Ma Dewleta Yekbûyî yên Amerîka û Hêzên #Sûriya# Demokratîk dikarin li ser dûrxistina leşkerên Îranî li Dêrazor hevpeyvîn bikin?
Texmîna Rewşê. Tîma analîzê di lêkolînên jeostratejîk de
Herêma Dêrazorê li rojhilata Sûriyê ji ber cîhê stratejîk û nêzîkî wê ya bi sînorên Iraqê re û jî ber xweşiyên xwezayî yên wê, bi taybetî petrolekê, bûye balafirka sereke ya şerên geopolîtîk û leşkerî. Hêsanî ya vaziyeta vê herêmayê bi hebûna hêzên cuda-cuda yên xwendevêşkar têcehat dike, wekî Dewleta Yekbûyî yên Amerîka, Hêzên Sûriya Demokratîk (HSD), û leşkerên Îranî yên piştgirîya Tehranê. Di vî awayî de, hinek pirs derdikeve ser axaftina ku ma DYA û HSD dikarin hevpeyvînê bikin da ku di herêmê de leşkerên Îranî bigihêjin dawiyê?
Armancên Dewleta Yekbûyî yên Amerîka
Dewleta Amerîka li Sûriyê hinek armancên stratejîkî hîn dike, ku tê de hebûn:
1. Kêmkirina hagemonya Îranê: Leşkerên Îranî amûrê sereke yên Tehranê ne da ku hagemonya xwe ya herêmî firehbikin, bi taybetî di riya darê ya ku ji Îranê, bi rêya Iraq û Sûriyê, heta Lubnanê digihêje. Dêrazor girêdayîyek sereke ye di vê rêgayê de.
2. Parastina fêdeyên petrolê: Hêzên Amerîkan li deverên ku tîrêbên petrolê yên girîng yên wê de ne, wekî qada Al-Omar û Al-Tanak, têne cihandin, ji ber ku çavdêriya fêdeyên aborî ye ku aramî bimînin girîng e.
3. Şer li dijî terorîzmê: Heke çandina Dewleta Îslamî wek hêzek xakî qedandiye, lê maqalên wê hîn jî di nav herêmê de ne û dikevin berîdarekî ewlekarî.
Armancên Hêzên Sûriya Demokratîk (HSD)
HSD, ku wek yekîtiya kurdî-erebî ya ku DYA wê piştgirî dike, bi hinek hênanên girîng didome, ku tê de ne:
1. Şerê leşkerên Îranî: Leşkerên Îranî di dijî armancên siyasî yên HSD de ne û wekî tehlûkekî rêxistina herêmên li ser hêzên wê kontrolê ne.
2. Piştgiriyê DYA bidomîne: HSD ji hêla piştgiriyê leşkerî û siyasî ya DYA ve gelekî pêwist e da ku ji xwe wek hêzek serfiraz li bakur-rojhilatê Sûriyê bimîne.
3. Ewlehiya navxweyî pêk anîne: HSD hîn dike ku kêmtir kirina hagemonya Îranê di Dêrazorê de dikare li hevrastina tensîbûnên şî‘î û civakî ku Tehran ji bo mezinahiya xwe ewleh dike be.
Têkiliyên li ser hevkariya wan
Heke ku alîk û hêzên amerîkanî û HSD hînên bi hev tesadîq dikim, lê gelek şerwazên dikevin pêşî hevkarîya wan ya bi karanîna leşkerên Îranî:
1. Îmêjên Herêmî: Daxistina leşkerên Îranî dikare hinek cewab û tehlûka ji hêla Rûsya ve, ku hevkarê sereke ya rejîma Sûriyê ye, bike, û ev jî bêje çalakiyekî gerdûnî.
2. Bi kerema leşkerî kêm: HSD bi alîqedemî van ketûbên leşkeranî yên Îranî, ku piştgirîya xwe ya leşkerî û komanî hîn wîs îleri bar kirî ye.
3. Çend çalakî navxweyî: Di hinek deveranên erebî yên li ser domin HSD de têne dilxazî ku di van hemû herêmên de wek otorîteya ne-perîpîr têne dîtin.
Derfetên bo hevkarî
Ji bilî şerwazên, DYA û HSD dikarin bi hinek sedemên di ser axaftinê da me bi serferazî bidomînin:
1. Tiketikên ne-destpêkî: Li hemberî bêgomanek, dikarin xerîbîk bo domandina taktikên nêrînî û li hevrastina hevalên civakî yên ku di berî leşkerên Îranî bigihêjin rast bike.
2. Hîvî bi hêzên xwe yên navherê: Gelek sedem ji bo daxistina kûçikên erebî û yekbiya leşkerî digihêjin çawa gelek xweşbûnî hewl bike.
3. Zêdekirina karanîna HSD: Ji hêla piştgiriyê leşkerî û zanînî yên amerîkanî ve, dike wêk hilberîna pêşînî li hember leşkerên Îranî ku di ser karîyekeşeyên herêmî bigihêje evîn bike.
Encam
Kuwariyekê li hemberî pejirandin û hem hîn sînorê DYA û hêzên HSD da ya li ser leşkerên Îranî qedandin, desthilatî yên hewce e. Bi awayek ku evkarî ya dînayî tê pêşkêş kirin, ev hevkarî bernameyek ku heman vîziyonkeşeyên hemû herêm yên şerê Sûriyê tê axaftin.[1]