=KTML_Bold=Êzdiyên Iraqê, cil û bergên wan çîn û eşîra wan nîşan dide=KTML_End=

#Êzdî# tevî ku di dîroka xwe de zêdetirî 74 qirkirinên etnîkî derbas bûne, hê jî mîrate û çanda xwe, di nav de cil û bergên xwe yên kevneşop, ku ew wek nasnameya xwe ya dîrokî û olî dihesibînin, girêdayî ne.
Cil û bergên jin û mêrên êzdiyên Iraqê li gorî çîn û eşîrên peyrewên wê olê, ku yek ji kevintirîn olên rojhilatî tê hesibandin, di navbera xwe de cihê dibin û xuyabûna wê vedigere berî hezar salan.

Li gor lêkolînerê êzîdî Îlyas Kiranî, ew jî mîna gelek êzîdiyên din, di rojên fermî de cil û bergên kevneşopî li xwe dike, wek mînak di dema sersala êzîdiyan de, ku her sal li gorî salnameya rojhilatî dikeve roja çarşema yekem a Nîsanê û herwiha li gorî salnameya olî. helkeft, cejn û ayîn.
Lêkolîner diyar dike ku cil û bergên netewî yên Êzdiyan nasnameya çandî, dîrokî, şaristanî û olî ya Êzdiyan temsîl dike, ku êzdiyan bi hezar salan e ji bo parastina mîrate, nasnameya xwe ya çandî û olî pêgirî kirine.

Hilbijartina cil û bergên êzdiyan bi qumaşên ku ji madeyên siruştî hatine pêçan dest pê dike, paşê bi hûrgulî û hûrgilî têne dirûtin ku bi avhewa û atmosfera ku êzîdî tê de dijîn re hevaheng e, nermî dide tevgerên di çalakiyên rojane de, tundiya xwezayê bi hemû hûrgiliyên wê re red dike.
Melayê êzîdî Faher Xelef ji bajarê Şingalê diyar dike ku “Rahîn di ola Êzdî de kincên spî yên taybet li xwe dikin ku nîşana cîhanê ye, ku bi bedewî û spîtiya xwe ya geş cihêreng e. û betlaneyê.
Êzdiyan bi hezar salan cil û bergên xwe yên kevneşopî winda nekirin, û tevî ku di demên dîrokî de di cil û bergên mêr û jinan ên peyrewên olê de guhertinên biçûk çêdibin jî, ev guhertin di hûrgulî û bingehîn de çênebûn. hêmanên.

Nivîskarek pispor di warê mîrata êzdiyatiyê de, Nisrîn Xerbî Nasser, ronahiyê dide ser celebên herî navdar ên cil û bergên êzdiyan û cûdahiyên wan di navbera êl û çînên olî de.
Nûnerên hinek çîn û eşîrên êzdiyên Iraqê, yanî mêr, seriyên konî yên ji hiriya pez li xwe dikin, hinekên din jî wek seriyekî yasiya sor (Cemdanî) li xwe dikin.
Wek mînak jinên eşîrên wan ên Horqanî kefiyeyê ku dişibihe turbanê, mêran jî girêka “dişdaşa” li xwe dikin. Şêx li Dihok û derdora wê cil û bergên mîna cil û bergên kurdî yên kevneşopî li xwe dike, lê cil û bergên jinan ji yên herêmên êzdiyan cudatir e.
Serê cil û bergên jinên êzdî wek parçeyekî bingehîn ê cil û bergên êzdiyan tê dîtin û niha ji qumaşê tê çêkirin, lê berê piraniya jinên êzdî serê xwe bi pereyên zîv û zêr li xwe dikirin, ku bi demê re guherî.
[1]