون: شاری ڕەها، باکووری کوردستان
شوێنی کۆچی دوایی: سوید
ژیاننامە
دکتور سەڵاحەدین ڕاستگەڵدی 1927-1986: نوژدار-موسیک زان- وێنەکێش
زۆر جار لەسەر دکتور سەڵاحەدین نووسیومە ئەو لە ساڵی1927 لە شاری ڕەهای باکووری کوردستان لە دایک بووە لە بنەماڵەیەکی ناودارە باوکی خەریکی بازرگانی کردن بووە لە ناو هەواڵەکانی خۆشەوویست بووە و بە (دکتۆر سلۆ) ناسراوە قۆناغەکانی خوێندن لە زێدەکەی
سەڵاحەدین ڕاستگەڵدی
شیرین مستەفا نەژاد
ناو: شیرین
نازناو: مستەفا نەژاد
ڕۆژی دەستبەسەرکردن: 11-10-2022
شوێنی دەستبەسەرکردن: پیرانشار
ژیاننامە
شیرین مستەفا نەژاد، خەڵکی شاری پیرانشار و ئەندامی گرووپی شاخەوانی هەڵگورد، لە ڕۆژی 11-10-2022 بەهۆی بەشداریکردنی لە ناڕەزایەتییە گشتییەکانی پیرانشار دژ بە کوشتنی (مەهسا - ژینا ئەمینی)، لەلایەن هێزە چەکدارەکانی ئێرانی داگیرکەر دەستبەسەر دەکرێت. [1]
شیرین مستەفا نەژاد
سەیران هۆرمزی
ناو: سەیران
نازناو: هۆرمزی
ڕۆژی دەستبەسەرکردن: 28-11-2022
شوێنی دەستبەسەرکردن: بۆکان
ژیاننامە
سەیران هۆرمزی، بەهۆی بەشداریکردنی لە ناڕەزایەتییە گشتییەکانی شاری بۆکان دژ بە کوشتنی (مەهسا - ژینا ئەمینی)، لە ڕۆژی 28-11-2022 لەلایەن هێزە چەکدارەکانی ئێرانی داگیرکەر دەستبەسەر دەکرێت. [1]
سەیران هۆرمزی
بابەتی نوێ
مەهشید مشعشعی
ناو: مەهشید
نازناو: مشعشعی
ڕۆژی دەستبەسەرکردن: 29-10-2022
شوێنی دەستبەسەرکردن: کرماشان
ڕۆژی ئازادکردن: 01-11-2022
ژیاننامە
مەهشید مشعشعی، کچی هونەرمەندی یارسانی مێهرداد مشعشعی، خوێندکاری کۆلێجی
مەهشید مشعشعی
سومەیە عەبدوڵ تاجدینی
ناو: سومەیە
نازناو: گوڵبەرگ
ڕۆژی دەستبەسەرکردن: 22-11-2022
شوێنی دەستبەسەرکردن: کرماشان
ژیاننامە
سومەیە عەبدوڵ تاجدینی، ناسراو بە (گوڵبەرگ)، بەهۆی بەشداریکردنی لە ناڕەزایەتییە گشتییەکانی شاری کر
سومەیە عەبدوڵ تاجدینی
سارا ڕەشیدی
ناو: سارا
نازناو: ڕەشیدی
ڕۆژی دەستبەسەرکردن: 05-12-2022
شوێنی دەستبەسەرکردن: کرماشان
ژیاننامە
سارا ڕەشیدی، وەرزشەوان و دەرچووی بەشی زانستە سیاسییەکان، بەهۆی بەشداریکردنی لە ناڕەزایەتییە گشتییەکان
سارا ڕەشیدی
ڕۆژین کەریمی
ناو: ڕۆژین
نازناو: کەریمی
ساڵی لەدایکبوون: 1998
ڕۆژی دەستبەسەرکردن: 09-12-2022
شوێنی دەستبەسەرکردن: کرماشان
ژیاننامە
ڕۆژین کەریمی، تەمەن 24 ساڵ و خوێندکاری بەشی وەرزشی زانکۆی کرماشان، بەهۆی بەشد
ڕۆژین کەریمی
فاتیمە حەیدەریان
ناو: فاتیمە
نازناو: حەیدەریان
ڕۆژی دەستبەسەرکردن: 09-12-2022
شوێنی دەستبەسەرکردن: کرماشان
ژیاننامە
فاتیمە حەیدەریان، تەمەن 24 ساڵ و خوێندکاری بەشی ئەندازیاری زانکۆی کرماشان، بەهۆی بەشداریکردنی لە
فاتیمە حەیدەریان
حوسنا حەیدەری
ناو: حوسنا
نازناو: حەیدەری
ڕۆژی دەستبەسەرکردن: 09-12-2022
شوێنی دەستبەسەرکردن: کرماشان
ژیاننامە
حوسنا حەیدری، خوێندکاری بەشی کیمیای زانکۆی کرماشان، بەهۆی بەشداریکردنی لە ناڕەزایەتییە گشتییەکانی ش
حوسنا حەیدەری
مزگەوتی مێژووی مانوشهر
مزگەوتی مێژووی مانوشهر
ئەم مزگەوتە دەکەوێتە ناوچەی شوێنەواری ئانی کە 48 کیلۆمەتر لە ناوشاری قەرسەوە دوورە لە باکووری کوردستان. لە ساڵی 1072ز لەلایەن میری کورد مانوشهر بەگ درووستکراوە هەر بەناوی خۆی ک
مزگەوتی مێژووی مانوشهر
ماڵی هێرکیلیس (Hercules) هەرقل پاڵەوانی نیشتیمانی یۆنانی و ڕۆمانیەکان لە کوردستان
ناونیشانی بابەت: ماڵی هێرکیلیس (Hercules) هەرقل پاڵەوانی نیشتمانی یۆنانی و ڕۆمانیەکان لە کوردستان

