ناوی تەواوی (تاهیر تۆفیق ئاوڕەحمان حەمەد شێخانی) ە. نازناوی بنەماڵەکەی (شێخانی) یە.
لە ساڵی 1922ز. لە شاری #کۆیە# لە گەڕەکی (بەفری قەندی) هاتۆتە دنیاوه، لەباوەشی خێزانێکی هەژار چاوی کردووەتەوە و خوێندنی تا پۆلی سێیەمی ناوەندیی بووە و لەناوەڕاستی سییەکانی سەدەی بیستەمەوە لەو کاتەی کە قوتابی پۆلی پێنجەمی سەرەتایی بووە بەهرەی گۆانیبێژی لەلا تەقیوەتەوە و بووەتە سروودبێژێکی دەنگخۆش و مامۆستاکانی هانیان داوا سروود و گۆرانی بڵێ.{div class="ArticlePhoto" style="width:width:30%;height:20%;float:right;"}{img alt="" src="https://www.kurdipedia.org/files/relatedfiles/2008/208/0001.JPG" style="width:100%;" onclick="Galarry(0,[[this.src, this.title]]);" title="تاهیر تۆفیق و خەجاوە خانی جەلیل ئاغای حەوێزی"}{p class="textShadow media" style="cursor:default;text-align:center;color:rgb(0,0,0);"}تاهیر تۆفیق و خەجاوە خانی جەلیل ئاغای حەوێزی{/p}{/div}
کاک تایەر لە سەرەتای ژیانی هونەریدا کەوتووتەبەر کاریگەریی گۆرانیبێژە لێهاتووەکانی ئەوسای کۆیە وەک سێوە و مەلا ئەسعەد و سوودێکی زۆریشی لەهونەرمەند ئەحمەدی حەمەمەلا وەرگرتووه، بەڵام کاتێک کەبازووی هونەری گۆرانی وتنی بەهێز بووه، هەوڵی داوە دەنگ و ڕێبازی تایبەتیی خۆی هەبێت و لەناوەڕاستی چلەکانی سەدەی ڕابووردووەوە بووەتە گۆرانیبێژێکی خاوەن دەنگ و ڕێبازی تایبەتیی خۆی.
تایەر تۆفیق لە ساڵی 1945ز. بووەتە سەردەستەی مەقابێژانی سەر شانۆی ئاهەنگەکانی نەورۆزی کورد و گەلێک گۆرانی نیشتمانی و نەتەوەیی بە دەنگە خۆشەکەی چڕیوە و گوێگرانی سەرسام کردووه، چونکە هەم خاوەن دەنگێکی زوڵاڵی دڵکێش بووە و هەم باشترین دەقی شاعیرە مەزنەکانی کوردی هەڵبژاردووە بۆ ئاوازەکانی.
هەرکەسێک کەمێک ئاشنایی هونەری ئاوازی و گۆرانی کوردی بێ و گوێی لەناوی تایەر تۆفیق بێت، یەکسەر ئاوازی گۆرانییە ڕەسەنەکانی لەسەر شەو و ڕۆژی داناوەی #حاجی قادری کۆیی# و لە باخان ئاهو ناڵێن دێی #وەفایی# و غەزەلە تەڕو پاڕاوەکانی مستەفا بەگی کوردی و #سافی هیرانی# و عوسمان عەونی و گولی سەربەستیی #بەختیار زێوەر# و بیست و حەوت ساڵەکەی فایەق #بێکەس# و شیرین بەهارەی #ئیبراهیم ئەحمەد# و چەند هۆنراوەیەکی ناسکی هەژار و هێمن و گۆران و #مەدهۆش# و #دڵدار# و #دڵزار# و مەجید ئاسنگەر و بێ خەو و شارەزا دێتەیاد.
تایەر تۆفیق، گۆرانیبژێکی هونەرمەندی خاوەن هەڵوێستی نیشتمانی بووه، لە هیچ کۆڕ و کۆبوونەوەیەکدا گۆرانی بۆ کاربەدەستانی میری نەگوتووەو هەموو گۆرانییەکی بۆ کورد و بۆ شادکردنی دڵی هونەردۆستانی چڕیوە و لە ماوەی ژیانیدا شەش نامیلەکە و پەرتووکی بەو دەقە هۆنراوانەی بەگۆرانی گوتوونی بەچاپ گەیاندووە و لە هەموویان باشترین پەرتووکەکەی گوڵی سەربەستییە کە بە پێشەکی #کەریم شارەزا# لە ساڵی 1983ز. بەچاپی گەیاندووه، سڵاو لەگیانی پاکی ئەم هونەرمەندە مەزنەی کورد.
لە #20-10-1987#ز. تایەر تۆفیقی گۆرانیبێژی هونەرمەندی مەزنی کورد لە تەمەنی 65 ساڵیدا ماڵاوایی لە کوردستان و هونەردۆستانی کرد و لە شارەکەی کۆیە لەنێو شەپۆلی خەم و پەژارەی هونەر پەروەران بەخاکی نیشتمان سپێردرا. [1]