محەمەد ئەمین کاردۆخی یێ بەرنیاس ب (کاردۆخی)، ناڤێ وی ب تمامی (محەمەد ئەمین کوڕێ شێخ محەمەد، کو ب کاکە شێخ تێ نیاسین یێ کوڕێ شێخ محەمەد بەهائەدین یێ کوڕێ شێخ عوسمانێ سیراجەدینێ تەوێڵە) یە. دایکا وی کەچا مەلا نەجمەدینێ مەلا نەزیرە.
ل ساڵا 1916 ل باژێڕوکێ تەوێڵە یا دەڤەرا هەورامان ژدایک بوویە، د ژیێ پێنج ساڵیدە لدەف باب و خاڵێن خوە قورئان و پەرتووکێن ئۆلی خوەندینە، ل ساڵا 1929 ل تەوێڵە چوویە قوتابخانێ و ل ساڵا 1935ێ ژی دە خوەندنا سەرەتایی تمام کرییە، پشترە چوویە بەغدا و ل خانەیا ماموستایان هاتییە وەرگرتن، ل ساڵا 1939دا خوەندنا خوە تمام کرییە و ل ڕوژا یەکێ تشرینا ئێکەما ساڵا 1939ێدا دامەزریایە و بوویە ماموستا ل #تەوێڵە#.
ژیانا مامۆستایەتی ل ڤان جهان تمام کرییە؛ ساڵەک ل تەوێڵە، دەﮪ ساڵان ل #بیارە#، دوو ساڵان ل #عەبابەیلێ#، ساڵەکێ ل #جافەران#، دەﮪ ساڵان ل #هەڵەبجە#، دوو ساڵان ل #سلێمانی#، شەش ساڵان ل بەغدا، ل ڕوژا #01-04-1970# خوە خانەنشین کر و ڤەگەڕیا سلێمانیێ، لدیف ساڵا دامەزراندا وی و هەروەسا خانەنشینییا وی دەردکەڤت (31) ساڵان خزمەت ل بوارێ پەروەردە و فێرکرنا زارۆکێن کوردا هەبوویە، لێ مخابن ل ڕوژا #08-06-1982# ل باژێڕێ سلێمانیێ وەغەرا داویێ کر.
کاردۆخی هەر ل زاروکیدە حەژ ل خوەندن و ژبەر کرنا هۆزانان هەبوویە، ب تایبەت هۆزانێن حاجی قادر و کوردی و مەولەوی، زور کار لسەر وی دکر.
$بەرهەمێن چاپکری$
دیوانا (سەیدی هەورامی) -چاپخانەیا کامەرانی سلێمانی ساڵی 1971.
بەرگا ئێکەم یا دیوانا (شاهۆ) -چاپخانەی کامەرانی ل سلێمانیێ ساڵا 1976.
بەرگێ ئێکەم یا دیوانا مەردۆخی - چاپخانەیا دارالحریە ل بەغدا ساڵا 1978.
بەرگی دووهەم یا دیوانا (شاهۆ) -چاپخانەیا کامەرانی ل سلێمانی ساڵا 1980.
ل چاپدانەڤەیا دیوانا کاردۆخی بەشا ئێکەم و هەندەک ژی ل بەشا دووهەم -چاپخانەیا ئۆفسێتا سەرکەفتن لە سلێمانی. [1]