‘Jinên Bakurê Sûriyê ji hemû jinên cîhanê re bûne mînak’
Reportaj Summay
HEVPEYVÎN
#QAMIŞLO#– Berdevka Fermî ya Meclîsa Jinên Sûriyê Lîna Berekat diyar kir ku jinên Bakurê Sûriyê bûne hêzek ku hemû jinên cîhanê ji xwe re kirine mînak û da zanîn ku jinên Bakurê Sûriyê gelek destkeftî bidest xistin û bala hemû cîhanê kişand ser xwe.
Berdevka Fermî ya Meclîsa Jinên Sûriyê Lîna Berekat derbarê berxwedana jinên Bakurê Sûriyayê û destkeftiyên bidest xistine bersiva pirsên ajansa me dan.
*Hûn 8’ê Adarê çawa dinirxîn in û ji bo we ev roj tê çi wateyê?
Roja 8’ê Adarê roja jinan a cîhanê ye. Ev roj ji bo teşwîqkirina tekoşîna di navbera herdû zayînda de ye. Her wiha rê li ber jinan vekir ku tekoşîna xwe û berxwedana hîn mestir bike û rola xwe di hemû cîhaên de baştir pêk bîne. Tevlî ku şaristaniya mirovaiyê gelekî pêş ketiye jî lê hîn jî di navbera zilam û jinan de cûdahiyek mezin di gelek aliyê jiyanê de heye. Ev heta li dewletên pêşketî jî wihaye. Gelek mijar wekî mafê jinan xwe feriz dikin û divê jin ji bo wê tekoşîna xwe mestir bike û li dijî tundiyê liber xwe bide. Bi taybet ji bo rewşa jinan di şeran de, her wiha mafê wê yê siyasî û gelek aliyên din de, divê wekheviya di navbera jin û zilaman de pêk were.
*Bi hatina DAIŞ’ê êşa jinên ereb pêk hat, yan beriya hatina DAIŞ’ê jî êşa wê hebû û piştî DAIŞ’ê zêde bû?
Raste jinên ereb gelek zulim û zordarî bi destê DAIŞ’ê dîtin, lê ya rast ew di bingeha xwe de di nava civakak ku zulim li jinan didan meşandin mezin bûye. Dema DAIŞ herêm dagir kir, êşa jinan hîn dijwartir bû. Jin bûn kole û di cîhada nîkah ê de bi rêbazên gelekî kirêt hatin bikaranîn. Ji ber ku rêbazên jinan ên parstinê nîn bû ji qedera xwe re teslîm bû û beranberî kiryarên DIAŞ’ê nikarîbû zêde li ber xwe bide.
*Hûn rewşa jinan a pêşeng di şoreşa Bakurê Sûriyê de çawa dinirxîn in?
Rola jinan li Bakurê Sûriyê di hemû qadên jiyanê de pêşeng e. Jinan li ser esasê rêvebeirya civakê xwe birêxistin kir û dest bi karê xwe kir. Jinan gelek qurbanî dan û di hemû qadên jiyanê heta siyasî û leşkerî de jî cihê girt û xwe pêş xist. Bi vê yekê jinên Barkuê Sûriyê ji hemû jinên Sûriyê û cîhaên re jî bûn mînak. Rêxistinên jinan derketin, her wiha jinan di karê avakirin û sazkirina bingeha herêmê de roleke pêşeng girtin. Qanûna jinan ku li Bakurê Sûriyê pêk tê yek ji destekeftinên ku jinên Bakurê Sûriyê bi hemû pêkhateyên xwe bidest xistine ye.
*Ji bo pêşxistina rola jinan di rewşa aloziya welat de divê jin çi gavên din bavêje?
Divê em destpêkê çanda mafê mirovan di nava hemû beşê civakî de bi cih bikin. Bi taybet jî di nava jinan de, wiha jî wê jin karibe parstina xwe bikin. Ya duyem jî divê tevgerek rast ji bo pêşxistina rola jinan di hemû qadan de kar were pêşxistin. Divê di hemû zagon û qanûnan de jin û zilam wekî hev werin destgirtin. Divê rêxistinên jinan ên serbixwe werin avakirin û bi rêxistinên jinan re di nava têkiliyan de bin û ji ezmûnên wan sûd were girtin. Partiyên siyasî ji bo di bernameya xwe de wekheviya jin û zilaman eas bigirin tekoşîn were kirin. Divê mijara wekheviya di navbera zilam û jinan de wekî mijara bingehîn a tekoşîna Sûriyê esas wergir girtin.
* Meclîsa Jinên Sûriyê wê çawa tekoşîna xwe di qadên siyasî, civakî û aborî de pêş bixin?
Em wekî Meclîsa jInan me durişmeya “Jinan rêxistinkirî bingea avakirina Sûriya demokratîk, pireng û ne navendî” ji xwe re danî. Ji vî esasî em ê rolê di hemû qadan de ji bo çareserkirina aloziya Sûriyê bigirin dest. Ev wê di riya karê hevbeş a di nava civakê de ku wê azadiya jinan esas bigre pêk were.
*Gotina we ya dawî hûn bixwazin bêjin?
Ez 8’ê Adarê li hemû jinên cîhanê û bi teybet jinên cihê xwe di berxwedana Efrînê digrin pîroz dikim. Jinên ku bi hemû hêza xwe li dijî êrîşa Artêşa Tirk wekî darên zeytûnan liber xwe didin silav dikin. Em soz didin wan ku em ê hemû li ser riya wan tekoşînê bidin meşandin ku ku jin hemû mafê xwe yên azadiyê bidest bixe. Jin bingeha şaristaniyê ne.[1]