خۆیی مێژوو ئاوا نەبوە بە ئێمە گەشتوە! بۆیە ئاساییە ڕۆژێک تەنگەتاو بن بڵێن شەیتانیش کوردە!
ئاوا نە
ماڵی هێرکیلیس (Hercules) هەرقل پاڵەوانی نیشتیمانی یۆنانی و ڕۆمانیەکان لە کوردستان
شیعر و ستایشی ئەمین شنۆیی بۆ سافیی هیرانی
ناونیشانی بابەت: شیعر و ستایشی ئەمین شنۆیی بۆ سافیی هیرانی
ئامادەکردنی: محەمەد هەسنانی

بەپێی سەرچاوە و بەڵگەمێژووییەکان، پەیوەندیی هەردوو شاعیری سەرەتاکانی سەدەی ڕابردوو، (سافیی هیرانی و ئەمین شنۆ
شیعر و ستایشی ئەمین شنۆیی بۆ سافیی هیرانی
ئەیالەتی ڕۆم (سێواس)
ناونیشانی بابەت: ئەیالەتی ڕۆم (سێواس)
ئامادەکردنی: چۆمان حەمە تەقێدین

ئەیالەتی ڕۆم (سێواس) ، ناوی ئەیالەتێکی کوردییە لە باکووری کوردستان ناوچە تورکنشینەکانی کۆماری تورکیای ئێستە هەڵکەوتووە و یەکێ
ئەیالەتی ڕۆم (سێواس)
شاخی بەمۆ.. سروشتێکی ناوازەی پڕ لە شوێنەواری مێژوویی
ناونیشانی بابەت: شاخی بەمۆ.. سرووشتێکی ناوازەی پڕ لە شوێنەواری مێژوویی
ئامادەکردنی: عەزیز مورادی

شاخی بەمۆ بەشێکە لە زنجیرە کێوی زاگرۆس و کەوتووەتە سەر سنووری باشوور و رۆژهەڵاتی کوردستان. بەرزتری
شاخی بەمۆ.. سروشتێکی ناوازەی پڕ لە شوێنەواری مێژوویی
زێدان برادۆستی
ناو: زێدان
نازناو: برادۆستی
ڕۆژی لەدایکبوون: 01-01-1982
شوێنی لەدایکبوون: هەولێر
ژیاننامە
زێدان برادۆستی، دەرچووی بەشێ شوێنەوار لە زانکۆی سەلاحەدینە و هەر لە بواری شوێنەوار پسپۆری دکتۆراکەی لە زا
زێدان برادۆستی
شوێنەواری درێژترین دیواری شوورا لە سنووری قەزایەکی شاری هەولێر دۆزرایەوە
ناونیشانی بابەت: شوێنەواری درێژترین دیواری شوورا لە سنووری قەزایەکی شاری هەولێر دۆزرایەوە
ئامادەکردنی: محەمەد هەسنانی

دیواری درێژترین شوورەی شوێنەواری دەکەوێتە چیای ئاوەگرد لە سنووری شارۆچکەی کۆیە
شوێنەواری درێژترین دیواری شوورا لە سنووری قەزایەکی شاری هەولێر دۆزرایەوە
مێژووی شەقڵاوەی پێکەوەژیان
ناونیشانی پەڕتووک: مێژووی شەقڵاوەی پێکەوەژیان
ناوی نووسەر: عیماد ئەحمەد حەمید ئاغا بەگ
بەرگی یەکەم و دووەم[1]
مێژووی شەقڵاوەی پێکەوەژیان
کورد و فەرەنسا؛ وێنای (فەرەنسا) لە خەیاڵدانی کوردەوە
ناونیشانی پەڕتووک: کورد و فەرەنسا؛ وێنای (فەرەنسا) لە خەیاڵدانی کوردەوە
ناوی نووسەر: لەتیف فاتیح فەرەج[1]
کورد و فەرەنسا؛ وێنای (فەرەنسا) لە خەیاڵدانی کوردەوە
بۆچی کەسانی دەوروبەرت گەمژەن؟
ناونیشانی پەڕتووک: بۆچی کەسانی دەوروبەرت گەمژەن؟
ناوی نووسەر: شەریف عەرفە
ناوی وەرگێڕ: عەلی عەبدولباست
چاپخانە: چاپخانەی گەنج
ساڵی چاپ: 2019
ژمارەی چاپ: چاپی یەکەم [1]
بۆچی کەسانی دەوروبەرت گەمژەن؟
فەرهەنگی فەرهەنگەکان
ناونیشانی پەڕتووک: فەرهەنگی فەرهەنگەکان
لە بڵاوکراوەی ئەکادیمیای کوردی (2023)
دەزگای پەخش: ئەکادیمیای کوردی
شوێنی چاپ: هەولێر
ساڵی چاپ:2023
ژمارەی چاپ: یەکەم

لە بڵاوکراوەی ئەکادیمیای کوردی (
فەرهەنگی فەرهەنگەکان
سەیران هۆرمزی
ناو: سەیران
نازناو: هۆرمزی
ڕۆژی دەستبەسەرکردن: 28-11-2022
شوێنی دەستبەسەرکردن: بۆکان
ژیاننامە
سەیران هۆرمزی، بەهۆی بەشداریکردنی لە ناڕەزایەتییە گشتییەکانی شاری بۆکان دژ بە کوشتنی (مەهسا - ژینا ئە
سەیران هۆرمزی
شیرین مستەفا نەژاد
ناو: شیرین
نازناو: مستەفا نەژاد
ڕۆژی دەستبەسەرکردن: 11-10-2022
شوێنی دەستبەسەرکردن: پیرانشار
ژیاننامە
شیرین مستەفا نەژاد، خەڵکی شاری پیرانشار و ئەندامی گرووپی شاخەوانی هەڵگورد، لە ڕۆژی 11-10-2022
شیرین مستەفا نەژاد
سەڵاحەدین ڕاستگەڵدی
ناو: سەڵاحەدین
نازناو: سەڵاحەدین ڕاستگەڵدی
ناوی باوک: سلۆ
سالی لەدایکبوون: 1927
ساڵی کۆچی دوایی: 10-03-1986
شوێنی لەدایکبوون: شاری ڕەها، باکووری کوردستان
شوێنی کۆچی دوایی: سوید
ژیاننامە
دکتو
سەڵاحەدین ڕاستگەڵدی
مەعسوومە هەژبەری
ناو: مەعسوومە
نازناو: هەژبەری
ساڵی لەدایکبوون: 1991
ڕۆژی دەستبەسەرکردن: 07-10-2022
شوێنی دەستبەسەرکردن: پیرانشار
ژیاننامە
مەعسوومە هەژبری، تەمەن 31 ساڵ و چالاکی مافی ژنانی شاری پیرانشار، بەهۆی ب
مەعسوومە هەژبەری
جوتیار ئەشراف زادە
ناو: جوتیار
نازناو: ئەشراف زادە
ڕۆژی دەستبەسەرکردن: 20-10-2022
شوێنی دەستبەسەرکردن: پیرانشار
ژیاننامە
جوتیار ئەشراف زادە، بەهۆی بەشداریکردنی لە ناڕەزایەتییە گشتییەکانی شاری پیرانشار، دژ بە کوشتنی
جوتیار ئەشراف زادە
زەینەب باتوتە
ناو: زەینەب
نازناو: باتوتە
ناوی باوک: ئیبراهیم
ڕۆژی دەستبەسەرکردن: 22-11-2022
شوێنی دەستبەسەرکردن: پیرانشار
ژیاننامە
زەینەب باتوتە، بەهۆی بەشداریکردنی لە ناڕەزایەتییە گشتییەکانی شاری پیرانشار، د
زەینەب باتوتە
ئامنە دەرویژە
ناو: ئامنە
نازناو: دەرویژە
ساڵی لەدایکبوون: 1982
شوێنی دەستبەسەرکردن: پیرانشار
ژیاننامە
ئامنە دەرویژە، تەمەن 40 ساڵ، دایکی دوو منداڵ و خەڵکی شاری پیرانشار، لە کاتی بەشداریکردنی لە ناڕەزایەتییە گش
ئامنە دەرویژە
نیگار عەبدوڵڵازادە
ناو: نیگار
نازناو: عەبدوڵڵازادە
ڕۆژی دەستبەسەرکردن: 15-10-2022
شوێنی دەستبەسەرکردن: مەهاباد
ژیاننامە
نیگار عەبدوڵڵازادە، لە کاتی بەشداریکردنی لە ناڕەزایەتییە گشتییەکانی مەهاباد دژ بە کوشتنی (مەهس
نیگار عەبدوڵڵازادە
ئامار
بابەت 422,658
وێنە 87,251
پەڕتووک PDF 16,075
فایلی پەیوەندیدار 69,938
ڤیدیۆ 426
میوانی ئامادە 57
ئەمڕۆ 44,021
ڕاپرسی
   ڕاپرسی دەربارەی ڕێکخراوی کوردیپێدیا و ماڵپەڕەکەی!
بۆ پێشخستنی کارەکانی ڕێکخراوەکەمان و باشترکردنی ماڵپەڕەکەمان تکایە وەڵامی پرسیارەکانی ئەم ڕاپرسییەمان بدەرەوە..
زۆر سوپاس بۆ هاوکاریتان!
   ڕاپرسی دەربارەی ڕێکخراوی کوردیپێدیا و ماڵپەڕەکەی!

Kurdipedia.org (2008 - 2023) version: 15.01
| پەیوەندی | CSS3 | HTML5

| کاتی ئافراندنی لاپەڕە: 2.312 چرکە!